Polub nas na Facebooku
Czytasz: Bóle wzrostowe u dzieci – przyczyny dolegliwości, objawy, czas trwania
menu
Polub nas na Facebooku

Bóle wzrostowe u dzieci – przyczyny dolegliwości, objawy, czas trwania

Dziewczynka, która się bawi

Fot: Catherine Falls Commercial / gettyimages.com

Bóle wzrostowe to częsta przypadłość dzieci i młodzieży. Dolegliwości pojawiają się rzutami co pewien czas, świadczą o okresie intensywnego wzrostu układu kostnego i dotyczą głównie kończyn. Bóle wzrostowe u dzieci to fizjologiczne zjawisko o niejednoznacznej etiologii.

Ból wzrostowy to nieprzyjemne i uciążliwe, choć niegroźne, doznanie z tendencją do nasilania się w okresie wzmożonego wysiłku fizycznego i samoistnego ustępowania. Na dolegliwości tego typu narzekają już przedszkolaki. W dalszym etapie rozwoju ból zwykle atakuje dzieci w wieku szkolnym i nastolatków. Poza nim dorastaniu fizycznemu towarzyszą inne dolegliwości.

Czym są bóle wzrostowe?

Ból wzrostowy to fizjologiczne zjawisko o nieznanej etiologii, wywołujące nieprzyjemny dyskomfort, głównie w kończynach dolnych i górnych, u dorastającego człowieka. Dolegliwość może pojawić się w wieku przedszkolnym, zwykle między 3. a 6. rokiem życia. W dalszym etapie życia następuje skokami, w okresach intensywnego przyrostu kości i nasilonych zmian w układzie szkieletowym, aż do czasu osiągnięcia dojrzałości. Bóle wzrostowe u 2-latka i młodszych dzieci występują rzadko. Jeśli takie maluchy odczuwają dolegliwości ze strony kości czy mięśni, należy zbadać je pod kątem przewlekłych chorób czy urazów. Jednak już u 5-latków bóle wzrostowe bywają bardzo silne, często intensywniejsze niż u nastolatków. Młodzieży dolegliwości dokuczają z mniejszą częstotliwością i nasileniem ze względu na stopniowe wygasanie procesów wzrostowych.

Bóle wzrostowe dotyczą zwykle mięśni łydek, ud, okolicy podkolanowej, przedniej powierzchni piszczeli, a także przedramion. Najczęściej pojawiają się w godzinach popołudniowych lub w nocy i trwają kilkadziesiąt minut. Nierzadko mogą przedłużać się do kilku godzin. Niegroźne dla zdrowia doznania nasilają się w okresie wzmożonego wysiłku fizycznego, np. podczas zabawy czy zajęć sportowych, oraz wskutek uciskania zajętego obszaru ciała. Do cech charakterystycznych bólu wzrostowego zalicza się jego samoistne ustępowanie.

Bóle wzrostowe – objawy

Ból wzrostowy jest obustronny, nie zaburza chodu dziecka i motoryki kończyn górnych. Nigdy bóle wzrostowe nie występują w jednej nodze. Dolegliwości ze strony jednej kończyny świadczą o innej przyczynie i wymagają diagnostyki lekarskiej. Również w przypadku odczuwania dyskomfortu w stawach – kolanach, łokciach czy biodrach – wyklucza się bóle wzrostowe. Dolegliwościom nie towarzyszą dodatkowe zmiany, takie jak obrzęki, zaczerwienienia, deformacje, stany zapalne, uczucie sztywności i parestezje (tzw. mrowienia). Bolące okolice szkieletu nie są w żaden sposób zmienione. Obecność dodatkowych symptomów, np. siniaków, wykwitów skórnych czy drętwienia, wskazuje na innego rodzaju przypadłość i – w przeciwieństwie do bólów wzrostowych – wymaga leczenia. Bóle wzrostowe u dzieci i młodzieży mają charakter napadowy i okresowy, co oznacza, że pojawiają się co jakiś czas, najczęściej w wieku przedszkolnym, dalej u dzieci szkolnych, a następnie u nastolatków w okresie dojrzewania. Na każdym etapie rozwoju mogą atakować wielokrotnie, ale mogą też nie wystąpić w ogóle. Szacuje się, że bóle wzrostowe dotyczą blisko 37% dzieci i młodych osób.

Co pomaga na bóle wzrostowe u dzieci?

Uciążliwe bóle wzrostowe nóg i rąk można doraźnie łagodzić lekami i za pomocą domowych metod. Zwykle zaleca się bierny odpoczynek. Znaczną ulgę przynosi lekki masaż wykonywany przez rodziców bądź samodzielnie w przypadku starszych dzieci. Jego techniki ogranicza się jednak do głaskania, płytkiego rozcierania i ugniatania z zastosowaniem manewrów całą dłonią, aby uniknąć wchodzenia w głąb mięśnia i prowokowania bólu. W silnych dolegliwościach masaż można wzbogacić o środki lecznicze. Dzieciom i nastolatkom na bóle wzrostowe powinna pomóc przeciwbólowa, rozgrzewająca maść. Również często stosowane są leki przeciwbólowe, np. paracetamol.

Dyskomfort w kościach i mięśniach łagodzi ciepła kąpiel. Odpowiednia temperatura wody rozszerza naczynia krwionośne i limfatyczne, dzięki czemu przyspiesza metabolizm tkankowy, przynosi odprężenie nie tylko fizyczne, ale również psychiczne. Tego typu zabiegi polecane są dzieciom w każdym wieku. Dla urozmaicenia kąpieli i stworzenia relaksujących warunków do wody można dodać olejki zapachowe, kosmetyki pieniące i... ulubione zabawki dziecka. Ciekawe otoczenie sprzyja skupieniu uwagi na zabawie zamiast na uciążliwych dolegliwościach.

Aby pomóc dziecku w przejściu przez okres wzrastania, warto zadbać o zbilansowaną dietę, bogatą w wapń, witaminę D3 i cynk. Przede wszystkim należy jednak uzbroić się w cierpliwość, gdyż bóle wzrostowe ustępują samoistnie po kilkudziesięciu minutach, a na stałe mijają po osiągnięciu fizycznej dojrzałości.

Co wpływa na tempo rozwoju niemowląt?

Zdrowie

Bibliografia:

  • Sparrow J., „Rozwój dziecka”, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2013.
  • Uziel Y., „Growing pains In children”, Pediatric Rheumatology, 2007,5:5.
Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
73
7
Polecamy
Bezdech senny - przyczyny, objawy, leczenie i wiele więcej
Bezdech senny - przyczyny, objawy, leczenie i wiele więcej Dzień Dobry TVN
Napięciowy ból głowy – jak sobie z nim radzić?
Napięciowy ból głowy – jak sobie z nim radzić? Dzień Dobry TVN
Ból nóg w nocy – najczęstsze przyczyny u dzieci i dorosłych
Ból nóg w nocy – najczęstsze przyczyny u dzieci i dorosłych TVN zdrowie
Choroba Osgooda-Schlattera – jak ją leczyć?
Ćwiczenia i rehabilitacja
Choroba Osgooda-Schlattera – jak ją leczyć? Ćwiczenia i rehabilitacja TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Niedobór witaminy C – przyczyny. Sposoby uzupełniania kwasu askorbinowego
Niedobór witaminy C – przyczyny. Sposoby uzupełniania kwasu askorbinowego
Czym jest zapaść krążeniowa? Przyczyny, objawy i leczenie
Czym jest zapaść krążeniowa? Przyczyny, objawy i leczenie
Regulują poziom cukru, wspomagają odchudzanie, a także poprawiają nastrój. Dlaczego warto jeść daktyle?
Regulują poziom cukru, wspomagają odchudzanie, a także poprawiają nastrój. Dlaczego warto jeść daktyle?
Idealna pora na rodzeństwo dla jedynaka
Idealna pora na rodzeństwo dla jedynaka
Kawa z kardamonem ‒ właściwości i najlepsze przepisy 
Kawa z kardamonem ‒ właściwości i najlepsze przepisy 
Rwa barkowa - przyczyny, ćwiczenia, objawy, leczenie, trwanie
Rwa barkowa - przyczyny, ćwiczenia, objawy, leczenie, trwanie