Polub nas na Facebooku
Czytasz: Rwa kulszowa – usprawniające ćwiczenia rehabilitacyjne

Rwa kulszowa – usprawniające ćwiczenia rehabilitacyjne

Zainteresował Cię ten artykuł?
ból pleców

Fot. seb_ra / Getty Images

Rehabilitacja w rwie kulszowej to długotrwały proces, który należy właściwie zaplanować przy udziale specjalisty. Dzięki temu chory może poprawić własną sprawność ruchową, a jednocześnie zmniejszyć prawdopodobieństwo wystąpienia kolejnego epizodu bólowego. 

Rwa kulszowa jest zespołem bólowym, którego przyczyną jest ucisk wywierany na korzenie nerwów rdzeniowych wychodzących z dolnego odcinka kręgosłupa. Choroba ma charakter nawrotowy, a nasilenie dolegliwości w kolejnych epizodach stopniowo się zwiększa, szczególnie jeśli chory nie jest w okresach remisji poddawany rehabilitacji.

Rwa kulszowa – przyczyny i objawy

Rwa kulszowa to choroba, w której objawy wynikają z ucisku na korzenie nerwów rdzeniowych na poziomie najniższych kręgów lędźwiowych (L4–L5) i kości krzyżowej, czyli w dolnej części pleców. Przyczyną są najczęściej zmiany pourazowe, zwyrodnieniowe kręgosłupa albo przemieszczenie jądra miażdżystego krążka międzykręgowego.

Objawy rwy kulszowej są bardzo charakterystyczne. Chory skarży się na ból, który z pośladka promieniuje do tylnej części kończyny dolnej i sięga nawet stopy. Jego natężenie może być bardzo duże, uniemożliwiać chodzenie i normalne funkcjonowanie. Przeszywający, ostry ból pojawia się w chwili skrętu lub pochylenia tułowia, a u pacjentów leżących na plecach – w momencie unoszenia wyprostowanej kończyny dolnej.

Powodem zaostrzenia choroby może być nagły ruch, potknięcie się, próba uniesienia ciężkiego przedmiotu lub gwałtownego podniesienia się z łóżka. Ostra faza dolegliwości trwa zwykle kilka dni. Choć potem ból słabnie, może się utrzymywać przez kolejne 2–3 tygodnie.

Rwa kulszowa – rehabilitacja i ćwiczenia

Rehabilitacja i ćwiczenia to (po ustąpieniu ostrej fazy bardzo silnego bólu) najlepszy sposób na szybsze odzyskanie sprawności ruchowej, zmniejszenie natężenia dolegliwości i wcześniejsze ich ustąpienie.

Warunkiem rozpoczęcia takich działań jest konsultacja lekarska, która pozwala wykluczyć istnienie objawów neurologicznych pod postacią niedowładów lub porażenia. Dodatkowe badania obrazowe, takie jak np. tomografia komputerowa (CT) lub rezonans magnetyczny (NMR, MRI), pozwalają na sprawdzenie, czy przyczyną ucisku nie jest np. całkowite wypadnięcia jądra miażdżystego albo inne uszkodzenie wymagające leczenia chirurgicznego.

Zadaniem rehabilitacji u chorego z rwą kulszową jest przede wszystkim ustawienie kręgosłupa w prawidłowej pozycji (bez bocznego skrzywienia, nadmiernego zgięcia lub przeprostu) tak, aby nie uciskał na korzenie nerwów rdzeniowych. Jeśli ten cel nie zostanie osiągnięty, dolegliwości będą nasilać się, a dodatkowo rozwiną się niedowłady w obrębie kończyny dolnej.

Działania rehabilitacyjne zabezpieczają w okresie trwania bólu przed powstawaniem przykurczów mięśni, a jeśli dochodzi do zaburzenia unerwienia mięśni – zwiększają ich siłę.

Nie należy również zapominać o tym, że masaż i aktywność ruchowa wyzwalają u każdego człowieka dodatkową dawkę endorfin, które nie tylko poprawiają nastrój, ale mają również działanie przeciwbólowe.

Pomiędzy nawrotami choroby intensywna rehabilitacja (głównie ruchowa) może wzmocnić mięśnie przykręgosłupowe odpowiedzialne za utrzymanie prawidłowej pozycji ciała, poprawić biomechanikę ruchów. Można też w trakcie specjalnych sesji instruktażowych nauczyć pacjenta, jakie ćwiczenia i w jaki sposób wykonywać, gdy pojawi się kolejny epizod choroby.

Metody rehabilitacji w rwie kulszowej

Rehabilitacja w rwie kulszowej obejmuje metody, takie jak:

  • kinezyterapia pasywna – stosowana w czasie trwania dolegliwości bólowych – terapeuta porusza kończynami chorego i pomaga mu czynnie wykonywać inne ruchy,
  • kinezyterapia aktywna – chory trenuje własnymi siłami, pod kontrolą lub przy niewielkiej pomocy rehabilitanta; część tych ćwiczeń może być wykonywana w odciążeniu, np. w wodzie,
  • techniki manualne (masaże, mobilizacja i manipulacja) – techniki te rozluźniają przykurczone, napięte mięśnie, które albo same są przyczyną bólu, albo nie pozwalają kręgosłupowi na powrót do prawidłowej pozycji, 
  • elektroterapia – np. przezskórna stymulacja nerwów (TENS), diadynamik (DD), diatermia krótkofalowa (DKF) – metody wspierające leczenie bólu i zapobiegające osłabieniu mięśni,
  • taping – zakładanie pacjentowi specjalnych plastrów (taśm) na skórę, które wymuszają zachowanie prawidłowej pozycji ciała i ograniczają nadmierne ruchy.

Ważne jest prawidłowe kształtowanie zwyczajów chorego. Powinien on między zaostrzeniami prowadzić aktywny tryb życia (spacery, pływanie, jazda na rowerze), ograniczyć nadwagę lub nie dopuścić do jej powstania. Niekorzystne jest chodzenie w butach niestabilnych lub na wysokim obcasie. Siedzieć należy w ergonomicznych krzesłach lub fotelach, zapewniających prawidłowe podparcie części lędźwiowej. Chory powinien być również uprzedzony o tym, że zbyt miękki materac w łóżku lub układanie głowy i ramion na dużych poduszkach może wymuszać nieprawidłową pozycję w trakcie snu i powodować nawrót rwy kulszowej. 

Zobacz film: Jak dbać o kręgosłup? Źródło: 36,6


Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
6
1
Komentarze (0)
Nie przegap
Odchudzanie last minute. Jak pozbyć się zbędnych kilogramów tuż przed wakacjami?
Odchudzanie last minute. Jak pozbyć się zbędnych kilogramów tuż przed wakacjami?
Fast food to żywność, która szczególnie szkodzi zdrowiu. Sprawdź, co się dzieje z twoim ciałem, kiedy jesz „śmieciowe jedzenie”
Fast food to żywność, która szczególnie szkodzi zdrowiu. Sprawdź, co się dzieje z twoim ciałem, kiedy jesz „śmieciowe jedzenie”
Fobia społeczna – przyczyny, objawy, skutki i leczenie lęku społecznego
Fobia społeczna – przyczyny, objawy, skutki i leczenie lęku społecznego
Zespół FAS (alkoholowy zespół płodowy) – konsekwencje spożywania alkoholu w ciąży
Zespół FAS (alkoholowy zespół płodowy) – konsekwencje spożywania alkoholu w ciąży
Asperger: objawy zaburzenia ze spectrum autyzmu, przyczyny, leczenie
Asperger: objawy zaburzenia ze spectrum autyzmu, przyczyny, leczenie
Co to jest melasa? Jakie ma właściwości i zastosowanie?
Co to jest melasa? Jakie ma właściwości i zastosowanie?