Polub nas na Facebooku
Czytasz:  Czym są interleukiny? Ich funkcje oraz przykłady
menu
Polub nas na Facebooku

 Czym są interleukiny? Ich funkcje oraz przykłady

 Graficzny model komórek interleukinowych na czarnym tle

Fot. theasis / Getty Images

Układ odpornościowy człowieka funkcjonuje prawidłowo dzięki wielu cząsteczkom przekazującym sygnały między komórkami. Rolę komunikacyjną pełnią białkowe interleukiny, które należą do szerszej grupy cytokin. To dzięki nim możliwa jest regulacja odpowiedzi na antygeny.

Interleukiny mogą wykazywać funkcję prozapalną lub przeciwzapalną. Ich dokładne działanie nie zostało jeszcze poznane, jednak naukowcy wciąż pracują nad dokładnym opracowaniem mechanizmów rządzących tymi substancjami i wykorzystaniem ich w praktyce.

Funkcje interleukin

Interleukiny (skrót IL) to grupa związków tak zwanych cytokin biorąca udział w reakcjach immunologicznych, o których świat nauki wie od stosunkowo niedługiego czasu. Pierwsze wzmianki o tych substancjach można napotkać w badaniach pochodzących z lat 70. XX wieku. Ich bardzo ważną funkcją jest przekazywanie sygnałów między komórkami układu odpornościowego oraz pobudzanie ich do wydzielania innych cytokin. Odkryto, że stężenie interleukin w organizmie wzrasta w infekcjach, po urazach, a także w reakcjach autoimmunologicznych organizmu. W większości przypadków produkowane są przez białe krwinki, czyli leukocyty (makrofagi, fibroblasty, monocyty czy limfocyty). Klasyfikacja ogólna dzieli je na 3 rodziny. Pod względem chemicznym interleukiny należą do białek.

Jeden z podziałów tych substancji wyróżnia interleukiny przeciwzapalne oraz prozapalne. Do tych pierwszych zalicza się między innymi IL-4,IL-10, IL-13, natomiast do drugiej grupy IL-1, IL-6, IL-8, IL-15, IL-17, IL-18, IL-23. Niektóre substancje mają działanie podwójne, zależne od działania innych cytokin.

Obecnie nie stosuje się oznaczenia interleukin we krwi ze względu na ich krótki okres półtrwania, nadal podejmuje się jednak próby wykorzystania ich w diagnostyce medycznej.

Interleukina 6

Interleukina 6 to jedna z ważniejszych, a zarazem najlepiej poznanych cytokin w ludzkim organizmie. Produkują ją monocyty i makrofagi pod wpływem innych interleukin. Silnie pobudza procesy zapalne. Zaobserwowano jej wysoki udział w procesach starzenia się i w chorobach związanych z wiekiem.

Interleukina 6 może przyczyniać się do rozwoju osteoporozy, a także sprzyja rozwojowi niedokrwistości chorób przewlekłych, stymulując produkcję hepcydyny w wątrobie. Wydaje się, że istotny jest jej związek z niektórymi schorzeniami neurodegeneracyjnymi w mózgu (zwiększa ryzyko powstawania choroby Alzheimera). Cytokina ta ma również udział w rozwoju miażdżycy, a tym samym chorób układu krążenia. Wyższe stężenia interleukiny 6 we krwi u zdrowych starszych osób są czynnikiem prognostycznym występowania schorzeń mogących zakończyć się niesprawnością w następnych kilku latach. Osoby genetycznie predysponowane do niskiego stężenia interleukiny 6 są mniej narażone na wystąpienie chorób związanych ze starzeniem się.

Przyjmuje się, że stężenie tej cytokiny we krwi zwiększa się wraz z wiekiem zarówno u zdrowych, jak i chorych osób. W stanach zapalnych wzrasta ono aż stokrotnie. Jej poziomu nie bada się rutynowo w praktyce lekarskiej, dlatego nie stosuje się normy interleukiny 6 we krwi.

Jak działa układ immunologiczny? Dowiesz się tego z filmu: 

Zobacz film: Budowa i funkcje układu immunologicznego. Źródło: 36,6.

Interleukina 8

Interleukina 8 to cytokina zaliczana także do chemokin. Jest uwalniana przez monocyty, komórki śródbłonka oraz mięśni szkieletowych. Jej wytwarzanie pobudzane jest przez IL-1, reaktywne formy tlenu oraz czynnik martwicy nowotworów (TNFα).

Cytokinę tę opisuje się jako najsilniejszy czynnik chemotaktyczny. Interleukina 8 przyciąga i aktywuje neutrofile, czyli granulocyty obojętnochłonne. Jej udział wykazano między innymi w patogenezie chorób takich jak łuszczyca czy przewlekła obturacyjna choroba płuc.

Interleukina 17

Cytokiną wytwarzaną przez limfocyty efektorowe pomocnicze T CD+ (Th17) jest interleukina 17. Dzieli się ją na kilka typów oznaczanych literami od A do F.

Interleukina 17 wspomaga walkę z bakteriami zewnątrzkomórkowymi, wspomagając procesy aktywacji, rekrutacji i migracji neutrofilów. Jej wzrost zaobserwowano pod wpływem stresu oksydacyjnego. Dowiedziono, że interleukina ta może wykazywać działanie zarówno przeciwnowotworowe, jak i promujące rozwój procesu nowotworowego. Substancja bierze również udział w reakcjach autoimmunologicznych organizmu.

Interleukina 33

Interleukina 33 należy do grupy interleukin 1. Znajduje się na powierzchni komórek nabłonka oraz śródbłonka, a także na komórkach tucznych. Ma właściwości zarówno pro- jak i przeciwzapalne, które ujawniają się w zależności od mechanizmu immunologicznego zachodzącego w organizmie.

W najnowszych badaniach wykazuje się jej ochronną rolę w procesach związanych z miażdżycą tętnic, otyłością, cukrzycą oraz stanami przedcukrzycowymi, a także w chorobach układu krążenia. Jest odpowiedzialna za indukowanie objawów astmy i chorób alergicznych.

Bibliografia:

  1. N. Czepulis, Interleukina 6 a długowieczność, Nowiny Lekarskie 2013, 82, 1, 97–100.
  2. I. Gilowska, CXCL8 (interleukina 8) – główny mediator stanu zapalnego w przewlekłej obturacyjnej chorobie płuc? Postepy Hig Med Dosw (online), 2014; 68: 842–850.
  3. M. Garley, Rodzina cytokin interleukiny 17 w chorobie nowotworowej, Nowa Medycyna 1.2013, s. 21–25.
  4. B. Tokarz-Deptuła, Cytokiny z rodziny interleukiny-1. Postępy mikrobiologii, 2011,50, 3, 217–221.
Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
1
0
Polecamy
Sposoby na zbadanie i obniżenie poziomu hormonów stresu
Sposoby na zbadanie i obniżenie poziomu hormonów stresu Dzień Dobry TVN
Ajurweda – na czym polega najstarsza hinduska medycyna?
Ajurweda – na czym polega najstarsza hinduska medycyna? Dzień Dobry TVN
Cytokiny – charakterystyka i funkcje
Cytokiny – charakterystyka i funkcje TVN zdrowie
Makrofagi – komórki układu odpornościowego. Jakie funkcje pełnią w organizmie?
Makrofagi – komórki układu odpornościowego. Jakie funkcje pełnią w organizmie? TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Alzheimer w młodym wieku - przyczyny, pierwsze objawy i kolejne etapy choroby
Alzheimer w młodym wieku - przyczyny, pierwsze objawy i kolejne etapy choroby
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Ból po wyrwaniu zęba – ile trwa? Jak go złagodzić?
Ból po wyrwaniu zęba – ile trwa? Jak go złagodzić?
Czym jest tabaka? Jakie jest działanie tabaki na organizm?
Czym jest tabaka? Jakie jest działanie tabaki na organizm?