Polub nas na Facebooku
Czytasz: Gruszka – pochodzenie, właściwości, wartość odżywcza
menu
Polub nas na Facebooku

Gruszka – pochodzenie, właściwości, wartość odżywcza

Gruszki

Fot: walter zerla / gettyimages.com

Gruszka to owoc, który wykazuje wiele właściwości prozdrowotnych. Jest doskonałym źródłem witamin A, C, E, K oraz z grupy B. Gruszka wspomaga proces trawienia, obniża ciśnienie tętnicze krwi, przeciwdziała zaparciom, przyspiesza gojenie się ran. Jest mało kalorycznym owocem, który poleca się podczas odchudzania.

Gruszka to bardzo popularny owoc, który znany jest w Europie od czasów starożytnych. Jej uprawą zajmował się sam Juliusz Cezar. Dostarcza organizmowi wielu witamin i składników mineralnych, takich jak potas, fosfor, sód, żelazo, jod, wapń, magnez. To bogate źródło kwasów owocowych – jabłkowego i cytrynowego. Gruszki, mimo iż są owocami typowo jesiennymi, to mogą być z powodzeniem spożywane przez większość roku, ponieważ są łatwe w przechowywaniu.

Gruszka – pochodzenie

Gruszka stanowi jeden z bardziej znanych owoców. Doceniana jest przede wszystkim z powodu walorów smakowych, ale i wielu cennych właściwości leczniczych. Gruszki przybyły ze starożytnej Persji do Grecji i Rzymu. Z krajów tych rozprzestrzeniły się na pozostałą część Europy na przełomie XVII i XVIII w. Obecnie największe plantacje gruszki znajdują się we Francji i Belgii. Produkcja gruszek w Polsce kształtuje się na poziomie około 60 000 ton rocznie. Obecnie w Polsce obserwuje się przewagę importu nad eksportem gruszek.

Najpopularniejsze w Polsce grusze i gruszki

Gruszka to owoc gruszy (z łac. Pyrus), czyli drzew z rodziny różowatych (z łac. Rosaceae). Istnieje wiele gatunków grusz, które łatwo krzyżują się ze sobą, tworząc nowe podgatunki. Grusze najlepiej rosną w siedliskach żyznych i ciepłych. Najbardziej rozpowszechnionym w Polsce gatunkiem gruszy jest grusza pospolita (z łac. Pyrus communis), zwana też polną. Z kolei liczba odmian gruszki sięga nawet kilku tysięcy. Najbardziej popularną w kraju odmianą gruszek jest konferencja, a na drugim miejscu znajduje się lukas. Konferencja charakteryzuje się dużym owocem o wydłużonym i wrzecionowatym kształcie. Na popularności z każdym rokiem zyskuje gruszka azjatycka, zwana też japońską, chińską, orientalną, wodną.

Owoce gruszki

Gruszka to owoc o wydłużonym i lekko stożkowatym przy szypułce kształcie. Pokryta jest skórką zjadliwą, matową, dość grubą, ziarnistą, o żółto-zielono-brązowym kolorze. Miąższ gruszki jest biało-żółtawy, bardzo słodki, soczysty, nieco aromatyczny. Zawiera liczne komórki kamienne. Owoce osiągają dojrzałość zbiorczą w końcu września lub na początku października.

Jakie gruszka ma witaminy?

Gruszka jest owocem bogatym w wiele witamin. W 100 g gruszki znajduje się:

  • 23 IU witaminy A,
  • 5,3 mg witaminy C (kwas askorbinowy),
  • 0,9 mg witaminy B3 (niacyna),
  • 0,037 mg witaminy B2 (ryboflawina),
  • 0,02 mg witaminy B6,
  • 0,010 mg witaminy B9 (kwas foliowy),
  • 0,0044 mg witaminy K.

Gruszka – wartości odżywcze

Wartości odżywcze gruszki w 100 g przedstawiają się następująco: wartość energetyczna 244 kJ (58 kcal), białka 0,6 g, węglowodany 14,4 g, tłuszcze 0,2 g, woda 84,5 g. Co zawiera jeszcze gruszka? Owoc ten to wspaniałe źródło mikro- i makroelementów. 100 g gruszki dostarcza:

  • 118 mg potasu,
  • 15 mg fosforu,
  • 12 mg wapnia,
  • 2 mg sodu,
  • 0,15 mg cynku,
  • 0,06 mg miedzi,
  • 0,06 mg manganu,

Właściwości gruszki

Gruszka wykazuje liczne właściwości prozdrowotne. Ze względu na dużą zawartość potasu pozytywnie wpływa na pracę układu krążenia. Zapobiega rozwojowi nadciśnienia tętniczego i łagodzi je. Zmniejsza ryzyko zlepiania płytek krwi, a w związku z tym przeciwdziała rozwojowi miażdżycy oraz uszczelnia naczynia włosowate. Dzięki małej zawartości kalorii gruszka zalecana jest jako składnik diety osób odchudzających się. dodatkowo ma niezbyt dużą wartość indeksu glikemicznego, który wynosi jedynie 30. Owoc ten polecany jest przy zaburzeniach pracy przewodu pokarmowego. Likwiduje zaparcia, łagodzi stany zapalne układu pokarmowego i wspomaga proces trawienia. Niestety spożywane w nadmiarze gruszki mogą spowodować biegunkę. Ze względu na działanie przeciwgorączkowe gruszkę powinno się jeść podczas różnego rodzaju schorzeń, którym towarzyszy podwyższona temperatura ciała. Zalecana jest osobom zmagającym się z zapaleniem dróg moczowych, stanem zapalnym gruczołu krokowego i kamica nerkową.

Jakie wartości odżywcze mają owoce? Dowiesz się tego z filmu:

Zobacz film: Jakie wartości odżywcze mają owoce? Źródło: Wiem co jem.

Napar ze świeżych gruszek używany jest do przygotowania okładów, które łagodzą owrzodzenia i przyspieszają proces gojenia się ran. Z kolei stosowany wewnętrznie do picia, wspomaga leczenie przeziębień, uporczywego kaszlu, bólu głowy. Gruszka wykazuje właściwości przeciwutleniające i moczopędne, które pomagają usunąć nadmiar wody z organizmu, redukując tym samym nieestetyczne obrzmienia. Dodatkowo jako skarbnica wielu witamin ma właściwości upiększające i pomaga walczyć ze skórnymi niedoskonałościami, a zwłaszcza problemem nadmiernie przetłuszczającej się skóry. Ekstrakt z gruszek wykorzystywany jest do produkcji szamponów do włosów. Sprawia, że włosy stają elastyczne, i zapobiega rozdwajaniu końcówek. Gruszki stanowią dość rzadką przyczynę reakcji alergicznych, w związku z czym podawane są jako jeden z pierwszych pokarmów małym dzieciom.

Popularne potrawy z gruszką

Gruszka to doskonały dodatek do deserów i koktajli. Przyrządza się z niej dżemy, a po wysuszeniu doskonale nadaje się na kompot. Gruszka idealnie komponuje się z serami i drobiem. Stanowi częsty składnik sałatek i sosów. Jedno z bardziej znanych dań z gruszką w roli głównej to gruszka w winie. Niezbędne składniki to: 4 średniej wielkości i twarde gruszki, 1,5 szklanki czerwonego, wytrawnego wina, 1 szklanka wody, 3 ziarna ziela angielskiego, 1 laska cynamonu, 4 goździki, 1 strączek kardamonu, 2 łyżki miodu. Gruszki myje się i obiera ze skórki, pozostawiając ogonki. Owoce wkłada się do garnka, zalewa winem i wodą. Dodaje się miód i przyprawy. Owoce gotuje się około 50 minut, obracając od czasu do czasu.

Bibliografia:

1. Łysiak G., Uprawa i odmiany gruszy, Warszawa, Hortpress, 2006.

2. Kunachowicz H., Tabele składu i wartości odżywczej żywności, Warszawa, PZWL, 2017.

3. Kopera M., Wolszakiewicz M., Mitek M., Zmiany składu chemicznego owoców wybranych odmian gruszy azjatyckiej i europejskiej w czasie przechowywania, „ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość”, 2005, 2(43), s. 80-88.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
1
0
Polecamy
Żurawina – zdrowie zaklęte w owocu. Jakie właściwości ma ta roślina i przez kogo powinna być stosowana
Żurawina – zdrowie zaklęte w owocu. Jakie właściwości ma ta roślina i przez kogo powinna być stosowana Dzień Dobry TVN
Co można zrobić z pigwy? Poznaj pomysły na jej wykorzystanie
Co można zrobić z pigwy? Poznaj pomysły na jej wykorzystanie Dzień Dobry TVN
Brzoskwinie – wartości odżywcze i właściwości lecznicze. Przepisy na wybrane dania z brzoskwini
Brzoskwinie – wartości odżywcze i właściwości lecznicze. Przepisy na wybrane dania z brzoskwini TVN zdrowie
Rukiew wodna – właściwości lecznicze, pozamedyczne zastosowanie, ochrona
Rukiew wodna – właściwości lecznicze, pozamedyczne zastosowanie, ochrona TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Alzheimer w młodym wieku - przyczyny, pierwsze objawy i kolejne etapy choroby
Alzheimer w młodym wieku - przyczyny, pierwsze objawy i kolejne etapy choroby
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Czym jest tabaka? Jakie jest działanie tabaki na organizm?
Czym jest tabaka? Jakie jest działanie tabaki na organizm?
Ból po wyrwaniu zęba – ile trwa? Jak go złagodzić?
Ból po wyrwaniu zęba – ile trwa? Jak go złagodzić?
MCV w morfologii – normy, podwyższone i obniżone stężenie
MCV w morfologii – normy, podwyższone i obniżone stężenie