Polub nas na Facebooku
Czytasz: Glejaki - przyczyny, objawy. Leczenie i rokowanie w zależności od typu guza

Glejaki - przyczyny, objawy. Leczenie i rokowanie w zależności od typu guza

NAN

Fot: mtsaride / stock.adobe.com

Glejaki to nowotwory mózgowia o różnym stopniu złośliwości. Wczesne rozpoznanie, leczenie dostosowane do typu i fazy rozwoju nowotworu dają szansę na wyleczenie.

Glejaki to guzy mózgu, które są najczęstszymi pierwotnymi (tzn. nieprzerzutowymi) nowotworami pojawiającymi się wewnątrz mózgoczaszki i w kanale kręgowym. Choć należą do jednej grupy, różnią się bardzo budową komórki, stopniem złośliwości i podatnością na leczenie, więc histopatologiczne rozpoznanie typu nowotworu jest podstawowym elementem wpływającym na sposób leczenia i rokowanie.

Objawy glejaka

Glejak może dawać bardzo różnorodne objawy - w zależności od lokalizacji oraz tego, jaką wielkość osiąga guz. Rozwijając się w tkance mózgu, powoduje różnorodne objawy neurologiczne. Objawy ogólne (i najmniej specyficzne) to nudności, wymioty, zawroty i bóle głowy, spadek motywacji do działania, problemy z koncentracją, zapamiętywaniem, otępienie lub zaburzenia psychiczne. Pojawianie się tych symptomów jest najczęściej skutkiem wzmożonego ciśnienia śródczaszkowego, spowodowanego przez guz.

Do tych objawów mogą dołączać problemy neurologiczne, których typ i nasilenie są zależne od tego, w jakiej okolicy mózgowia umiejscowił się guz. Są to najczęściej zaburzenia mowy, czucia, dysfunkcje ruchowe (niedowłady, porażenia, problemy z koordynacją ruchów). Osoba zgłaszająca się do lekarza może skarżyć się na funkcjonowanie wzroku, słuchu, problemy z rozpoznawaniem smaków lub zapachów.

Dodatkowym symptomem bywają napady padaczkowe. Mogą one przebiegać z utratą przytomności i drgawkami oraz prężeniem całego ciała. Mogą też mieć postać umiejscowioną - wówczas drgawki i zmiany napięcia mięśniowego następują w określonym obszarze. Ilość i intensywność napadów może się zwiększać w miarę rozwoju choroby.

Rodzaje glejaków

Nowotwory te powstają z komórek gleju, stanowiącego podstawę struktury mózgu. Glej wspiera, odżywia komórki nerwowe i pełni funkcje naprawcze.

Glejaki mają bardzo różne postacie histologiczne. Są to:

  • glejaki zarodkowe,
  • guzy wywodzące się z gleju gwiaździstego (stanowiące około 3/4 glejaków),
  • guzy pochodzące z gleju skąpowypustkowego i wyściółkowego (razem ok. 17%).

Spośród nowotworów gleju gwiaździstego najczęstszy jest glejak wielopostaciowy - o dużej atypii (zniekształceniu komórek), z ogniskami martwicy i dużą ilością patologicznych naczyń krwionośnych, które mogą spowodować wylew krwi do mózgu. Najłagodniejszym w tej grupie guzów jest gwiaździak włosiano komórkowy, zwany też gąbczakiem. Z grupy nowotworów skąpowypustkowych wymienić trzeba skąpodrzewiaka, który, choć rośnie powoli, nacieka szeroko struktury mózgu i opony. Wśród wyściółczaków szczególne miejsce zajmuje typ śluzowo-brodaweczkowaty charakteryzujący się minimalnym odsetkiem pojawiania się wznowy po usunięciu chirurgicznym.

Glejaki - złośliwość i rokowanie

Poszczególne formy glejaka mózgu mają bardzo różnorodne cechy. Te, które charakteryzują się powolnym wzrostem i których komórki zbliżone są budową do komórek prawidłowych, są w swym przebiegu łagodniejsze i rokują zdecydowanie lepiej.

Formy anaplastyczne (czyli nisko zróżnicowane, których komórki nie są podobne do tych, z których się wywodzą), szybko rosnące, z ogniskami martwicy, są bardziej agresywne, dają przy najwyższym stopniu złośliwości średni czas przeżycia 14 miesięcy, niezależnie od sposobu leczenia. Wśród tych nowotworów znajduje się najczęściej występujący u dorosłych glejak wielopostaciowy.

Glejaki pojawiają się u dzieci relatywnie częściej niż u dorosłych, ale mimo zwykle mniej korzystnej lokalizacji, są w mniejszym odsetku przypadków powodem śmierci chorego.

Zobacz film: Na czym polega immunoterapia? Źródło: 36,6.

Leczenie glejaków

O ile guz jest dobrze odgraniczony, nie nacieka w dużym stopniu otaczających go struktur, leczeniem podstawowym jest zabieg chirurgiczny zmierzający do całkowitego usunięcia nowotworu. Jeśli stopień zaawansowania nowotworu jest zbyt duży, rezygnuje się z zabiegu operacyjnego. Często też wykonuje się częściową resekcję (wycięcie) guza albo zabiegi stomijne, pozwalające na wytworzenie dodatkowej drogi odpływu płynu mózgowo-rdzeniowego. Celem tych procedur jest ograniczenie ucisku guza na otaczające tkanki i obniżenie nadciśnienia śródczaszkowego, a tym samym przedłużenie życie pacjenta.

W niemal każdym przypadku częścią leczenia jest chemioterapia radioterapia, choć poszczególne typy glejaków mają zróżnicowaną wrażliwość na tego typu działania. W radioterapii stosuje się zarówno napromienianie guza z zewnątrz (teleradioterapia), jak i (w uzasadnionych przypadkach) brachyterapię - napromienienie izotopem promieniotwórczym wszczepionym do wnętrza guza.

Dużo mówi się o zastosowaniu leczenia eksperymentalnego, ale żadna z licznych znanych metod (terapia genowa, wirusoterapia, leczenie zmiennym polem elektrycznym, leczenie glejaka wielopostaciowego za pomocą pochodzącego z konopi trans-?9-THC) nie potwierdziła jeszcze swojej skuteczności u ludzi.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
135
11
Polecamy
Leczenie raka. Jakie są sposoby leczenia nowotworu?
Leczenie raka. Jakie są sposoby leczenia nowotworu? Dzień Dobry TVN
Otępienie - co to jest? Rodzaje, objawy i leczenie
Otępienie - co to jest? Rodzaje, objawy i leczenie Dzień Dobry TVN
Guzy mózgu - przyczyny, leczenie i rokowanie
Guzy mózgu - przyczyny, leczenie i rokowanie TVN zdrowie
Gwiaździak, czyli guz nowotworowy mózgu. Objawy i leczenie „gąbczaka”
Gwiaździak, czyli guz nowotworowy mózgu. Objawy i leczenie „gąbczaka” TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Małe AGD, które warto mieć w domu
Małe AGD, które warto mieć w domu Materiał sponsorowany
Woda w uchu po basenie lub kąpieli – jak ją usunąć i odetkać ucho?
Woda w uchu po basenie lub kąpieli – jak ją usunąć i odetkać ucho?
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Smog latem. Jak się przed nim chronić?
Smog latem. Jak się przed nim chronić? Materiał sponsorowany
O czym może świadczyć zgrubienie za uchem?
O czym może świadczyć zgrubienie za uchem?
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego