Polub nas na Facebooku
Czytasz: Co to jest arginina? Właściwości, działanie i skutki uboczne argininy
menu
Polub nas na Facebooku

Co to jest arginina? Właściwości, działanie i skutki uboczne argininy

Zdrowa dieta

Fot: Lisovskaya / gettyimages.com

Arginina to aminokwas spełniający wiele funkcji w organizmie człowieka. Bierze udział w przemianach azotowych, w tym w przenoszeniu azotu w mocznikowym cyklu Krebsa i syntezie kreatyniny. Odpowiada za rozszerzenie i uelastycznienie naczyń krwionośnych.

https://zdrowie.tvn.pl/a/zobacz-jak-zbudowana-jest-watroba

Arginina ma postać białego krystalicznego proszku lub bezbarwnych kryształków. Obok lizyny i histydyny zaliczana jest do aminokwasów zasadowych. Zażywanie jej powoduje rozszerzenie naczyń krwionośnych i zwiększa uwalnianie tlenku azotu oraz utrzymanie homeostazy. Ze względu na jej wszechstronne działanie uważa się ją za aminokwas niezbędny do prawidłowego funkcjonowania ludzkiego organizmu. Źródłem argininy w organizmie jest pokarm, wewnątrzkomórkowa degradacja białek i jej endogenna synteza.

Co to jest arginina?

Arginina (Arg), znana także pod nazwą L-arginina, to organiczny związek chemiczny z grupy aminokwasów kodowanych przez DNA. Z punktu widzenia chemicznego jest to kwas 2-amino 5-guanidynowalerianowy o charakterze zasadowym, z uwagi na występowanie grupy guanidynowej. Arginina została wyizolowana po raz pierwszy z kiełków łubinu w 1886 roku, w 1895 roku jej obecność stwierdzono w tkankach zwierzęcych, a w 1897 roku poznano jej strukturę chemiczną.

Zwiększone zapotrzebowanie na argininę wykazują osoby poddające się intensywnemu treningowi sportowemu i dzieci w okresie intensywnego wzrostu. Na jej niedobory narażone są osoby starsze, niedożywione i ciężko chore, w tym z chorobami nowotworowymi, niewydolnością nerek czy po resekcji jelita cienkiego.

Występowanie argininy

Arginina jest aminokwasem endogennym, co oznacza, że organizm potrafi ją sam wytworzyć z innych związków. Poziom jej produkcji nie utrzymuje się jednak na stałym poziomie. Niestety umiejętność ta spada wraz z wiekiem. Arginina powstaje w toku przemian cyklu mocznikowego zachodzącego w wątrobie. Jej synteza zachodzi także w nerkach i jelicie cienkim, które jest głównym źródłem cytruliny, potrzebnej do syntezy endogennej argininy.

Jak zacząć jeść zdrowo? Dowiesz się tego z naszego filmu

Zobacz film:Jak jeść zdrowo? Źródło: Stylowy magazyn.

Arginina pochodzi dodatkowo z procesów wewnątrzkomórkowego rozpadu białek. Z pokarmem arginina jest dostarczana jako składnik białek zwierzęcych i roślinnych. Występuje w nabiale, czerwonym mięsie wieprzowym lub wołowym, tłustych rybach (halibut, łosoś, tuńczyk), krewetkach, jajach i żelatynie. Bogate w argininę są również produkty pełnoziarniste, orzechy ziemne, arachidowe, laskowe, nerkowca, włoskie oraz soja, pestki słonecznika, migdały, sezam, mak, szpinak czy soczewica. Jednakże w przypadku stosowania diety ubogiej w składniki pokarmowe zawierające argininę konieczne staje się jej uzupełnienie poprzez przyjmowanie preparatów ją zawierających. Na rynku znajduje się szeroki wybór suplementów diety z argininą, wzbogaconych dodatkowo o witaminy i składniki mineralne. Dostępne są one w formie proszku lub kapsułek. Należy mieć na uwadze, że ich przyjmowanie nie jest wskazane dla kobiet w ciąży i podczas laktacji.

Właściwości i działanie argininy

Arginina jest prekursorem w syntezie związków, które mają duże znaczenie w przemianach biochemicznych, w tym tlenku azotu, poliamin, ornityny, agmatyny, glutaminianu, proliny, kreatyny, mocznika i dimetyloargininy. Dzięki wzrostowi produkcji tlenku azotu zwiększa przepływ krwi oraz ilość tlenu i substancji odżywczych dostarczanych do tkanek. Wielu badaczy podkreśla pozytywne działanie argininy na układ sercowo-naczyniowy. Związek ten odpowiada za rozszerzanie i uelastycznienie naczyń krwionośnych oraz przeciwdziała rozwojowi nadciśnienia tętniczego. Dodatkowo reguluje pH wewnątrzkomórkowe i krwi.

Zmniejsza lepkość krwi przez ograniczenie agregacji krwinek, a dzięki temu obniża też ryzyko powstawania zakrzepów. Arginina stosowana jest w leczeniu zaburzeń erekcji, ponieważ zwiększa ilość krwi przepływającej przez męski członek. Wykazuje pozytywny wpływ na działanie grasicy – miejsca dojrzewania limfocytów T, dzięki czemu podnosi odporność organizmu.

Dlaczego ludzki organizm potrzebuje białka? Dowiesz się tego z naszego filmu

Zobacz film: Produkty z dużą ilością białka. Źródło: Wiem co jem.

Udowodniono, że arginina reguluje wydzielanie insuliny, glukagonu, hormonu wzrostu i prolaktyny. Dodatkowo przyspiesza regenerację tkanek i gojenie się ran, oparzeń i stłuczeń. Zwiększa wydolność organizmu i poprawia zdolność do wysiłku fizycznego. Poprawia parametry lipidowe, takie jak cholesterol i trójglicerydy. Opóźnia procesy starzenia się skóry.

Arginina wykazuje właściwości antyoksydacyjne (przyczynia się do obniżenia ilości wolnych rodników tlenowych w organizmie) i przeciwutleniające. Ponadto bardzo dobre wyniki uzyskano podczas stosowania argininy w leczeniu patologii ciąży związanych z nadciśnieniem krwi, chorobie niedokrwiennej, cukrzycy, jaskrze, udarach mózgowych, zaburzeniach czynności wątroby związanych z nieprawidłowym przebiegiem cyklu mocznikowego i zatruciach amoniakiem.

Jak dawkować argininę?

Zdrowe osoby stosujące urozmaiconą dietę nie potrzebują suplementacji argininy, ponieważ prawidłowy sposób odżywiania zapewnia w zupełności pokrycie zalecanej dziennej dawki tego aminokwasu, która wynosi 0,4–6 g. Szacuje się, że dorosły człowiek spożywa wraz z pokarmem prawie 5,4 g argininy na dobę.

Arginina – skutki uboczne

Nadmierna ilość argininy powoduje skutki uboczne. Negatywnymi konsekwencjami jej zażywania bywają: wzrost ciśnienia tętniczego krwi, zmniejszenie elastyczności ścian naczyń krwionośnych, przerost lewej komory serca, obniżenie wydolności mięśnia sercowego i wzrost ryzyka wystąpienia zawału. Działanie uboczne argininy obejmuje obniżenie poziomu odporności i zarazem zwiększoną podatność na infekcje, podrażnienie i zwiększoną suchość skóry, odwodnienie oraz problemy gastryczne, takie jak nudności, biegunki i skurcze żołądka. Nadmiar argininy predysponuje do włóknienia nerek.

Jak powinna wyglądać prawidłowa dieta odchudzająca? Odpowiedź znajdziesz w naszym filmie

Zobacz film: Zasady prawidłowej diety odchudzającej. Źródło: 36,6.

Bibliografia:

1. Hassa R., Mrzigod J., Nowakowski J., Podręczny słownik chemiczny, Katowice, Videograf II, 2004.

2. Ścibior D., Czeczot H., Arginina – metabolizm i funkcje w organizmie człowieka, „Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej”, 2004, 58, s. 321-332.

3. Ścibior D., Czeczot H., Arginina – metabolizm i funkcje w układzie sercowo-naczyniowym, „Advances in Clinical and Experimental Medicine”, 2005, 14(5), s. 1041–1050.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
102
6
Polecamy
Co to jest histydyna?
Działanie i zastosowanie histydyny
Co to jest histydyna? Działanie i zastosowanie histydyny TVN zdrowie
Jakie są najlepsze witaminy dla sportowców?
Jakie są najlepsze witaminy dla sportowców? Dzień Dobry TVN
Witamina C – lepsza z laboratorium czy naturalna?
Witamina C – lepsza z laboratorium czy naturalna? Dzień Dobry TVN
Co to jest HMB?
Działanie, skutki uboczne, dawkowanie HMB
Co to jest HMB? Działanie, skutki uboczne, dawkowanie HMB TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Leki obniżające poziom cholesterolu mogą chronić przed rakiem
Leki obniżające poziom cholesterolu mogą chronić przed rakiem
Co jest przyczyną nieświeżego oddechu?
Co jest przyczyną nieświeżego oddechu?
Morsowanie. Zimne kąpiele nie tylko hartują, ale mogą też chronić przed demencją
Morsowanie. Zimne kąpiele nie tylko hartują, ale mogą też chronić przed demencją
Kasztany jadalne  - jakie mają właściwości i co można z nich przygotować?
Kasztany jadalne  - jakie mają właściwości i co można z nich przygotować?
Złote mleko z kurkumą - pomoże zwalczyć infekcję, zmniejszy problemy ze snem i depresją
Złote mleko z kurkumą - pomoże zwalczyć infekcję, zmniejszy problemy ze snem i depresją
Codzienne picie mleka może zwiększyć ryzyko raka piersi nawet o 50 proc.
Codzienne picie mleka może zwiększyć ryzyko raka piersi nawet o 50 proc.