Polub nas na Facebooku
Czytasz: Objawy schizofrenii – podział. Jak szybko następują, jak je rozpoznać?
menu
Polub nas na Facebooku

Objawy schizofrenii – podział. Jak szybko następują, jak je rozpoznać?

Schizofrenia

Francesco Carta fotografo/getty images

Schizofrenia to złożona choroba psychiczna o wielu różnych typach, dotycząca około 1% populacji krajów rozwiniętych. Zapadają na nią najczęściej młodzi dorośli, a początek może być nagły lub stopniowy. Do objawów schizofrenii należą: urojenia, omamy, zaburzenia emocjonalne i poznawcze.

Objawy schizofrenii pojawiają się równie często u kobiet, co u mężczyzn. Samo słowo „schizofrenia” pochodzi z greki od wyrażeń schizein ‘rozszczepić’ i phren ‘umysł’. Przebieg choroby jest zależny od typu schizofrenii i indywidualnych uwarunkowań. Objawy schizofrenii u mężczyzn i kobiet są zazwyczaj podobne.

Pierwsze objawy schizofrenii – jak rozwija się choroba?

Wyróżniamy schizofrenię: paranoidalną, hebefreniczną, katatoniczną, niezróżnicowaną, rezydualną, prostą. Do typów schizofrenii zaliczana jest także depresja poschizofreniczna. Choroba ta ma charakter przewlekły z okresami remisji, a więc bez objawów. Leczenie trwa co najmniej kilka lat, ale może się ciągnąć nawet do końca życia. Schizofrenia u dzieci zdarza się niezwykle rzadko, najczęściej zapadają na nią osoby z przedziału wiekowego 25–35 lat.

Schizofrenia może mieć początek nagły, szybki lub stopniowy. W pierwszym przypadku choroba rozwija się w ciągu kilku dni. Dotknięty nią człowiek zaczyna dziwnie się zachowywać, izoluje się od innych, może wykonywać lub mówić absurdalne rzeczy. Przy nagłym początku schizofrenii łatwo jest zauważyć, że z osobą dzieje się coś niedobrego, dlatego jej bliscy dość szybko zgłaszają się z nią do psychiatry. Bezzwłoczne rozpoczęcie leczenia daje zwykle efekty po kilku tygodniach i chory powoli zaczyna wracać do siebie.

Szybki początek schizofrenii to stopniowe pojawianie się objawów w ciągu kilku tygodni. Czujna rodzina i przyjaciele chorego mogą szybko zareagować na jego dziwne zachowania. Odpowiednio wczesne pojawienie się u lekarza powinno zatrzymać postęp choroby.

Najtrudniejsza sytuacja ma miejsce, kiedy choroba rozwija się bardzo powoli – może trwać to nawet kilka lat. Bliscy chorego zauważają stopniowe wycofywanie się go z życia, zaczyna on przebywać w samotności i stronić od towarzystwa. Najlepiej czuje się we własnym świecie. Z upływającymi miesiącami sytuacja pogarsza się, a osoby z najbliższego otoczenia zauważają nielogiczne i dziwne zachowania. Chory powoli staje się zainteresowany wyłącznie swoim światem wewnętrznym, staje się nieufny, podejrzliwy, bojaźliwy i wstydliwy. Zaczyna urywać kontakty z przyjaciółmi, porzuca pasje i hobby, w końcu może opuścić miejsce pracy.

Schizofrenia – objawy osiowe (podstawowe)

Istnieje grupa objawów osiowych (podstawowych) schizofrenii, które występują w większości przypadków i dotykają różnych płaszczyzn funkcjonowania człowieka:

  • Zaburzenia emocjonalne (afektu) – zubożenie emocji, stępienie, sztywność emocjonalna, spłycenie afektu, emocje nieadekwatne do sytuacji (np. śmiech na pogrzebie), obojętność emocjonalna.
  • Zaburzenia myślenia – rozluźnienie skojarzeń, dziwne, absurdalne myśli, częste rozpraszanie się itp.
  • Rozszczepienie osobowości – jedna osoba może mieć zupełnie różne przekonania, dążenia, emocje w bardzo krótkich odstępach czasu.
  • Ambiwalentne odczucia i zachowania – jednocześnie pozytywne i negatywne nastawienie do danej sytuacji, osoby czy obiektu.
  • Wycofanie z życia zewnętrznego na korzyść przeżyć i doświadczeń wewnętrznych.

Schizofrenia – objawy i ich rodzaje

Podstawowe objawy choroby występują w większości przypadków schizofrenii. W zależności od typu choroby mogą pojawić się symptomy dodatkowe, np. ze strony somatycznej. Zarówno objawy osiowe schizofrenii, jak i dodatkowe odnoszą się do różnych płaszczyzn funkcjonowania psychiki, umysłu i ciała człowieka. Podział ten wygląda następująco:

  • Objawy pozytywne schizofrenii (psychotyczne, wytwórcze) – urojenia i halucynacje różnego rodzaju. Należą do nich omamy wzrokowe, słuchowe oraz związane z innymi zmysłami, np. z odczuwaniem dotyku. Urojenia to zaburzenia myślenia i osądów, które są nieadekwatne do sytuacji i absurdalne. Charakteryzuje je silne przekonanie chorego co do ich prawdziwości. Żona może bać się męża i myśleć, że ją zabije, pomimo że zachowuje się w stosunku do niej bardzo troskliwie. Inna osoba ze schizofrenią może być przekonana, że jest ciągle obserwowana i podsłuchiwana za pomocą ukrytych kamer i mikrofonów.
  • Objawy negatywne schizofrenii – są to zaburzenia czynności psychicznych osoby chorej. Postrzeganie i przeżywanie rzeczywistości jest zaburzone. Schizofrenik nie potrafi właściwie wyrażać emocji, traci zainteresowanie dotychczasowymi pasjami, stroni od osób bliskich i kontaktu z nimi. Staje się apatyczny, bierny, nie ma spontanicznych uczuć, nie potrafi odczuwać przyjemności.

Bibliografia:

1. Adam Bilikiewicz, Psychiatria. Podręcznik dla studentów medycyny, Warszawa, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2001, ISBN: 83-200-2605-9.

2. Antoni Kępiński, Schizofrenia, Kraków 2003, Wydawnictwo Literackie, ISBN: 83-08-03459-4.

Zobacz film: Na czym polega schizofrenia paranoidalna?

źródło: Dzień dobry TVN

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
76
6
Polecamy
Depresja to choroba śmiertelna.
Jak odróżnić smutek od depresji?
Depresja to choroba śmiertelna. Jak odróżnić smutek od depresji? Dzień Dobry TVN
Schizofrenia - objawy, leczenie.
Czym jest schizofrenia i jakie są jej odmiany?
Schizofrenia - objawy, leczenie. Czym jest schizofrenia i jakie są jej odmiany? Dzień Dobry TVN
Schizofrenia paranoidalna – objawy i ich rodzaje w przebiegu choroby
Schizofrenia paranoidalna – objawy i ich rodzaje w przebiegu choroby TVN zdrowie
Co to jest schizofrenia i jakie są jej objawy?
Co to jest schizofrenia i jakie są jej objawy? TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Mineralokortykoidy – hormony kory nadnerczy. Rola i preparaty
Mineralokortykoidy – hormony kory nadnerczy. Rola i preparaty
Pomidory – odmiany, wartości odżywcze, właściwości
Pomidory – odmiany, wartości odżywcze, właściwości
Łysienie androgenowe – najczęstsza przyczyna wypadania włosów u kobiet i mężczyzn
Łysienie androgenowe – najczęstsza przyczyna wypadania włosów u kobiet i mężczyzn
Czarcie żebro – zastosowanie, właściwości i działanie
Czarcie żebro – zastosowanie, właściwości i działanie
Kozieradka - jak ją stosować i na co pomagają jej lecznicze właściwości?
Kozieradka - jak ją stosować i na co pomagają jej lecznicze właściwości?
Dializa nerek – filtrowanie krwi poza organizmem: powikłania, rokowania i żywienie przy dializach
Dializa nerek – filtrowanie krwi poza organizmem: powikłania, rokowania i żywienie przy dializach