Polub nas na Facebooku
Czytasz: Katatymia a myślenie życzeniowe – czym się różnią?
menu
Polub nas na Facebooku

Katatymia a myślenie życzeniowe – czym się różnią?

myślenie

Fot. Morsa Images / Getty Images

Myślenie życzeniowe pojawia się u każdego człowieka, choć w różnym stopniu. Jak sama nazwa wskazuje, polega na uruchomieniu wyobraźni i podejmowaniu irracjonalnych decyzji. Leczenie obejmuje farmakoterapię i psychoterapię.

Czasami katatymia jest określana jako myślenie życzeniowe. Należy jednak rozróżnić te dwa pojęcia. Nieraz zdarza się, że człowiek wyobraża sobie siebie w różnych sytuacjach, silnie wierzy w to czego pragnie. To właśnie określa się myśleniem życzeniowym. Katatymię od myślenia życzeniowego dzieli bardzo cienka granica i czasem trudno odróżnić, kiedy ma się do czynienia z poważnym zaburzeniem psychicznym, a kiedy z niewinnym poddaniem się wyobraźni. Katatymia to zaburzenie stosunku pomiędzy uczuciami a sądami. Może być jednym z elementów nerwicy, schizofrenii czy psychozy. Osoby z katatymią mają fałszywe sądy dotyczące różnych zjawisk czy zdarzeń, zgodne z ich odczuciami.

Co to jest katatymia?

Katatymia jest chorobą, a właściwie zaburzeniem psychicznym, które jest bardzo trudne do zdiagnozowania. Istnieje bowiem bardzo cienka granica pomiędzy okazjonalnym, irracjonalnym podejściem do pewnych spraw czy zbyt wybujałą wyobraźnią a chorobą psychiczną. Trudno bowiem stwierdzić, czy np. nadmierna wiara w swoje możliwości już jest patologiczna czy wynika z optymistycznego podejścia do życia. Chory na katatymię nie przyjmuje żadnych argumentów z zewnątrz. Na podstawie odczuwanych przez siebie, zazwyczaj pozytywnych, emocji tworzy irracjonalny obraz danej sytuacji czy zdarzenia. Nie da się go przekonać o błędności jego sądów. Czasami może być to niewinne zaburzenie, a czasem może okazać się poważnym zagrożeniem dla chorego. Może on bowiem podejmować nieracjonalne decyzje przynoszące niepożądane efekty.

Myślenie życzeniowe a katatymia

Można powiedzieć, że katatymia jest myśleniem życzeniowym, jednak nie zawsze myślenie życzeniowe jest katatymią. Osoba z katatymią, jak wcześniej wspomniano, nie przyjmuje żadnych racji poza swoimi, nie potrafi krytycznie odnieść się do swoich sądów i poglądów mimo dowodów ich irracjonalności i błędności. Jest to więc patologiczne myślenie życzeniowe. Takie osoby nie zmieniają zdania, żyją w swoim świecie. Można tu przytoczyć członków sekt. Osobą z myśleniem życzeniowym jest właściwie każdy. Większość ludzi lubi sobie bowiem „pomarzyć”. Nic w tym dziwnego i niepokojącego, pod warunkiem, że potrafi się przyjąć argumenty o błędności swoich przekonań. Jeśli ktoś nie odnosi sukcesu, mimo iż usilnie w niego wierzył, czyli przejawiał myślenie życzeniowe, to jego prawidłową reakcją powinno być zdanie sobie sprawy z poniesionej porażki. Jeśli mimo dowodów i porażek osoba nadal jest nastawiona na sukces, prawdopodobnie dotknęła ją katatymia.

Katatymia jako zaburzenie psychiczne

Katatymia może występować jako izolowane zaburzenie, a może być częścią innego, bardziej złożonego – schizofrenii, choroby afektywnej, psychozy reaktywnej czy nerwicy. Gdy zaburzenie to trwa dłuższy czas, otoczenie z pewnością zwróci uwagę na podejmowanie przez taką osobę zupełnie nieracjonalnych decyzji. Może ona stać się niebezpieczna dla siebie i otoczenia. Łatwo bowiem tłumaczy sobie zasadność wykonania jakiegoś zadania i nie odstępuje od tego. Może to być np. popełnienie przestępstwa.

Zobacz film: Objawy nerwicy. Źródło: Dzień Dobry TVN

Leczenie katatymii i myślenia życzeniowego

Myślenie życzeniowe nie wymaga żadnej interwencji medycznej. Należy jednak bacznie obserwować daną osobę, czy w niektórych sytuacjach nie zaczyna przejawiać irracjonalnych zachowań. Osoby w otoczeniu mogą zauważyć problem, kiedy podjęte przez chorego na katatymię decyzje uderzają bezpośrednio w nich. Nie da się chorym wytłumaczyć, że dane podejście jest nieprawidłowe, jednak takie zaburzenie bardzo szybko staje się uciążliwe dla otoczenia. To właśni bliscy powinni namówić chorego do wizyty u psychiatry. W zależności od tego, czy jest to izolowane zaburzenie czy jeden z elementów schorzenia psychicznego, psychiatra zdecyduje o dalszym postępowaniu leczniczym. W jego skład wchodzi leczenie farmakologiczne i psychoterapia. 

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
130
10
Polecamy
Mania - skąd się bierze?
Czym jest zespół i epizod maniakalny?
Mania - skąd się bierze? Czym jest zespół i epizod maniakalny? Dzień Dobry TVN
Osobowość zależna i bierno-zależna – jak rozpoznać te zaburzenia?
Osobowość zależna i bierno-zależna – jak rozpoznać te zaburzenia? TVN zdrowie
Jak być sobą?
Co zrobić, by pokazać światu swoje prawdziwe „ja”?
Jak być sobą? Co zrobić, by pokazać światu swoje prawdziwe „ja”? Dzień Dobry TVN
Co to jest mitomania?
Przyczyny i leczenie patologicznego kłamstwa
Co to jest mitomania? Przyczyny i leczenie patologicznego kłamstwa TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Ból w mostku – powód do paniki? Nie zawsze oznacza zawał
Ból w mostku – powód do paniki? Nie zawsze oznacza zawał
Kolendra – właściwości lecznicze i zastosowanie zioła w kuchni
Kolendra – właściwości lecznicze i zastosowanie zioła w kuchni
Objawy glejaka nerwu wzrokowego. Diagnostyka i leczenie
Objawy glejaka nerwu wzrokowego. Diagnostyka i leczenie
Beta hCG – normy, wyniki
Beta hCG – normy, wyniki
Nerwica lękowa - przyczyny, objawy somatyczne i psychiczne, leczenie
Nerwica lękowa - przyczyny, objawy somatyczne i psychiczne, leczenie
Pryszczyca u ludzi i zwierząt – objawy, przyczyny i leczenie
Pryszczyca u ludzi i zwierząt – objawy, przyczyny i leczenie