Polub nas na Facebooku
Czytasz: Co to jest cukrzyca insulinoniezależna? Objawy i zalecenia dietetyczne

Co to jest cukrzyca insulinoniezależna? Objawy i zalecenia dietetyczne

Zainteresował Cię ten artykuł?
NAN

Fot.: 6okean / stock.adobe.com

Cukrzyca insulinoniezależna to poważna choroba dietozależna, w której sposobami leczenia są prawidłowo dobrany jadłospis, wysiłek fizyczny i farmakoterapia. Wśród najczęściej wybieranych diet w leczeniu cukrzycy znajduje się dieta śródziemnomorska.

Rozwój cukrzycy typu 2 jest spowodowany połączeniem stylu życia i czynników genetycznych. Cukrzyca insulinoniezależna jest powszechnie występującą chorobą, dlatego została określona mianem epidemii XXI w. Znacząco obniża jakość życia osób na nią cierpiących i jest przyczyną zgonów, spowodowanych w większości powikłaniami w późniejszym stadium choroby.

Czym jest cukrzyca insulinoniezależna?

Cukrzyca insulinoniezależna, czyli cukrzyca typu 2 lub wieku dorosłego, to choroba metaboliczna, która charakteryzuje się podwyższonym stężeniem glukozy we krwi, opornością na insulinę i jej względnym niedoborem. Cukrzyca typu 2 stanowi około 90% wszystkich przypadków zachorowań na to schorzenie. Insulina jest wtedy wprawdzie wytwarzana w komórkach trzustki, ale tkanki organizmu cechuje zmniejszona wrażliwość na ten hormon, a ich odpowiedź przypomina tę, która miałaby miejsce przy jego zbyt niskim poziomie. Osłabiona reakcja tkanek docelowych na insulinę to insulinooporność.

Częstość występowania cukrzycy typu 2 zwiększa się z wiekiem. Wśród czynników odpowiedzialnych za jej pojawienie się wymienia się: nadmierną masę ciała, wysokokaloryczną dietę, niedostateczną aktywność ruchową i nadmierne spożywanie alkoholu czy palenie papierosów. Otyłość jest uważana za główną przyczynę cukrzycy typu 2 wśród osób z genetycznymi uwarunkowaniami do rozwoju tej choroby.

Zobacz film: Cukrzyca typu 2 - charakterystyka i leczenie. Źródło: 36,6

Objawy cukrzycy insulinoniezależnej

Cukrzyca typu 2 rozwija się powoli, nie dając początkowo żadnych objawów. Klasycznymi objawami cukrzycy insulinoniezależnej są: polidypsja (nadmierne pragnienie), hiperfagia (zwiększenie łaknienia), poliuria (częste oddawanie moczu), glikozuria (tzw. cukromocz, czyli obecność cukru w moczu) i utrata wagi. Diabetycy skarżą się ponadto na swędzenie skóry, przewlekłe zmęczenie, nudności, wymioty, bóle brzucha, zaburzenia wzroku, senność, zaburzenia koncentracji, nawracające stany zapalne narządów płciowych i impotencję. 

W przypadku ciężkiego stanu chorego rozwijają się objawy kwasicy. Dochodzi do zmian w obrębie dużych i małych naczyń krwionośnych, zwanych odpowiednio mikro- i makroangiopatiami. Ponadto w przebiegu cukrzycy odnotowuje się poważne dysfunkcje układu nerwowego, określane jako neuropatia cukrzycowa, która przyczynia się do zaników mięśniowych, zmian narządowych i zaburzeń czucia (szczególnie w stopach).

Objawy dotyczą też skóry i jej przydatków. Obserwuje się rowki, zagłębienia, zakrzywienie i żółte zabarwienie płytek paznokciowych. Następuje utrata włosów na szczycie głowy. Zaawansowanej hiperglikemii towarzyszy łojotok. Występuje tendencja do samoistnego tworzenia się pęcherzy na kończynach dolnych i górnych wypełnionych treścią surowiczą. Obserwuje się tzw. dermopatię cukrzycową, czyli szarobrunatne przebarwienia w obrębie przedniej powierzchni podudzi. Rozwija się rogowacenie ciemne, które polega na powstawaniu brunatnych przebarwień z brodawkowatym przerostem skóry dołów pachowych, pachwinowych, zgięć łokciowych i podkolanowych oraz szyi i karku.

Cele leczenia dietetycznego w cukrzycy typu 2

Cele leczenia dietetycznego w cukrzycy typu 2 obejmują:

  • dostarczenie odpowiedniej ilości energii i składników pokarmowych potrzebnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu,
  • osiągnięcie należnej masy ciała i utrzymanie jej na prawidłowym poziomie,
  • normalizacja wskaźników metabolicznych (zwłaszcza glikemii, HbA1c, lipidów),
  • zapobieganie wczesnym i późnym powikłaniom cukrzycowym.

Dieta w cukrzycy insulinoniezależnej

Cukrzyca jest chorobą dietozależną, a także indukowaną stylem życia, dlatego konieczne jest uwrażliwienie diabetyków na znaczenie tych czynników w leczeniu. Podstawą terapii cukrzycy insulinoniezależnej jest dieta niskokaloryczna, określana jako cukrzycowa. Opiera się ona na odpowiedniej kaloryczności, zawartości węglowodanów (w tym cukrów prostych), wartości indeksu glikemicznego (IG – klasyfikacja węglowodanów z uwagi na tempo ich wchłaniania) i ładunku glikemicznego (ŁG – klasyfikacja produktów ze względu na zawartość węglowodanów). Leczenie dietetyczne powinno objąć też rozdział kalorii w ciągu dnia. Składniki odżywcze muszą pokrywać zapotrzebowanie energetyczne w następujących proporcjach: węglowodany 45–50%, tłuszcze 30–35%, białka 15–20%.

Podstawowe zalecenia dietetyczne obejmują unikanie węglowodanów prostych aż do ich zupełnego wykluczenia, częste spożywanie posiłków i tzw. dietę zdrowego człowieka (dużo warzyw, mało tłuszczów nasyconych). Zawartość błonnika pokarmowego w diecie powinna wynosić około 20–35 g na dobę. Należy jeść 200–300 g owoców dziennie, a warzyw – 350–500 g. Dopuszczalne dobowe spożycie soli kuchennej wynosi 5–6 g (1 mała łyżeczka). Należy stosować produkty spożywcze nieprzetworzone. Najlepsze sposoby przygotowywania potraw to gotowanie w wodzie i na parze, pieczenie w rękawie lub naczyniu żaroodpornym i duszenie.

Zobacz film: Pies, który diagnozuje cukrzycę. Źródło: 36,6

Bibliografia:

1. Ratajczak P., Obolewicz E., Kus K., Koligat D., Paczkowska A., Zaprutko T., Nowakowska E., Profilaktyka oraz leczenie cukrzycy – badanie poziomu świadomości pacjentów, „Polski Przegląd Nauk o Zdrowiu”, 2014, 2(39), s. 119–126.

2. Jagielski A.K., Piesiewicz A., Cukrzyca wyzwaniem dla medycyny XXI wieku — wnioski z badań klinicznych i biochemicznych, „Postępy Biochemii”, 2011, 57(2), s. 191–199.

3. Szmaj E., Martela K., Dietetyczne i kosmetyczne metody wspomagania terapii cukrzycy typu 2, „Postępy Fitoterapii”, 2016, 17(3), s. 232–240.

4. Baranik A., Ostrowska L., Praktyczne zalecenia dotyczące żywienia chorych z cukrzycą typu 2 i otyłością, „Forum Zaburzeń Metabolicznych”, 2011, 2(4), s. 222–230.

5. Ciborowska H., Rudnicka A., Dietetyka. Żywienie zdrowego i chorego człowieka, Warszawa, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2010.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
23
4
Więcej na temat
Cukrzyca insulinoniezależna, czyli cukrzyca typu 2: objawy, przyczyny, leczenie i powikłania
Cukrzyca insulinoniezależna, czyli cukrzyca typu 2: objawy, przyczyny, leczenie i powikłania
Objawy niedocukrzenia, jego przyczyny, metody leczenia i dieta
Objawy niedocukrzenia, jego przyczyny, metody leczenia i dieta
Insulina w ciąży – kiedy stosować? Czy ma wpływ na dziecko?
Insulina w ciąży – kiedy stosować? Czy ma wpływ na dziecko?
Krzywa cukrowa u kobiet w ciąży: kiedy wykonać i jak się przygotować?
Krzywa cukrowa u kobiet w ciąży: kiedy wykonać i jak się przygotować?
Komentarze (0)
Nie przegap
Odchudzanie last minute. Jak pozbyć się zbędnych kilogramów tuż przed wakacjami?
Odchudzanie last minute. Jak pozbyć się zbędnych kilogramów tuż przed wakacjami?
Fast food to żywność, która szczególnie szkodzi zdrowiu. Sprawdź, co się dzieje z twoim ciałem, kiedy jesz „śmieciowe jedzenie”
Fast food to żywność, która szczególnie szkodzi zdrowiu. Sprawdź, co się dzieje z twoim ciałem, kiedy jesz „śmieciowe jedzenie”
Fobia społeczna – przyczyny, objawy, skutki i leczenie lęku społecznego
Fobia społeczna – przyczyny, objawy, skutki i leczenie lęku społecznego
Zespół FAS (alkoholowy zespół płodowy) – konsekwencje spożywania alkoholu w ciąży
Zespół FAS (alkoholowy zespół płodowy) – konsekwencje spożywania alkoholu w ciąży
Asperger: objawy zaburzenia ze spectrum autyzmu, przyczyny, leczenie
Asperger: objawy zaburzenia ze spectrum autyzmu, przyczyny, leczenie
Co to jest melasa? Jakie ma właściwości i zastosowanie?
Co to jest melasa? Jakie ma właściwości i zastosowanie?