Czytasz: PET-CT – dokładne badanie obrazowe z wykorzystaniem substancji promieniotwórczej

PET-CT – dokładne badanie obrazowe z wykorzystaniem substancji promieniotwórczej

Badanie PET-CT jest cenną metodą obrazowania w onkologii, neurologii i w niektórych przypadkach kardiologicznych, np. po zawale. Pozytonową tomografię emisyjną można wykonać w placówkach posiadających odpowiednie urządzenia. Prywatnie PET-CT kosztuje od 3300 do 6000 złotych.

Podobne zastosowanie co PET-CT ma badanie SPECT – tomografia emisyjna pojedynczych fotonów. Oba testy stosuje się w wykrywaniu i określaniu nowotworów, zmian w mózgu oraz stanu serca. W obu badaniach używa się radioaktywnych izotopów. Badania SPECT jest mniej dokładne od PET-CT, ale również o wiele tańsze. Jego cena waha się od 400 do 750 złotych w zależności od tego, który obszar ciała jest badany.

Badanie PET-CT: na czym polega i jakie są jego zalety i wady?

Co to jest badanie PET-CT? To pozytonowa tomografia emisyjna – badanie obrazowe z zakresu medycyny nuklearnej. Na podstawie tego testu można ocenić kształt oraz funkcjonowanie narządów i tkanek. PET-CT wykrywa zmiany w organizmie wcześniej niż pozostałe badania obrazowe, takie jak zwykła tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny czy rentgen.

Pozytonowa tomografia emisyjna PET-CT jest stosowana w przypadkach, kiedy zawodzą inne badania – dają niejednoznaczne wyniki lub nie są w stanie uchwycić zmian chorobowych w całości. Dzięki otrzymanym tą metodą wynikom medycyna znacznie poszerzyła wiedzę na temat nowotworów, chorób neurodegeneracyjnych jak alzheimer czy parkinson, a także w innych dziedzinach.

Na czym polega badanie PET-CT? Na wprowadzeniu do organizmu osoby badanej promieniotwórczego izotopu i obserwacji zachowania (metabolizmu) komórek w badanym obszarze. Skaner pozytonowej tomografii emisyjnej wyłapuje reakcje zawartych w izotopie pozytonów (cząsteczek antymaterii) z elektronami (cząsteczkami materii) pochodzącymi z ciała. Efektem tych spotkań są „rozbłyski” (tzw. promieniowanie anihilacyjne) widoczne w obrazie PET-CT. Określenie nawet najmniejszych zmian chorobowych jest możliwe dlatego, że izotop promieniotwórczy (radiofarmaceutyk) gromadzi się bardziej w komórkach chorych niż zdrowych.

Zaletą PET-CT jest jego dokładność, wadą natomiast wysoki koszt badania, a także to, że nie ma uniwersalnego radiofarmaceutyka, który wykrywałby wszystkie rodzaje chorób. Substancja promieniotwórcza musi być dopasowana do choroby, którą ma zobrazować. To sprawia, że PET-CT spełnia swoje zadanie jako narzędzie do oceny zaawansowania stanu chorobowego i do monitorowania skuteczności leczenia. Pozwala też wskazać zmiany rakowe w bardzo wczesnym stadium.

Badania PET-CT nie można wykonać u ciężarnych. Wyjątkiem jest sytuacja, w której czekanie do porodu zagrażałoby poważnie zdrowiu i życiu kobiety.

Wskazania do badania PET-CT

W onkologii badanie PET-CT stosuje się do:

  • wykrywania zmian nowotworowych we wczesnym stadium,
  • oceny zaawansowania raka,
  • monitorowania skuteczności terapii.

PET-CT można stosować nie w każdym rodzaju raka. Największą wartość ma w przypadku guzów mózgu, nowotworów głowy i szyi, płuc, piersi, przełyku, trzustki, jelita grubego, jajnika, szyjki macicy, jądra, prostaty, a także przy chłoniakach i czerniaku.

W neurologii PET-CT używa się do poszukiwania ognisk odpowiedzialnych za padaczkę, oceny zmian w mózgu na skutek jego niedokrwienia oraz do wczesnej diagnozy i oceny guzów i nowotworów mózgu.

Kardiologiczne zastosowanie PET-CT polega na określeniu żywotności mięśnia sercowego oraz ocenie stopnia niedokrwienia serca.

PET-CT: przygotowanie do badania

Przygotowanie do badania PET-CT należy rozpocząć 24 godziny przez jego rozpoczęciem. Przez dobę przed badaniem PET nie powinno się spożywać alkoholu ani kofeiny, należy także zrezygnować z dużego wysiłku fizycznego. W dniu testu można jeść i pić, ale nie później niż 6 godzin przed badaniem. Należy też zażyć leki, które przyjmuje się co dzień. Wyjątkiem są insulina i leki przeciwcukrzycowe – można przyjąć je dopiero po zakończonym badaniu. Przygotowanie do badania PET-CT polega też na tym, by 2 godziny przed badaniem PET-CT wypić litr niegazowanej wody, a drugi litr zabrać ze sobą – wypija się go po badaniu. Ma to na celu oczyszczenie organizmu z zaaplikowanego izotopu promieniotwórczego, który jest usuwany wraz z moczem.

Przebieg badania PET-CT

Pozytonowa tomografia emisyjna rozpoczyna się od zaaplikowania osobie badanej w formie zastrzyku glukozy znakowanej fluorem radioaktywnym (radioaktywny izotop). Następnie przez godzinę badany przebywa w zaciemnionym pomieszczeniu, leżąc. Kolejnym krokiem jest umieszczenie osoby badanej w skanerze PET-CT. Badanie odbywa się w pozycji leżącej z uniesionymi nad głowę rękoma. Skanowanie trwa około 2 do 3 godzin. W tym czasie osoba badana nie powinna się poruszać. Po zakończeniu badania i oddaniu moczu w celu wydalenia izotopu można wrócić do domu.

Koszt i dostępność badania PET-CT

Badanie PET-CT jest refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia tylko w niektórych przypadkach. Przeważnie:

  • w chorobach nowotworowych, jeśli inne badania okażą się niemiarodajne lub niemożliwe do przeprowadzenia,
  • w chorobach serca jako badanie rozstrzygające i w celu oceny żywotności mięśnia sercowego,
  • w padaczce lekoodpornej, jeśli planowane jest leczenie chirurgiczne.

W innych przypadkach badanie jest płatne. Ile kosztuje badanie PET-CT poza publicznym systemem zdrowia? Ceny różnią się w zależności od tego, jaka część ciała jest badana, oraz od użytego izotopu (najczęściej 18FDG). Prywatnie badanie PET-CT serca albo mózgu (jednego narządu) można wykonać od 3300 złotych, jeśli w badaniu stosowany jest 18FDG. Gdy badanie PET-CT ma być wykonane z użyciem innych radiofarmaceutyków, jego koszt może sięgać od 4500 do 6000 złotych.

Pozytonową emisyjną tomografię komputerową można wykonać w placówkach, które dysponują pracownią PET-CT.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
3
0
Komentarze (0)
Nie przegap
Co to jest śmierć kliniczna? Świadectwa osób, które jej doświadczyły
Konizacja szyjki macicy – wskazania, przebieg zabiegu, gojenie i rekonwalescencja
Co to jest transplantologia? Definicja, statystyki, etyka
Niewydolność serca - przyczyny, rodzaje, objawy, diagnoza, leczenie i rokowania
Skręt kiszek – objawy, przyczyny oraz leczenie
Torbiel pajęczynówki – objawy i leczenie. Czym jest to groźne schorzenie?