Polub nas na Facebooku
Czytasz: Co to jest jet lag? Jakie daje objawy i jak sobie z nim radzić?

Co to jest jet lag? Jakie daje objawy i jak sobie z nim radzić?

Zainteresował Cię ten artykuł?
NAN

Fot: i-picture / fotolia.com

Jet lag jest stanem fizjologicznym, który zaburza codzienną pracę organizmu, dlatego jest klasyfikowany jako zaburzenie rytmu okołodobowego. Występuje po odbyciu zbyt szybkiej podróży lotniczej ze wschodu na zachód lub z zachodu na wschód. Objawy jet lagu są zwykle bardziej dokuczliwe, gdy osoba podróżuje w tym drugim kierunku.

Jet lag stwarza tymczasowe problemy ze snem i może dotyczyć każdej osoby podróżującej, która zbyt szybko przemieszcza się przez wiele stref czasowych. Dzieje się tak, ponieważ każdy organizm ma swój wewnętrzny zegar biologiczny, który sygnalizuje, kiedy zachować przytomność i kiedy spać. Zaburzenie jet lag ma miejsce, ponieważ zegar ten jest nadal zsynchronizowany z oryginalną strefą czasową, a nie z tą, w której człowiek się obecnie znajduje. Im więcej przekroczonych stref czasowych, tym bardziej prawdopodobne jest, że osoba podróżująca dozna gwałtownego spadku wydolności fizycznej i psychicznej.

Jet lag – objawy zaburzenia

Jet lag może powodować zmęczenie w ciągu dnia, złe samopoczucie, bezsenność i zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego. Jest stanem tymczasowym, ale może znacznie ograniczyć czas spędzony na wakacjach lub komfort podróży służbowej. Poza zmęczeniem i bezsennością można doświadczyć wielu objawów fizycznych i psychicznych, takich jak lęk, zaparcia, biegunki, dezorientacja, odwodnienie, ból głowy, drażliwość, nudności, trudności w koncentracji, pocenie się, problemy z koordynacją czy zawroty głowy. Niektóre osoby zgłaszają dodatkowe objawy, takie jak nieprawidłowy rytm bicia serca i zwiększona podatność na choroby. Dzieci i niemowlęta również mogą odczuwać takie objawy, jak dorośli. W celu diagnozy jet laga konsultacja lekarska nie jest wymagana. Jeśli natomiast objawy są zbyt uciążliwe i nie ustępują po kilku dniach lub pojawiają się inne dolegliwości, należy skonsultować się z lekarzem.

Jet lag – czynniki ryzyka

Główną przyczyną jet laga jest podróż odbywająca się w różnych strefach czasowych. Istnieją jednak pewne czynniki ryzyka, które mogą powodować nasilenie objawów lub ich długotrwałość. Są to między innymi:

  • podróżowanie przez więcej niż dwie strefy czasowe – większość osób może szybko dostosować się do maksymalnie dwóch zmian strefy czasowej, ale podróż przez więcej stref może już powodować zauważalne objawy;
  • latanie na wschód – podróż z zachodu na wschód powoduje, że podróżni "tracą" czas, a to może być przyczyną trudniejszego dostosowania się do obecnej strefy czasowej;
  • wiek – osoby starsze mogą trochę wolniej przystosowywać się do nowej sytuacji;
  • częste podróże – piloci, stewardessy i osoby często podróżujące służbowo, które są stale w różnych strefach czasowych, mogą mieć trudności z dostosowaniem się do nich;
  • nieprawidłowe nawyki – stres i trudności z zasypianiem przed podróżą mogą nasilać objawy;
  • warunki lotu – monotonia podróży, unieruchomienie ciała, ciasne siedzenia, żywność podawana podczas lotu, wysokość i ciśnienie w kabinie mogą wpływać na objawy związane z jet lagiem;
  • spożywanie alkoholu – nadmierne spożywanie alkoholu podczas długich lotów może również pogorszyć objawy.

Jet lag – ile trwa?

Czas trwania jet laga zależy od liczby stref czasowych przekroczonych podczas podróży. Podróżujący doświadczają dyskomfortu przeważnie z powodu zamknięcia w samolocie przez dłuższy okres lub z powodu różnic klimatycznych, kulturowych i diety w miejscu docelowym. Ogólnie ciało dostosowuje się do nowej strefy czasowej z szybkością jednej lub dwóch stref czasowych dziennie. Jeśli na przykład przekroczono sześć stref czasowych, ciało będzie zazwyczaj dostosowywać się do tej zmiany w ciągu trzech do pięciu dni. Jet lag jest stanem przejściowym i większość osób dochodzi do siebie stosunkowo szybko.

Jet lag – sposoby na poradzenie sobie z tym zaburzeniem

Istnieją kroki, które można podjąć, aby zapobiec lub zminimalizować wystąpienie objawów jet laga. Są to:

  • dbanie o kondycję fizyczną – przed planowaną podróżą należy kontynuować ćwiczenia, jeść zbilansowane posiłki i wypoczywać; pozwoli to szybciej dostosować się do nowych warunków po wylądowaniu; osoby, które nieprawidłowo się odżywiają i nie prowadzą aktywnego trybu życia, powinny zacząć zmieniać nawyki kilka tygodni przed podróżą;
  • wizyta u lekarza przed planowaną podróżą – osoby chore przewlekle, których stan zdrowia wymaga monitorowania (np. cukrzyca lub choroba serca), powinny skonsultować się odpowiednio wcześniej z lekarzem w celu omówienia stanu zdrowia i leczenia w czasie podróży;
  • unikanie alkoholu – nie należy spożywać alkoholu na dzień; napoje te mogą powodować odwodnienie, zakłócać dobowy rytm snu, powodować nudności i ogólny dyskomfort;
  • unikanie kofeiny – nie należy pić napojów kofeinowych przed lotem, podczas niego lub po nim; kofeina może powodować odwodnienie i zakłócać dobowy rytm snu;
  • picie wody – zwłaszcza podczas lotu, w celu przeciwdziałania skutkom suchej atmosfery wewnątrz samolotu.
  • poruszanie się po samolocie – podczas lotu warto ćwiczyć nogi od czasu do czasu (np. co godzinę lub dwie wstawać i chodzić po pokładzie); długi czas spędzony na siedząco może spowolnić obieg krwi do nóg.

Zobacz film: Dlaczego łykamy tyle tabletek przeciwbólowych? Źródło: 36,6

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
1
0
Komentarze (0)
Nie przegap
Najlepsze zioła na wątrobę – oczyszczające, regenerujące, wspomagające
Najlepsze zioła na wątrobę – oczyszczające, regenerujące, wspomagające
WBC, czyli white blood cells – rodzaje, badanie, normy
WBC, czyli white blood cells – rodzaje, badanie, normy
Zespół Gerstmanna – przyczyny i objawy zespołu tętnicy kątowej
Zespół Gerstmanna – przyczyny i objawy zespołu tętnicy kątowej
Transferyna: co oznacza niski lub podwyższony poziom w badaniu?
Transferyna: co oznacza niski lub podwyższony poziom w badaniu?
Zapalenie gardła w ciąży – przyczyny i sposoby leczenia
Zapalenie gardła w ciąży – przyczyny i sposoby leczenia
Zobacz zapis czatu z ekspertem, fizjoterapeutką Katarzyną Krzysztoszek, specjalizującą się w terapii uroginekologicznej
Zobacz zapis czatu z ekspertem, fizjoterapeutką Katarzyną Krzysztoszek, specjalizującą się w terapii uroginekologicznej