Polub nas na Facebooku
Czytasz: Oddychanie beztlenowe, fermentacja. Kiedy zachodzą te reakcje?
menu
Polub nas na Facebooku

Oddychanie beztlenowe, fermentacja. Kiedy zachodzą te reakcje?

krew

Fot. Mohammed Haneefa Nizamudeen / Getty Images

Oddychanie beztlenowe jest procesem zachodzącym w cytoplazmie komórki. W jego efekcie powstają dwutlenek węgla i związek organiczny w postaci etanolu (fermentacja alkoholowa), kwasu mlekowego (fermentacja mlekowa) czy np. kwasu octowego.

W komórkach organizmu człowieka zachodzi przede wszystkim proces oddychania tlenowego. Jednak w niektórych komórkach, w sytuacji niewystarczającej podaży tlenu, metabolizm musi przejść na tor beztlenowy. Oddychanie beztlenowe u człowieka zachodzi np. w komórkach mięśni w podczas intensywnego wysiłku fizycznego.

Co to jest oddychanie beztlenowe?

Oddychanie beztlenowe to proces zachodzący w komórkach polegający na rozkładzie związków organicznych bez udziału tlenu. Zamiast tlenu zużywane są inne związki, takie jak azotyny czy siarczany. Przykładowa reakcja oddychania beztlenowego wygląda następująco:

C6H12O6 2CO2+ 2C2H5OH + energia (ATP), gdzie:

  • C6H12O6 – glukoza;
  • CO2 – dwutlenek węgla;
  • C2H5OH – etanol.

Produktem są więc inne związki organiczne, jak np. etanol czy kwas mlekowy.

Oddychanie beztlenowe a oddychanie wewnątrzkomórkowe

Oddychanie wewnątrzkomórkowe składa się z ciągu reakcji chemicznych. Pierwszym etapem oddychania tlenowego i oddychania beztlenowego jest glikoliza. Końcowym produktem glikolizy jest pirogronian, który w warunkach tlenowych przechodzi do mitochondriów komórek, gdzie wchodzi w cykl kwasu cytrynowego (cykl Krebsa), a końcowymi reakcjami są składowe łańcucha oddechowego.

W warunkach beztlenowych zachodzi oddychanie beztlenowe, kiedy to pirogronian zostaje przekształcony np. w mleczan. Taki proces u człowieka ma miejsce w mięśniach w stanie nadmiernego wysiłku oraz w erytrocytach (pozbawionych mitochondriów). Efektem oddychania beztlenowego w komórkach mięśniowych w stanach nadmiernego wysiłku fizycznego i nadmiernego gromadzenia się mleczanu w mięśniu są zakwasy.

W wyniku procesu oddychania beztlenowego dochodzi do powstania 2 cząsteczek ATP (adenozynotrifosforanu), czyli jest to proces mniej wydajny energetycznie w porównaniu z oddychaniem tlenowym, w którym powstaje 36 cząsteczek ATP. Oznacza to, że w wyniku oddychania beztlenowego wydziela się niewiele energii.

Efektami oddychania tlenowego są woda i dwutlenek węgla. Tymczasem oddychanie beztlenowe prowadzi do powstania związków organicznych, jak np. kwas mlekowy oraz dwutlenku węgla.

Oddychanie beztlenowe a fermentacja

U niektórych organizmów oddychanie beztlenowe to naturalny proces trwający przez całe życie. Dotyczy to np. mikroorganizmów, które wyłącznie oddychają beztlenowo. Oczywiście te mikroorganizmy mogą również bytować w organizmie człowieka, np. w przewodzie pokarmowym. Fermentacja, będąca reakcją oddychania beztlenowego, może być mlekowa, alkoholowa czy np. octowa. Jeśli produktem fermentacji jest kwas mlekowy, jest to fermentacja mlekowa. U drożdży w wyniku procesu oddychania beztlenowego powstaje etanol, co określa się mianem fermentacji alkoholowej.

Oddychanie beztlenowe a przemysł

Fermentacja mlekowa wykorzystywana jest w przemyśle, w produkcji żywności. Fermentacja mlekowa ma zastosowanie w przemyśle mleczarskim, warzywnym, mięsnym oraz w piekarskim. Fermentacja alkoholowa wykorzystywana jest w produkcji alkoholu, w procesach kandyzowania owoców czy w piekarnictwie.

Zobacz, jak wygląda pierwsza pomoc przy zaburzeniach oddychania:

Zobacz film: Pierwsza pomoc przy zaburzeniu oddychania u dziecka. Źródło: Dzień Dobry TVN


Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
7
5
Polecamy
Sposoby na zbadanie i obniżenie poziomu hormonów stresu
Sposoby na zbadanie i obniżenie poziomu hormonów stresu Dzień Dobry TVN
Kreatyna – efekty stosowania, dawkowanie oraz skutki uboczne
Kreatyna – efekty stosowania, dawkowanie oraz skutki uboczne Dzień Dobry TVN
Gdzie zachodzi oddychanie tlenowe? Jakie ma etapy?
Gdzie zachodzi oddychanie tlenowe? Jakie ma etapy? TVN zdrowie
Glikoliza – etapy, reakcje, przebieg procesu i znaczenie kliniczne
Glikoliza – etapy, reakcje, przebieg procesu i znaczenie kliniczne TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Ból po wyrwaniu zęba – ile trwa? Jak go złagodzić?
Ból po wyrwaniu zęba – ile trwa? Jak go złagodzić?
Siemię lniane -  właściwości lecznicze. Jak przygotować i pić siemię?
Siemię lniane -  właściwości lecznicze. Jak przygotować i pić siemię?
MCV w morfologii – normy, podwyższone i obniżone stężenie
MCV w morfologii – normy, podwyższone i obniżone stężenie