Polub nas na Facebooku
Czytasz: Co to jest post ścisły i kiedy obowiązuje? Co można jeść podczas postu?
menu
Polub nas na Facebooku

Co to jest post ścisły i kiedy obowiązuje? Co można jeść podczas postu?

Kobieta na diecie

Fot: Henrik Sorensen / gettyimages.com

Post ścisły obowiązuje wiernych kościoła katolickiego w wieku 18–60 lat. Polega na ilościowym i jakościowym ograniczeniu w spożywaniu pokarmów. Ponadto funkcjonuje też post zwykły, który dotyczy wiernych powyżej 14 lat i obowiązuje do końca życia.

Post ścisły obowiązuje w wierze katolickiej, która jest najbardziej powszechną w Polsce, w Wielki Piątek i Środę Popielcową. Wierni są zobowiązani do ograniczenia liczby jedzonych posiłków i zabronione jest w tym czasie spożywanie jakichkolwiek pokarmów mięsnych. Wierny podejmuje wyrzeczenie, jakim jest post, ze względu na wspomnienie męki i śmierci Chrystusa. Z przepisów dotyczących zwykłej praktyki pokutnej można w uzasadnionych wypadkach zwolnić, czyli udzielić dyspensy. W zamian za to należy złożyć jałmużnę postną lub okazać miłosierdzie w inny sposób.

Co to jest post ścisły?

Post ścisły ma charakter ilościowy (łac. ieiunium) i jakościowy (łac. abstinentia), co w łacinie przedstawia się jako ieiunium et abstinentia. Nie polega na głodówce, a na ograniczeniu liczby posiłków spożywanych w ciągu dnia do jednego sytego i dwóch niepełnych (należy zaplanować coś lekkiego na śniadanie i kolację oraz bardziej obfity i pożywny obiad) oraz powstrzymaniu się od jedzenia określonych produktów spożywczych. Dla katolików post jest rodzajem pokuty i ofiary.

Zasady ścisłego postu określone zostały w Kodeksie prawa kanonicznego w kanonach numer 1249–1253. Natomiast w czwartym przykazaniu kościelnym napisano: „Zachowywać nakazane posty i wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych, a w czasie Wielkiego Postu powstrzymywać się od udziału w zabawach.”

Czy głodówka jednodniowa to dobry pomysł? Dowiesz się tego z filmu

Zobacz film: Czy głodówka jednodniowa jest zdrowa? Źródło: 36,6.

Post ścisły – kogo obowiązuje?

Ścisły post powinien być przestrzegany przez wszystkich katolików w wieku powyżej 18 lat i do rozpoczęcia 60 roku życia. Osoby po ukończeniu 14 lat powinny wykazywać wstrzemięźliwość i powstrzymać się od spożywania mięsa. Zasada ta dotyczy każdego katolika do końca życia. Jest to tzw. post zwykły. Szczególną odmianą postu jest post eucharystyczny, który związany jest z przygotowaniem się do przyjęcia komunii świętej. Nakazuje on powstrzymanie się od pokarmów (z wyjątkiem wody i lekarstw) na godzinę przed eucharystią.

Istnieje możliwość uzyskania dyspensy od zwykłego postu piątkowego. Wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych nie obowiązuje, jeżeli zgodnie z przepisami liturgicznymi w piątek przypada uroczystość. Na przykład w pierwszy piątek po Wielkanocy wstrzemięźliwość nie obowiązuje ze względu na oktawę wielkanocną. Dyspensa od zwykłego postu dotyczy wiernych, którzy nie mają możliwości wyboru pokarmów i muszą spożywać to, co zostanie im podane. Z przestrzegania wstrzemięźliwości zwolnione są osoby stołujące się w zakładach zbiorowego żywienia (stołówkach), w których nie są przestrzegane kościelne przepisy postne. W innych przypadkach można też skierować prośbę o dyspensę do proboszcza parafii lub kurii.

Kontrowersyjną kwestię stanowi post ścisły w ciąży. Prawo kanoniczne nie reguluje tej kwestii. Duchowni nakazują, aby przyszłe mamy w tym czasie w razie możliwości jadły tyle ile potrzeba i zrezygnowały, jeśli mogą, z innych rzeczy w ramach wielkopostnego umartwienia. Inne formy pokuty to m.in. modlitwa, jałmużna, uczynki pobożności i miłości, wierniejsze spełnianie obowiązków. Zdrowie matki i dziecka jest najważniejsze, dlatego zachowanie postu w Wielki Piątek przez kobiety w ciąży nie obowiązuje i można z niego zrezygnować bez obciążenia sumienia.

W jakie dni obowiązuje post ścisły?

Post ścisły obowiązuje w Wielki Piątek i Środę Popielcową. Dawne przepisy prawa kanonicznego nakazywały pościć do godziny 12 w południe w dzień Wielkiej Soboty, kiedy wszyscy wrócili ze święconką z kościoła. W Wigilię Bożego Narodzenia tradycyjnie przyjęte zostało ograniczone spożywanie posiłków w ciągu dnia na rzecz wieczerzy wigilijnej. Post zwykły dotyczy wszystkich piątków w roku.

Czego nie powinno się jeść w post?

Podczas postu należy wykluczyć z jadłospisu wszelkie posiłki mięsne oraz krew, mózg, szpik, słoninę nietopioną i ekstrakty z mięsa. Niedozwolone jest także spożywanie zup przygotowywanych na wywarach mięsnych lub kostnych. Wielu katolików tego dnia rezygnuje także ze słodyczy i alkoholu.

Post ścisły – co można jeść?

Podczas trwania ścisłego postu w kościele katolickim nie zabrania się spożywania jaj, nabiału i rozmaitych przypraw. Wolno jeść ryby i owoce morza, żaby, ślimaki, kasze i zboża. Dozwolone są wszelkie warzywa, owoce i grzyby. Poleca się jedzenie lekkich dań jarskich, chudych zup i sałatek.

Doskonałym przykładem tego, co można jeść w ścisły post, są potrawy ze śledzi. Można je jeść w oleju, z dodatkiem śmietany, w formie sałatki śledziowej z burakami, ogórkiem lub ziemniakami. Na obiad zjeść można pierogi ruskie, z kaszą gryczaną, kapustą, szpinakiem i serem feta, truskawkami, jagodami, wiśniami czy innym bezmięsnym nadzieniem. Dobrym rozwiązaniem są też kluski śląskie, kopytka, naleśniki i inne dania mączne oraz placki ziemniaczane.

Post ścisły w innych religiach – przykłady

Praktyka postów obecna jest nie tylko w wierze katolickiej. W hinduizmie nakazuje się zachować post w ekadaśi – jedenasty dzień miesiąca księżycowego. W judaizmie posty dotyczące ogółu wyznawców obowiązują podczas: święta Jom Kippur, w przeddzień świąt Pesach i Purim, rocznic tragicznych wydarzeń, jak Tisza be-Aw i com Gedali. Ponadto funkcjonują posty indywidualne, takie jak dzieci w rocznicę śmierci rodziców, młodej pary w dniu ślubu. Post w islamie to ramadan – dziewiąty miesiąc kalendarza muzułmańskiego.

Czy stosowanie głodówek ma sens? zobacz film i poznaj opinię specjalisty

Zobacz film: Czy głodówki są zdrowe? Źródło: 36,6.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
14
0
Polecamy
Ile trwa Wielki Post i kiedy się zaczyna?
Ile trwa Wielki Post i kiedy się zaczyna? Dzień Dobry TVN
Triduum Paschalne 2020.
Zobacz, jakie zmiany czekają wiernych w tym roku
Triduum Paschalne 2020. Zobacz, jakie zmiany czekają wiernych w tym roku Dzień Dobry TVN
Post przed Wigilią - czy warto go stosować?
Zasady i zalety postu
Post przed Wigilią - czy warto go stosować? Zasady i zalety postu TVN zdrowie
Okno żywieniowe w diecie IF ‒ co oznacza i na czym polega?
Okno żywieniowe w diecie IF ‒ co oznacza i na czym polega? TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Postaw kręgosłup na nogi. Co zrobić, aby plecy przestały boleć?
Postaw kręgosłup na nogi. Co zrobić, aby plecy przestały boleć? Materiał sponsorowany
Pierwsza pomoc przy zespole suchego oka
Pierwsza pomoc przy zespole suchego oka Materiał sponsorowany
Jak chronić skórę przed słońcem?
Jak chronić skórę przed słońcem?
"Taki trening jest bardziej treściwy i konkretny" - zapytaliśmy eksperta, dlaczego warto postawić na trening online?
"Taki trening jest bardziej treściwy i konkretny" - zapytaliśmy eksperta, dlaczego warto postawić na trening online?
Zioła na menopauzę – które łagodzą nieprzyjemne objawy przekwitania?
Zioła na menopauzę – które łagodzą nieprzyjemne objawy przekwitania?
Ocet spirytusowy- właściwości i zastosowanie. Do czego można go użyć?
Ocet spirytusowy- właściwości i zastosowanie. Do czego można go użyć?