Polub nas na Facebooku
Czytasz: Wskazania do zastosowania oraz opis sposobu zakładania sondy Sengstakena i Blakemore’a
menu
Polub nas na Facebooku

Wskazania do zastosowania oraz opis sposobu zakładania sondy Sengstakena i Blakemore’a

kobiecy brzuch

Fot: Hitoshi Nishimura / gettyimages.com

Zgłębnik Sengstakena-Blakemore’a jest rzadko stosowaną metodą doraźnego leczenia krwawienia z pękniętych żylaków przełyku. Żylaki przełyku są jednym z wielu powikłań marskości wątroby i stanowią konsekwencję rozwoju nadciśnienia wrotnego. Krwawiące żylaki przełyku powodują bezpośrednie zagrożenie dla życia pacjenta.

Sonda Sengstakena-Blakemore’a zbudowana jest z dwóch balonów – przełykowego oraz żołądkowego, wypełnionych powietrzem. Zakładana jest przez nos lub jamę ustną podczas zgłębnikowania żołądka. Zapewnia mechaniczny ucisk miejsc krwawiących. Przy dłuższym pozostawieniu zgłębnika Sengstakena-Blakemore’a istnieje ryzyko powstania odleżyn.

Zobacz także:

Jelito kręte – charakterystyka chorób i sposoby ich leczenia

Jak długo można przebywać na zwolnieniu lekarskim?

Płukanie żołądka – wskazania do przeprowadzenia i przebieg zabiegu

Co to jest sonda Sengstakena-Blakemore’a i kiedy się ją zakłada?

Sonda (zgłębnik) Sengstakena-Blakemore’a jest stosowana w celu doraźnego opanowania krwawienia z żylaków przełyku. Są one powikłaniem wieloletniej marskości wątroby, która charakteryzuje się stopniowym włóknieniem komórek wątrobowych, co prowadzi do ich niewydolności i zaburzeń czynności narządu. Marskość wątroby spowodowana jest najczęściej nadużywaniem alkoholu oraz przewlekłymi zapaleniami wątroby typu B i C. Głównymi objawami marskości wątroby są: osłabienie, wyniszczenie, żółtaczka, zmiany skórne, zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, krwiotwórczego oraz rozrodczego. Do najważniejszych powikłań marskości wątroby należą: wodobrzusze, krwawienie z przewodu pokarmowego (w tym z żylaków przełyku oraz z żołądka) oraz encefalopatia wątrobowa.

Żylaki przełyku to poszerzone żyły występujące na całej długości przełyku. Pojawiają się jako następstwo nadciśnienia wrotnego spowodowanego marskością – w chorobie tej postępujące włóknienie miąższu wątroby uniemożliwia prawidłowe krążenie w niej krwi. Zwiększenie oporu w żyle wrotnej prowadzi do rozwoju krążenia obocznego – następuje przeciążenie m.in. żylnego splotu wrotno-żołądkowo-przełykowego krwią niemogącą przepłynąć przez wątrobę. Poszerzone żyły splotu objawiają się w gastroskopii jako żylaki przełyku oraz żołądka. Często ich pierwszym i najgroźniejszym powikłaniem jest krwawienie – pacjenci oddają wówczas smoliste stolce oraz wymiotują żywoczerwoną krwią. Krwotok z żylaków przełyku często przebiega w sposób gwałtowny, w krótkim czasie prowadzi do pogorszenia stanu klinicznego chorego (rozwinięcia się wstrząsu hipowolemicznego z powodu wykrwawienia).

Doraźne leczenie krwawienia z pękniętych żylaków przełyku po wykonaniu badania endoskopowego obejmuje działanie resuscytacyjne, przetaczanie krystaloidów oraz dożylne podawanie leków obniżających ciśnienie wrotne (terlipresyny, somatostatyny). Następnie przeprowadzane są endoskopowe próby zatrzymywania krwawienia – ostrzykiwanie wybranych miejsc lekami obkurczającymi naczynia, elektrokoagulacja oraz zakładanie opasek na krwawiące naczynia. Po niepowodzeniu tych działań możliwe jest założenie pacjentowi na 24 godziny sondy Sengstakena-Blakemore’a.

W przypadku rozpoznania żylaków przełyku konieczna jest ich profilaktyka, zarówno pierwotna, jak i wtórna – zalecane są doustne leki (beta-blokery) oraz operacyjne wytworzenie przezżylnego śródwątrobowego zespolenia wrotno-systemowego (TIPS).

Jak przebiega zakładanie sondy Sengstakena-Blakemore’a?

Sonda Sengstakena-Blakemore’a, jak już wspomniano, może być założona pacjentowi maksymalnie na dobę z powodu możliwości rozwoju odleżyn na delikatnej błonie śluzowej przełyku oraz żołądka. Zgłębnik składa się z giętkiej rurki oraz dwóch balonów – przełykowego oraz żołądkowego. W pierwszym etapie przeprowadzane jest zgłębnikowanie żołądka – sonda wprowadzana jest przez jamę ustną lub jamę nosową. Po umieszczeniu sondy dożołądkowej i ustawieniu balonów na odpowiednich wysokościach następuje wypełnienie obu balonów powietrzem. Docelowe ciśnienie w balonach powinno wynosić 30–50 mmHg. Końcówka zgłębnika, znajdująca się poza pacjentem, zakończona jest linką, na której zawieszony jest ciężarek o wadze do 500 g. Linka zwykle zawieszana jest nad pacjentem – mocowana do ramy łóżka tak, by zapewnić stałe napięcie linki i utrzymać cały zgłębnik nieruchomo. Zgłębnik Sengstakena-Blakemore’a umożliwia także odsysanie śliny, treści żołądkowej oraz krwi.

Do możliwych powikłań sondy Sengstakena-Blakemore’a należą: odleżyny na śluzówce, przemieszczenie się balonów lub perforacja ściany przełyku albo żołądka. Niestety u ponad połowy chorych po usunięciu zgłębnika odnotowuje się nawrót krwawienia.

Jak zbudowany jest układ pokarmowy?

36,6

Bibliografia:

1. Szczeklik A., Interna Szczeklika, Medycyna Praktyczna, Kraków 2016.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
75
5
Polecamy
Zespół serotoninowy - występowanie, objawy i postępowanie lecznicze
Zespół serotoninowy - występowanie, objawy i postępowanie lecznicze Dzień Dobry TVN
Problemy z oddychaniem i sposoby ich leczenia
Problemy z oddychaniem i sposoby ich leczenia Dzień Dobry TVN
Żylaki przewodu pokarmowego – jakie są przyczyny ich powstawania?
Jakie dają objawy?
Żylaki przewodu pokarmowego – jakie są przyczyny ich powstawania? Jakie dają objawy? TVN zdrowie
Żylaki przełyku – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania
Żylaki przełyku – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
O czym może świadczyć powiększony jajnik?
O czym może świadczyć powiększony jajnik?
Jak wyrwać zęba mleczaka żeby nie bolało? Praktyczne informacje
Jak wyrwać zęba mleczaka żeby nie bolało? Praktyczne informacje
Gdzie zachodzi oddychanie tlenowe? Jakie ma etapy?
Gdzie zachodzi oddychanie tlenowe? Jakie ma etapy?
Jak powstaje tętniak serca? Objawy, leczenie, rokowania
Jak powstaje tętniak serca? Objawy, leczenie, rokowania
Czerwony ryż i jego właściwości. Czy fermentowany czerwony ryż jest zdrowszy?
Czerwony ryż i jego właściwości. Czy fermentowany czerwony ryż jest zdrowszy?
Zatrucie nikotyną – objawy. Pierwsza pomoc przy zatruciu
Zatrucie nikotyną – objawy. Pierwsza pomoc przy zatruciu