Polub nas na Facebooku
Czytasz: Skala CCS a dławica piersiowa niestabilna – ocena wydolności, leczenie

Skala CCS a dławica piersiowa niestabilna – ocena wydolności, leczenie

Starszy mężczyzna jest osłuchiwany przez doktora.

Fot. DjelicS / Getty Images

Skala CCS jest efektem pracy lekarzy z Kanadyjskiego Stowarzyszenia Kardiologicznego (CCS – Canadian Cardiovascular Society). Ich celem było opracowanie łatwego do przeprowadzenia badania oceny stanu klinicznego pacjenta i jego tzw. rezerwy wieńcowej.

Skala CCS opisuje w sposób pośredni stopień zaawansowania choroby niedokrwiennej serca – poprzez zdefiniowanie zakresu aktywności fizycznej chorego, którą jest on w stanie tolerować. Określenie stanu pacjenta odbywa się na podstawie wywiadu. Może nawet zostać przeprowadzone zdalnie, bez bezpośredniego kontaktu lekarza i badanej osoby.

Choroba niedokrwienna serca

Choroba niedokrwienna serca to jedna z najczęstszych chorób cywilizacyjnych. Przyczyną w około 90% jest miażdżyca. W jej przebiegu dochodzi do niedokrwienia serca wskutek niedostatecznego (bezwzględnego lub względnego) krążenia w tętnicach wieńcowych odżywiających mięsień sercowy. Powikłania choroby pod postacią zawału lub nagłego zatrzymania krążenia zagrażają życiu.

Choroba niedokrwienna serca (nazywana też chorobą wieńcową) charakteryzowana była na przestrzeni lat głównie w kontekście stabilności ukrwienia serca i zapobiegania ostrym stanom sercowym. Stąd wziął się podział na dławicę (dusznicę) stabilną i niestabilną. Ogólnie chorobę niedokrwienną określano w tym mianownictwie jako dławicę piersiową. Jeśli w chwili pojawienia się bólu zastosowanie leków rozszerzających naczynia wieńcowe likwidowało dolegliwości, chorobę uważano za stabilną. Jeśli epizody bólowe trwały dłużej (kilka-, kilkanaście minut) i nie miały tendencji do ustępowania po tych preparatach – stan taki uważano za niestabilny i kierowano chorego do szpitala.

Obecny podział definiuje dwa podstawowe stany: przewlekłą chorobę niedokrwienną i ostre zespoły wieńcowe, które określa się jako całkowite lub znaczne ograniczenie krążenia wieńcowego, zagrażające zawałem mięśnia sercowego.

Na czym polega choroba niedokrwienna serca i jak ją leczyć? Dowiecie się tego z filmu:

Zobacz film: Niewydolność serca - co to za choroba i jak wygląda leczenie? Źródło: 36,6,

Rezerwa wieńcowa a skala CCS

Skala CCS informuje o tym, jaki wysiłek chory może podjąć w codziennym życiu. Różnicę między stanem spoczynku a największym możliwym do wykonania wysiłkiem określa się mianem rezerwy wieńcowej. Informuje ona o tym, o ile procent może się zwiększyć obciążenie mięśnia sercowego, zanim dojdzie do pojawienia się bólu charakterystycznego dla dławicy piersiowej, świadczącego o niedokrwieniu serca.

Rezerwa wieńcowa świadczy pośrednio o stanie naczyń tętniczych zaopatrujących serce. W warunkach fizjologicznych jest ona olbrzymia: wynosi 300–600% (według innych źródeł 400–500%). Wynika ona z tego, że w czasie wysiłku przepływ wieńcowy może się znacząco powiększyć, a dodatkowo serce może odbierać z krwi o 1/3 więcej tlenu niż w stanie spoczynku.

O wielkości rezerwy wieńcowej świadczy fakt, że osoba, u której na skutek miażdżycy średnica użyteczna naczynia zmniejszyła się o połowę (czyli u której pole przekroju naczynia zmniejszyło się o 75%), może normalnie funkcjonować, a jej wydolność fizyczna określana w próbach wysiłkowych nie zmniejsza się.

Skala CCS

Skala CCS została opracowana przez kanadyjskich kardiologów w latach siedemdziesiątych XX w. Bardzo szybko stała się standardem określania funkcjonalnej rezerwy chorego na dławicę piersiową w odniesieniu do jego codziennego życia i aktywności.

Choć oficjalnie jest skalą czterostopniową, w niektórych źródłach podaje się jeszcze stopień zerowy, który odpowiada stwierdzonemu niedokrwieniu serca przebiegającemu bez żadnych objawów.

Podstawowy podział w skali CCS to cztery stopnie:

  • Stopień pierwszy (I) oznacza pojawianie się bólów wieńcowych w trakcie forsownego wysiłku, biegu, bardzo szybkiego albo długotrwałego chodzenia po terenie płaskim lub wspinania się po schodach.
  • Stopień drugi (II) – oznacza niewielkie ograniczenie normalnej aktywności, szczególnie jeśli wysiłek podejmuje się nagle, po posiłku (kiedy większa ilość krwi trafia do jamy brzusznej), przy niskiej temperaturze lub silnym wietrze albo w stresie. Charakterystyczne jest również występowanie dolegliwości przy próbie podejmowania jakiegoś działania w niedługim czasie po przebudzeniu. Mogą one występować przy wchodzeniu pod górę po pochyłości lub po przejściu w normalnym tempie więcej niż jednego piętra po schodach.
  • Stopień trzeci (III) to stan, w którym chory nie może bez bólu wieńcowego przejść w normalnym, spokojnym tempie odcinka kilkuset metrów albo jednego piętra po schodach
  • Stopień czwarty (IV) oznacza, że chory ma bóle wieńcowe spoczynkowe.

Skala CSS a leczenie i zalecenia dotyczące trybu życia

Leczenie dławicy piersiowej (niezależnie od oceny lekarza, czy jest ona stabilna czy niestabilna, oraz od wyniku, jaki na skali CCS uzyskuje chory) jest zawsze dobierane indywidualnie: w zależności od stwierdzonych wad anatomicznych serca, obecności utrwalonych lub napadowych zaburzeń rytmu, stopnia wydolności krążenia płucnego i obwodowego. Nie bez wpływu na przyjętą strategię terapii są też choroby dodatkowe, takie jak np. nadciśnienie tętnicze, cukrzyca czy przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP). Dlatego trudno w przypadku choroby niedokrwiennej serca mówić o jednym standardzie leczenia, a decyzja co do zastosowania konkretnego leku czy określonej dawki pozostaje zawsze w gestii lekarza prowadzącego.

Zobaczcie, jak wygląda monitorowanie pracy serca na filmie poniżej:

Zobacz film: Monitorowanie pracy serca. Źródło: 36,6


Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
11
0
Polecamy
Leczenie raka. Jakie są sposoby leczenia nowotworu?
Leczenie raka. Jakie są sposoby leczenia nowotworu? Dzień Dobry TVN
Jak rozpoznać i leczyć zespół przewlekłego zmęczenia?
Jak rozpoznać i leczyć zespół przewlekłego zmęczenia? Dzień Dobry TVN
Ból wieńcowy – objawy, przyczyny i leczenie
Ból wieńcowy – objawy, przyczyny i leczenie TVN zdrowie
Co to jest niedotlenienie serca? Objawy i skutki niedotlenienia mięśnia sercowego
Co to jest niedotlenienie serca? Objawy i skutki niedotlenienia mięśnia sercowego TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Co gwarantuje Karta Praw Pacjenta?
Co gwarantuje Karta Praw Pacjenta? Materiał sponsorowany
Czy temperatura prania ma znaczenie?
Czy temperatura prania ma znaczenie? Materiał sponsorowany
Jak ułatwić sobie sprzątanie? Zobacz nasz poradnik
Jak ułatwić sobie sprzątanie? Zobacz nasz poradnik Materiał sponsorowany
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Syrop z mięty na zimę – jakie ma właściwości? Jak go przygotować?
Syrop z mięty na zimę – jakie ma właściwości? Jak go przygotować?
Wysoki puls: co oznacza i kiedy występuje?
Wysoki puls: co oznacza i kiedy występuje?