Polub nas na Facebooku
Czytasz: Badanie CRP wykrywa stan zapalny w organizmie: norma CRP, interpretacja wyników

Badanie CRP wykrywa stan zapalny w organizmie: norma CRP, interpretacja wyników

Zainteresował Cię ten artykuł?
NAN

Fot: Bits and Splits / stock.adobe.com

Podwyższone białko ostrej fazy CRP jest skutkiem poważnych urazów, operacji, a przede wszystkim objawem stanów zapalnych w organizmie. Wysokie CRP występuje w ostrych zapaleniach wywołanych przez np. bakterie i przy nowotworach.

Badaniem wykrywającym stan zapalny w organizmie jest też odczyn Biernackiego (OB). Prawidłowy wynik OB powinien się mieścić u kobiet do 50. roku życia w granicach od 6 do 11 milimetrów na godzinę, u mężczyzn poniżej 50. roku życia – od 3 do 8 mm/h. Jednocześnie podwyższone OB i CRP daje pewność co do tego, że w organizmie trwa poważny stan zapalny wywołany infekcją.

Co to jest CRP, po co i u kogo wykonuje się badanie CRP?

CRP to białko ostrej fazy. Jego poziom we krwi rośnie, gdy w organizmie rozwija się stan zapalny – jest to część odpowiedzi układu odpornościowego. Wytwarzaniem CRP zajmują się głównie wątroba i komórki tłuszczowe. Badanie CRP przeprowadza się u osób:

  • z podejrzeniem ostrego stanu zapalnego,
  • po przebytych zabiegach chirurgicznych – by sprawdzić stan chorego i ocenić gojenie,
  • z poważnymi zakażeniami bakteryjnymi, grzybiczymi lub prątkami gruźlicy, rzadziej w przypadku zakażeń wirusowych,
  • cierpiących na choroby autoimmunologiczne – w których organizm sam niszczy własne komórki, szczególnie u osób z chorobami reumatycznymi,
  • z nowotworami krwi, np. białaczką.

Jeśli podejrzewa się choroby układu krążenia i uszkodzenia serca, należy przeprowadzić badanie hs-CRP. Ma ono większą czułość i może wykrywać miażdżycę i chorobę wieńcową.

Test CRP służy zarówno diagnostyce, jak i monitorowaniu przebiegu chorób wywołujących stany zapalne w organizmie. Nie jest badaniem charakterystycznym, wskazującym na konkretną przyczynę zapalenia, ale daje sygnał, że w organizmie zachodzą poważne negatywne zmiany.

Przyczyny podwyższonego CRP – interpretacja wyników

Niewiele podwyższone CRP – poniżej 40 mg/l – może być skutkiem łagodnych stanów zapalnych lub zarażenia wirusem. Wysokie CRP świadczy o ostrym stanie zapalnym. Wynik CRP w zakresie od 40 do 200 mg/l jest wyraźnym sygnałem ostrego stanu zapalnego, często w wyniku infekcji bakteryjnej. Ilość CRP wynosząca około 100 mg/l oznacza często zakażenie bakteriami gramm-dodatnimi – paciorkowcami, gronkowcami, prątkami gruźlicy.

Badanie CRP stosuje się też do monitorowania stanu chorego w przebiegu leczenia chorób autoimmunologicznych takich jak reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń rumieniowaty układowy czy układowe zapalenie naczyń krwionośnych, białaczki czy zapalenia trzustki. Oprócz tego wykonuje się je u osób po przeszczepach tkanek i narządów, by stwierdzić, czy organizm nie odrzuca przeszczepu.

Przyczyny wysokiego CRP w granicach 500 mg/l to:

  • ostre stany zapalne w wyniku infekcji bakteryjnych – CRP największe stężenie osiąga w przypadku zakażenia bakteriami gramm-ujemnymi takimi jaki Helicobacter pylori, Salmonella, Escherichia coli (bakterie atakujące układ pokarmowy),
  • niedawno przebyte poważne zabiegi chirurgiczne,
  • oparzenia ciała lub poważne urazy.

Występuje też zależność CRP a rak. Białko CRP u osób z nowotworami wytwarzane jest w bardzo dużych ilościach. Jego stężenie we krwi może znacznie przekroczyć 500 mg/l, a nawet dać wynik czterocyfrowy.

Badanie krwi CRP o wysokiej czułości (hs-CRP) wykonuje się też po to, żeby ocenić ryzyko zachorowania na choroby układu sercowo-naczyniowego. Test ten pozwala ocenić stężenie białka C reaktywnego na poziomie od 0,5 do 10 mg/l. Niskie ryzyko wystąpienia chorób układu krążenia występuje u osób z wynikiem poniżej 1 mg/l, przeciętne ryzyko jest przy wyniku od 1 do 3 mg/l, a wysokie ryzyko chorób serca i naczyń zachodzi, gdy CRP przekracza 3 mg/l.

Wysokie CRP u dziecka również jest objawem stanu zapalnego. Normy dla stężenia białka C ostrej fazy dla dzieci są takie same jak dla dorosłych. Zdarza się, że u dziecka podwyższone CRP jest reakcją na niedawno przyjętą szczepionkę. Szczepionki pobudzają układ odpornościowy, mogą też powodować tymczasowy wzrost ilości białka ostrej fazy we krwi. Podwyższone CRP u noworodka świadczy o tym, że doszło do infekcji okołoporodowej.

Przygotowanie do badania CRP, wpływ zażywanych leków na wyniki

Do badania CRP nie jest potrzebne żadne specjalne przygotowanie. Wykonuje się je na podstawie próbki krwi żylnej. Osoba badana nie musi być na czczo.

Na wynik badania CRP wpływa zażywanie leków zwalczających zbyt duży cholesterol. Leki te mogą zmniejszać poziom ciałka C reaktywnego nawet o jedną trzecią.

Koszt i dostępność badania CRP

Badanie CRP można wykonać w każdym laboratorium. Kosztuje od 6 do 20 złotych, jeśli wykonuje się je poza publicznym systemem zdrowia. Test można wykonać także bezpłatnie – na podstawie skierowania od lekarza, który zawarł kontrakt z Narodowym Funduszem Zdrowia.

Zobacz film: Morfologia krwi. Źródło: Bez recepty

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
10
1
Komentarze (0)
Nie przegap
Czy smog występuje tylko zimą? Co to jest smog wtórny?
Przemysł i transport - jak wpływają na smog? Co powoduje smog w Polsce?
10 rad jak chronić dziecko przed zanieczyszczonym powietrzem
Oddawanie krwi – wymagania i przeciwwskazania dla potencjalnych krwiodawców
Skuteczne domowe sposoby na przeziębienie
Domowe sposoby na duszący kaszel. Przyczyny duszącego kaszlu