Polub nas na Facebooku
Czytasz: Co kryje skóra? Budowa i funkcje skóry

Co kryje skóra? Budowa i funkcje skóry

Zainteresował Cię ten artykuł?
NAN

Fot: Evgeniy Kalinovskiy / fotolia.com

Skóra składa się z trzech podstawowych warstw, a jej powierzchnia wynosi nawet 2 m2. Skóra jest jednym z najważniejszych narządów, który osłania narządy wewnętrzne i utrzymuje homeostazę organizmu. Sprawdź, jak wygląda skóra!

Skóra to największy narząd ludzkiego ciała o bardzo złożonej budowie. Jej grubość wynosi od 0,5 do 4 mm i zależna jest od okolicy ciała i narażenia na czynniki zewnętrzne (promieniowanie ultrafioletowe lub urazy). Ze względu na rozmiary, skóra dorosłego człowieka ma spory udział w ogólnej masie ciała i waży zazwyczaj ok. 18–20 kg (wraz z tkanką podskórną). W odróżnieniu od innych ssaków, skóra człowieka bierze udział w termoregulacji, jest skąpo owłosiona i bogato unaczyniona.

Zobacz film: Budowa i funkcje skóry. Źródło: 36,6

Budowa skóry – podział

Skóra człowieka składa się z trzech warstw: naskórka, skóry właściwej i tkanki podskórnej. Ponadto lekarze wyróżniają: przydatki (gruczoły łojowe, gruczoły potowe, włosy), naczynia krwionośne, naczynia chłonne oraz zakończenia nerwowe. Dokonuje się także podziału na dwa typy skóry:

  • skóra głowy, kończyn, tułowia – trójwarstwowa budowa, wysoka przesuwalność,
  • skóra dłoni, podeszew – brak tkanki podskórnej, minimalna przesuwalność, brak gruczołów łojowych oraz włosów, zgrubienie warstwy rogowej naskórka.

Budowa skóry – naskórek

Naskórek (łac. epidermis) ma pochodzenie ektodermalne, czyli rozwija się z jednego z trzech listków zarodkowych. Lekarze wyróżniają 5 warstw naskórka:

  • podstawną,
  • kolczystą,
  • ziarnistą,
  • jasną,
  • rogową.

Zdrowy naskórek utworzony jest przez nabłonek wielowarstwowy rogowaciejący płaski, który jest zbudowany z keratynocytów układających się w 6–20 warstw komórek.

Warstwa podstawna (rozrodcza) jest najniżej położoną warstwą naskórka. Dochodzi w niej do szeregu reakcji (podziałów mitotycznych), charakteryzuje ją obecność komórek Merkla, komórek Langerhansa, melanocytów, prekursorów keratyny. Keratyna jest finalnym produktem metabolizmu naskórka.

Zobacz także: Nowotwór skóry: rodzaje i postaci inwazyjne. Objawy raka skóry, przyczyny i czynniki ryzyka

Warstwa kolczysta, najgrubsza, zbudowana jest z kilku rzędów wielobocznych komórek, pośród których obecne są przestrzenie wypełnione desmogleiną. Wraz z warstwą podstawną tworzą metabolicznie aktywną część naskórka.

Warstwa ziarnista składa się z wrzecionowatych komórek i przybiera postać kilku nałożonych na siebie warstw. Jest ważnym miejscem w produkcji keratohialiny oraz tworzy barierę dla wody za pomocą białek i glikolipidów.

Strefa pośrednia (warstwa jasna) to wąskie pasmo umiejscowione nad warstwą kolczystą i występuje głównie w miejscach zgrubienia naskórka, np. w obrębie dłoni oraz stóp.

Zobacz film: Jakie zabiegi pomagają zatrzymać starzenie się skóry? Źródło: Stylowy Magazyn.

Zobacz także: Przebarwienia na twarzy i po trądziku. Jak usunąć przebarwienia skóry?

Warstwa rogowa jest zewnętrzną częścią naskórka, powstałą ze zrogowaciałych komórek. Jej funkcją jest stworzenie szczelnej powłoki, uniemożliwiającej wyparowanie wody z organizmu. Komórki, z których jest zbudowana warstwa rogowa, ulegają naturalnemu zniszczeniu i obumierają. Zawarta w nich keratyna chroni pozostałe warstwy naskórka przed czynnikami chemicznymi, mechanicznymi i promieniowaniem.

Naskórek człowieka jest nieunaczyniony, za jego odżywianie odpowiedzialne są warstwy skóry właściwej.

Budowa skóry – skóra właściwa

Skóra właściwa zbudowana jest z włókien tkanki łącznej, zawarte są w niej także przydatki skóry, zakończenia nerwowe, naczynia krwionośne i komórki łącznotkankowe. Skóra właściwa jest najgrubszą warstwą skóry człowieka i wynosi ok. 2 mm. Jej granica (skórno-naskórkowa) ma przebieg falisty.

Skóra właściwa jest mocną warstwą o dużej sprężystości i wytrzymałości na rozerwania. Zawarte w niej zakończenia nerwowe umożliwiają odczuwanie temperatury, bólu, dotyku i ucisku. Skóra właściwa zbudowana jest z warstwy brodawkowatej i siateczkowatej.

Warstwa brodawkowata obejmuje brodawki i zawiera liczne naczynia krwionośne, zaś warstwa siateczkowata mieści głębsze warstwy skóry właściwej i sięga aż do tkanki podskórnej. Charakteryzuje się zbitym układem kolagenu.

Dermatolodzy wyróżniają następujące komórki tkanki łącznej występujące w skórze właściwej: fibroblasty, fibrocyty, histiocyty, komórki tuczne oraz pojedyncze komórki krwi. Ponadto, w skórze właściwej znajdziemy 3 rodzaje włókien: sprężyste, siateczkowe i kolagenowe.

Zobacz film: Jakie funkcje pełni skóra człowieka? Źródło: Bez skazy

Budowa skóry – tkanka podskórna

Tkanka podskórna nie jest uznawana za element skóry, choć jest ściśle z nią związana. Składa się głównie z tkanki tłuszczowej (ziaren tłuszczowych) i w mniejszym stopniu z tkanki łącznej. W jej przestrzeniach międzykomórkowych obecne są naczynia krwionośne, włókna i naczynia nerwowe. Tkanka podskórna odgrywa ważną rolę w termoregulacji.

Budowa skóry – włosy

Włosy są wytworem naskórka, składającym się z 7 elementów: korzenia, cebulki, brodawki, łodygi, opuszki. Ponadto strukturami towarzyszącymi są: mieszek włosowy, mięsień prostujący włos i gruczoł łojowy.

Łodyga włosa jest jedynym elementem wystającym na zewnątrz skóry. Korzeń tkwi w skórze otoczony mieszkiem, w którego sąsiedztwie uchodzą gruczoły łojowe. Cebulka włosowa i brodawka to miejsca odpowiedzialne za wzrost włosa. Dzielące się komórki zawarte są w cebulce, a brodawka pośredniczy w odżywianiu ich. Wygląd (ułożenie względem powierzchni ciała) jest zależne od napięcia mięśnia prostującego włos.

Zobacz film: Jak z wraz z wiekiem zmienia się nasza skóra? Źródło: 36,6.

Budowa skóry – gruczoły

Gruczoły, podobnie jak włosy, są zaliczane do przydatków naskórka. Lekarze wyróżniają 3 rodzaje gruczołów: łojowe, potowe i sutkowe (rozwijają się tylko u kobiet, są formą gruczołu potowego). Gruczoły łojowe uchodzą do mieszka włosowego. Powstała w nich wydzielina natłuszcza włosy i zapobiega wysuszaniu się naskórka w obrębie włosa. Gruczołowy potowe odpowiadają za termoregulację i wspomagają procesy wydalnicze. Uchodzą na powierzchnię skóry.

Funkcje skóry

Funkcje skóry są dzielone na bierne oraz czynne.

Bierne funkcje skóry to ochrona przed:

  • zimnem, ciepłem, promieniowaniem,
  • tarciem, uderzeniem, uciskiem,
  • drobnoustrojami,
  • działaniem substancji chemicznych.

Wśród czynnych funkcji skóry wyróżnia się:

  • termoregulację (wydzielanie potu),
  • odbieranie bodźców z otoczenia,
  • produkcję witaminy D,
  • produkcję melaniny,
  • zwalczanie drobnoustrojów w skórze,
  • rozpoznawanie alergenów.

Ze względu na szereg spełnianych funkcji, istnieje wiele zagrożeń dla jej zdrowia. Odpowiednia dieta, higiena i dbałość o zdrowie pozwoli zachować ten największy narząd w dobrej kondycji.

Zobacz film: Jak zadbać o skórę twarzy 20+. Źródło: 36,6


Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
13
2
Komentarze (0)
Nie przegap
Odchudzanie last minute. Jak pozbyć się zbędnych kilogramów tuż przed wakacjami?
Odchudzanie last minute. Jak pozbyć się zbędnych kilogramów tuż przed wakacjami?
Fast food to żywność, która szczególnie szkodzi zdrowiu. Sprawdź, co się dzieje z twoim ciałem, kiedy jesz „śmieciowe jedzenie”
Fast food to żywność, która szczególnie szkodzi zdrowiu. Sprawdź, co się dzieje z twoim ciałem, kiedy jesz „śmieciowe jedzenie”
Fobia społeczna – przyczyny, objawy, skutki i leczenie lęku społecznego
Fobia społeczna – przyczyny, objawy, skutki i leczenie lęku społecznego
Zespół FAS (alkoholowy zespół płodowy) – konsekwencje spożywania alkoholu w ciąży
Zespół FAS (alkoholowy zespół płodowy) – konsekwencje spożywania alkoholu w ciąży
Asperger: objawy zaburzenia ze spectrum autyzmu, przyczyny, leczenie
Asperger: objawy zaburzenia ze spectrum autyzmu, przyczyny, leczenie
Co to jest melasa? Jakie ma właściwości i zastosowanie?
Co to jest melasa? Jakie ma właściwości i zastosowanie?