Polub nas na Facebooku
Czytasz: Glejaki - przyczyny, objawy. Leczenie i rokowanie w zależności od typu guza

Glejaki - przyczyny, objawy. Leczenie i rokowanie w zależności od typu guza

Zainteresował Cię ten artykuł?
NAN

Fot: mtsaride / stock.adobe.com

Glejaki to nowotwory mózgowia o różnym stopniu złośliwości. Wczesne rozpoznanie, leczenie dostosowane do typu i fazy rozwoju nowotworu dają szansę na wyleczenie.

Glejaki to guzy mózgu, które są najczęstszymi pierwotnymi (tzn. nieprzerzutowymi) nowotworami pojawiającymi się wewnątrz mózgoczaszki i w kanale kręgowym. Choć należą do jednej grupy, różnią się bardzo budową komórki, stopniem złośliwości i podatnością na leczenie, więc histopatologiczne rozpoznanie typu nowotworu jest podstawowym elementem wpływającym na sposób leczenia i rokowanie.

Objawy glejaka

Glejak może dawać bardzo różnorodne objawy - w zależności od lokalizacji oraz tego, jaką wielkość osiąga guz. Rozwijając się w tkance mózgu, powoduje różnorodne objawy neurologiczne. Objawy ogólne (i najmniej specyficzne) to nudności, wymioty, zawroty i bóle głowy, spadek motywacji do działania, problemy z koncentracją, zapamiętywaniem, otępienie lub zaburzenia psychiczne. Pojawianie się tych symptomów jest najczęściej skutkiem wzmożonego ciśnienia śródczaszkowego, spowodowanego przez guz.

Do tych objawów mogą dołączać problemy neurologiczne, których typ i nasilenie są zależne od tego, w jakiej okolicy mózgowia umiejscowił się guz. Są to najczęściej zaburzenia mowy, czucia, dysfunkcje ruchowe (niedowłady, porażenia, problemy z koordynacją ruchów). Osoba zgłaszająca się do lekarza może skarżyć się na funkcjonowanie wzroku, słuchu, problemy z rozpoznawaniem smaków lub zapachów.

Dodatkowym symptomem bywają napady padaczkowe. Mogą one przebiegać z utratą przytomności i drgawkami oraz prężeniem całego ciała. Mogą też mieć postać umiejscowioną - wówczas drgawki i zmiany napięcia mięśniowego następują w określonym obszarze. Ilość i intensywność napadów może się zwiększać w miarę rozwoju choroby.

Rodzaje glejaków

Nowotwory te powstają z komórek gleju, stanowiącego podstawę struktury mózgu. Glej wspiera, odżywia komórki nerwowe i pełni funkcje naprawcze.

Glejaki mają bardzo różne postacie histologiczne. Są to:

  • glejaki zarodkowe,
  • guzy wywodzące się z gleju gwiaździstego (stanowiące około 3/4 glejaków),
  • guzy pochodzące z gleju skąpowypustkowego i wyściółkowego (razem ok. 17%).

Spośród nowotworów gleju gwiaździstego najczęstszy jest glejak wielopostaciowy - o dużej atypii (zniekształceniu komórek), z ogniskami martwicy i dużą ilością patologicznych naczyń krwionośnych, które mogą spowodować wylew krwi do mózgu. Najłagodniejszym w tej grupie guzów jest gwiaździak włosiano komórkowy, zwany też gąbczakiem. Z grupy nowotworów skąpowypustkowych wymienić trzeba skąpodrzewiaka, który, choć rośnie powoli, nacieka szeroko struktury mózgu i opony. Wśród wyściółczaków szczególne miejsce zajmuje typ śluzowo-brodaweczkowaty charakteryzujący się minimalnym odsetkiem pojawiania się wznowy po usunięciu chirurgicznym.

Glejaki - złośliwość i rokowanie

Poszczególne formy glejaka mózgu mają bardzo różnorodne cechy. Te, które charakteryzują się powolnym wzrostem i których komórki zbliżone są budową do komórek prawidłowych, są w swym przebiegu łagodniejsze i rokują zdecydowanie lepiej.

Formy anaplastyczne (czyli nisko zróżnicowane, których komórki nie są podobne do tych, z których się wywodzą), szybko rosnące, z ogniskami martwicy, są bardziej agresywne, dają przy najwyższym stopniu złośliwości średni czas przeżycia 14 miesięcy, niezależnie od sposobu leczenia. Wśród tych nowotworów znajduje się najczęściej występujący u dorosłych glejak wielopostaciowy.

Glejaki pojawiają się u dzieci relatywnie częściej niż u dorosłych, ale mimo zwykle mniej korzystnej lokalizacji, są w mniejszym odsetku przypadków powodem śmierci chorego.

Leczenie glejaków

O ile guz jest dobrze odgraniczony, nie nacieka w dużym stopniu otaczających go struktur, leczeniem podstawowym jest zabieg chirurgiczny zmierzający do całkowitego usunięcia nowotworu. Jeśli stopień zaawansowania nowotworu jest zbyt duży, rezygnuje się z zabiegu operacyjnego. Często też wykonuje się częściową resekcję (wycięcie) guza albo zabiegi stomijne, pozwalające na wytworzenie dodatkowej drogi odpływu płynu mózgowo-rdzeniowego. Celem tych procedur jest ograniczenie ucisku guza na otaczające tkanki i obniżenie nadciśnienia śródczaszkowego, a tym samym przedłużenie życie pacjenta.

W niemal każdym przypadku częścią leczenia jest chemioterapia radioterapia, choć poszczególne typy glejaków mają zróżnicowaną wrażliwość na tego typu działania. W radioterapii stosuje się zarówno napromienianie guza z zewnątrz (teleradioterapia), jak i (w uzasadnionych przypadkach) brachyterapię - napromienienie izotopem promieniotwórczym wszczepionym do wnętrza guza.

Dużo mówi się o zastosowaniu leczenia eksperymentalnego, ale żadna z licznych znanych metod (terapia genowa, wirusoterapia, leczenie zmiennym polem elektrycznym, leczenie glejaka wielopostaciowego za pomocą pochodzącego z konopi trans-?9-THC) nie potwierdziła jeszcze swojej skuteczności u ludzi.

Zobacz film: Gen BRCA a nowotwory. Źródło: 36,6

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
57
5
Więcej na temat
Czerniak oka – objawy, przerzuty i rokowanie
Czerniak oka – objawy, przerzuty i rokowanie
Naczyniak kręgosłupa – jakie są jego przyczyny i objawy? Czy leczenie jest skomplikowane?
Naczyniak kręgosłupa – jakie są jego przyczyny i objawy? Czy leczenie jest skomplikowane?
Czym jest genetyka i jakie są jej zastosowania? Testy na ojcostwo i nowotwory
Czym jest genetyka i jakie są jej zastosowania? Testy na ojcostwo i nowotwory
Test z krwi wykryje raka na długo przed pojawieniem się objawów
Test z krwi wykryje raka na długo przed pojawieniem się objawów
Komentarze (0)
Nie przegap
Odchudzanie last minute. Jak pozbyć się zbędnych kilogramów tuż przed wakacjami?
Odchudzanie last minute. Jak pozbyć się zbędnych kilogramów tuż przed wakacjami?
Fast food to żywność, która szczególnie szkodzi zdrowiu. Sprawdź, co się dzieje z twoim ciałem, kiedy jesz „śmieciowe jedzenie”
Fast food to żywność, która szczególnie szkodzi zdrowiu. Sprawdź, co się dzieje z twoim ciałem, kiedy jesz „śmieciowe jedzenie”
Fobia społeczna – przyczyny, objawy, skutki i leczenie lęku społecznego
Fobia społeczna – przyczyny, objawy, skutki i leczenie lęku społecznego
Zespół FAS (alkoholowy zespół płodowy) – konsekwencje spożywania alkoholu w ciąży
Zespół FAS (alkoholowy zespół płodowy) – konsekwencje spożywania alkoholu w ciąży
Asperger: objawy zaburzenia ze spectrum autyzmu, przyczyny, leczenie
Asperger: objawy zaburzenia ze spectrum autyzmu, przyczyny, leczenie
Co to jest melasa? Jakie ma właściwości i zastosowanie?
Co to jest melasa? Jakie ma właściwości i zastosowanie?