Polub nas na Facebooku
Czytasz: Tran wraca do łask. Jakie ma właściwości i kiedy naprawdę warto go stosować?
menu
Polub nas na Facebooku

Tran wraca do łask. Jakie ma właściwości i kiedy naprawdę warto go stosować?

tran

Cecile Lavabre GettyImages

Tran to jedna z najsilniejszych naturalnych substancji pomagających budować odporność. Jednak mimo swych cennych właściwości tran cieszył się złą sławą z powodu intensywnego rybiego smaku. Na szczęście to się zmienia. Komu tran przyniesie najwięcej korzyści i jaki preparat wybrać?

Tran jest koncentratem oleju pozyskiwanego z wątroby dorsza atlantyckiego lub innej ryby z rodziny dorszowatych.  Co takie ma w sobie tran, że cieszy się tak ogromną sławą w walce o odporność? Przede wszystkim ceniony jest ze względu na zawartość kwasów omega-3 i witaminy D. Tran dostępny jest głównie w postaci płynnych suplementów lub kapsułek. Na rynku znaleźć można również suplementy diety zawierające oleje pochodzące od innych ryb, jednak określenie „tran” może być wykorzystywane tylko w odniesieniu do oleju z ryb dorszowatych (dlatego nie istnieje coś takiego, jak tran z wieloryba czy tran z rekina – prawidłowa nazwa to np. olej z wątroby rekina etc.).

Tran – właściwości

Sława tranu jako substancji wzmacniającej odporność sięgają XIX w i doniesień na temat długowieczności ludzi północy, którzy żywili się głównie surowymi rybami,  mieli więc naturalny dostęp do tranu. Współcześnie nauka dobrze zbadała jego cenne właściwości. 

Redakcja poleca:
Zapalenie gardła u dzieci i dorosłych - jak złagodzić ból domowymi sposobami?
Dieta eliminacyjna – na czym polega i kiedy jest zalecana?
Szczepienia na COVID-19. Rząd zmienia harmonogram szczepień
  • Tran na odporność – stosowanie tranu sprawia, że pobudzone do pracy zostają hormony przeciwzapalne, usprawniające układ odpornościowy. Składniki zawarte w tranie regenerują też błonę śluzową, która utrudnia przenikanie do organizmu chorobotwórczych drobnoustrojów.
  • Poprawianie pracy mózgu – kwasy omega-3 poprawiają ukrwienie mózgu i przepływ impulsów nerwowych między substancją białą i szarą. Z tego powodu tran jest polecany przede wszystkim dzieciom, by lepiej się rozwijały i nie miały problemów z pamięcią i koncentracją, a także osobom starszym, by zmniejszyć ryzyko pojawienia się choroby Alzheimera oraz demencji.
  • Profilaktyka przeciwnowotworowa – zmniejsza ryzyko powstania głównie raka piersi, jelit i jajników. Według badań przeprowadzonych przez naukowców z Uniwersytetu w Kalifornii, tran, a konkretnie zawarte w nim kwasy z grupy omega-3, mniejsza ryzyko raka piersi, jajników i jelit. Natomiast badacze z Waszyngtońskiego Centrum Genetyki, Żywienia i Zdrowia uważają, że tran może zmniejszyć wielkość i liczbę guzów oraz ich skłonność do przerzutów.
  • Wzmocnienie układu kostnego i zębów – ułatwia przyswajanie wapnia i fosforu, które są odpowiedzialne za budowanie silnych kości i mocnych zębów.
  • Zapobieganie chorobom oczu – głównie dzięki zawartości witaminy A, której niedobór powoduje m.in. kurzą ślepotę, pieczenie i wysuszanie spojówek, a także zwyrodnienie plamki żółtej. Z kolei kwasy omega-3 są składnikiem siatkówki oka. Podejrzewa się, że dzieci, które nie jedzą ryb, mogą być bardziej podatne na wady wzroku. Z koeli ich niedobór w diecie ciężarnej może doprowadzić do retinopatii wcześniaków (która może nawet prowadzić do całkowitej utraty wzroku).
  • Zapobieganie chorobom wieńcowym – działanie to zawdzięcza głównie kwasom omega-3. Tran obniża poziom „złego” cholesterolu (LDL) i podnosi poziom „dobrego” (HDL), zapobiega tworzeniu się zakrzepów, a co za tym idzie - zmniejsza się ryzyko wystąpienia choroby niedokrwiennej serca i miażdżycy. Tran pomaga również uregulować nadciśnienie tętnicze krwi. W tranie często zawarta jest także wit. E, która wzmacnia ściany naczyń krwionośnych i chroni czerwone krwinki przed przedwczesnym rozkładem.
  • Tran na włosy – zażywanie tranu przyczynia się do zmniejszenia wypadania i łamliwości włosów.
  • Tran na skórę – niszczy wolne rodniki, które przyczyniają się do starzenia się skóry, stymuluje produkcję kolagenu, poprawia ogólny stan skóry.

Tran dla dzieci i dorosłych – dlaczego i kiedy warto go stosować

Tran jest bogatym źródłem witaminy D, nienasyconych kwasów tłuszczowych z grupy omega-3 (takich jak kwas eikozapentaenowy EPA i dokozaheksaenowy DHA) i omega-6, a także źródłem witamin A i E.

Kwasy omega-3 są niezwykle istotne dla prawidłowej pracy mózgu, wzroku czy obwodowego układu nerwowego – są podstawą do budowy wszystkich komórek organizmu. W produktach pochodzenia roślinnego występuje, co prawda kwas alfa-linolenowy, jednak organizm ludzki wytwarza z niego niewiele długołańcuchowych kwasów omega-3. Takie kwasy występują w wystarczających ilościach jedynie w rybach morskich. Z tego powodu, jeśli dieta dziecka lub osoby dorosłej jest uboga w ryby, niedostatki kwasów omega-3 należy uzupełniać tranem. Jest to szczególnie istotne w przypadku dzieci, które potrzebują tych kwasów do prawidłowego rozwoju.

Tran na odporność

Nienasycone kwasy tłuszczowe z grupy omega-3 i omega-6 dostarczają organizmowi budulca do produkcji hormonów przeciwzapalnych, które usprawniają pracę układu odpornościowego. Z kolei witamina A uszczelnia i regeneruje błony śluzowe, utrudniając przenikanie przez nią chorobotwórczych drobnoustrojów. Jest to szczególnie ważne w okresie jesienno-zimowych zachorowań, kiedy błona śluzowa dróg oddechowych jest szczególnie narażona na kontakt z wirusami czy bakteriami.

Oczywiście suplementacja jest tylko jednym z elementów poprawy odporności i powinna być połączona ze zdrową dietą i ruchem.

Drugi istotny składnik tranu to witamina D, która wzmacnia kości i zęby, pomaga zapobiegać nadciśnieniu i chorobom serca, nowotworom, cukrzycy, alergii, astmie czy depresji. Witamina D występuje w dużych ilościach w rybach, a w mniejszych także w jajkach, serze i mleku. Jednak głównym źródłem witaminy D są promienie słoneczne. Biorąc pod uwagę położenie geograficzne Polski i klimat, jaki panuje w naszym kraju, przyjmowanie odpowiedniej ilości witaminy D jest szczególnie istotne w okresie jesienno-zimowym (głównie od października do kwietnia), kiedy ilość promieni słonecznych jest niewystarczająca.

Aby uzupełnić niedobory zarówno witaminy D, jak i kwasów omega-3, warto stosować tran – dla niemowląt i dzieci dostępne są specjalne preparaty, które zawierają odpowiednią ilość substancji oraz mają smak dobrze tolerowany przez najmłodszych.

Zobacz film: Witamina D - witamina życia. Źródło: Dzień Dobry TVN

Tran ważny w ciąży

Tran dla kobiet w ciąży jest jednym z ważniejszych suplementów diety. Między innymi ze względu na opisane wyżej duże ilości witaminy D i kwasów omega-3, które są niezbędne dla prawidłowego rozwoju dziecka. Przyjmowanie tranu jest szczególnie istotne w III trymestrze ciąży. Wtedy właśnie nienasycone kwasy tłuszczowe zaczynają gromadzić się w mózgu dziecka. Wpływa to znacząco na prawidłowy rozwój układu nerwowego. Niedobór w czasie ciąży składników zawartych w tranie może powodować retinopatię u wcześniaków.

Co ciekawe, badania naukowców wykazały, że kobieta, która w czasie ciąży spożywa odpowiednią ilość kwasów omega-3, rodzi inteligentniejsze i większe dziecko.

Ponieważ tran jest bogaty również w witaminę A, która w nadmiarze (zwłaszcza w I trymestrze ciąży) może mieć negatywny wpływ na płód, warto zdecydować się na tran, który zawiera obniżoną zawartość tej witaminy (250 mcg w 1 dawce). Jednoczesne stosowanie tranu i innych suplementów diety należy skonsultować z lekarzem. Poza tym nie przekraczać zalecanej, dziennej dawki substancji, czyli 5 ml.

Przeciwwskazania do stosowania tranu

Tranu nie powinny stosować osoby, które cierpią na hiperkalcemię (czyli stan podwyższonego poziomu wapnia we krwi) i kamicę nerkową oraz osoby, które przyjmują leki przeciwzakrzepowe. Zaleca się ostrożne stosowanie tranu również w trakcie przyjmowania innych leków bądź suplementów zawierających witaminę A i D.

Tranu, a także innych witamin nie można stosować podczas antybiotykoterapii, ponieważ wspomagają wówczas nie tylko osłabiony organizm, lecz także bakterie czy wirusy, które wywołują chorobę. W związku z tym tran i inne witaminy należy podawać po zakończeniu kuracji antybiotykowej - tylko wtedy będą wspierać proces regeneracji organizmu.

Zobacz film: Czy stosowanie suplementów diety jest bezpieczne? Źródło: Stylowy Magazyn

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
33
2
Polecamy
Witaminy w ciąży - jakie witaminy w ciąży, jak suplementować?
Witaminy w ciąży - jakie witaminy w ciąży, jak suplementować? Dzień Dobry TVN
Olej z kryla – cenne źródło kwasów omega.
Właściwości i działanie
Olej z kryla – cenne źródło kwasów omega. Właściwości i działanie TVN zdrowie
Ryby - które warto jeść?
Jakie ryby morskie są zdrowe?
Ryby - które warto jeść? Jakie ryby morskie są zdrowe? Dzień Dobry TVN
Kwasy omega-3 – definicja, występowanie, funkcja w organizmie
Kwasy omega-3 – definicja, występowanie, funkcja w organizmie TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Raka szyjki macicy można pokonać. Trwa Europejski Tydzień Profilaktyki Raka Szyjki Macicy
Raka szyjki macicy można pokonać. Trwa Europejski Tydzień Profilaktyki Raka Szyjki Macicy
Zasady prawidłowego pomiaru ciśnienia krwi
Zasady prawidłowego pomiaru ciśnienia krwi
Hartowanie organizmu – na czym polega i jak zrobić to bezpiecznie?
Hartowanie organizmu – na czym polega i jak zrobić to bezpiecznie?
Ból kolana u dziecka – przyczyny dolegliwości, możliwe choroby
Ból kolana u dziecka – przyczyny dolegliwości, możliwe choroby
Guarana – surowiec bogaty w kofeinę. Korzystne właściwości, dawkowanie, skutki uboczne, przeciwwskazania 
Guarana – surowiec bogaty w kofeinę. Korzystne właściwości, dawkowanie, skutki uboczne, przeciwwskazania 
Zapalenie trzustki: przyczyny, objawy, leczenie ostrego zapalenia trzustki
Zapalenie trzustki: przyczyny, objawy, leczenie ostrego zapalenia trzustki