Polub nas na Facebooku
Czytasz: Szpotawość kolan u dzieci i dorosłych. Przyczyny i ćwiczenia korekcyjne

Szpotawość kolan u dzieci i dorosłych. Przyczyny i ćwiczenia korekcyjne

Zainteresował Cię ten artykuł?
NAN

Fot: fotolia.com

Szpotawość kolan to wada odwrotna do koślawości – stawy wygięte są na zewnątrz. By zahamować jej rozwój, należy wykonywać odpowiednie ćwiczenia korekcyjne. Rzadziej, niż u dzieci, występuje u dorosłych. W uzasadnionych przypadkach szpotawość kolan leczy się operacyjnie, wykonując osteotomię.

Szpotawość kolan to choroba kości, która zazwyczaj pojawia się już w wieku dziecięcym. Polega ona na wygięciu trzonów kości udowej i piszczelowej na zewnątrz. Krzywizna jest najbardziej widoczna w stawie kolanowym. Chory, stojąc prosto ze złączonymi stopami, nie jest w stanie złączyć kolan – zostaje między nimi odstęp szeroki na 4–5 cm. Łagodna szpotawość występuje u wszystkich noworodków i zazwyczaj koryguje się samoistnie do 2. roku życia. Powodem do niepokoju jest wada utrzymująca się po osiągnięciu przez dziecko wieku 3 lat. Szpotawość kolan u dorosłych może powodować późniejsze zmiany zwyrodnieniowe. Jej zaawansowanie można określać na dwa sposoby: obliczając kąt szpotawości lub szerokość przerwy między kolanami.

Zobacz także: Choroba zwyrodnieniowa stawów kolanowych i rąk. Objawy i metody leczenia 

Przyczyny i objawy szpotawych kolan

Szpotawość kolan mogą powodować:

  • krzywica spowodowana niedoborem witaminy D,
  • nadwaga przy słabym jeszcze układzie ruchowym,
  • zbyt wczesna nauka chodzenia, kiedy ciężar ciała jest jeszcze zbyt dużym obciążeniem dla kości dziecka,
  • choroba Blounta,
  • częste siedzenie dziecka ze skrzyżowanymi nogami.

Oprócz wygięcia kości szpotawości towarzyszy przykurcz:
  • mięśnia półbłoniastego,
  • mięśnia półścięgnistego
  • głowy przyśrodkowej mięśnia czworobocznego uda,
  • mięśnia krawieckiego.

Rozciągnięte i osłabione są:

  • mięsień dwugłowy uda,
  • powięź biodrowo piszczelowa,
  • mięśnie strzałkowe.

Jak zapobiec szpotawości kolan?

Nie ma konkretnego protokołu co do tego, jak zapobiec szpotawości kolan. Warto jednak przypilnować, by dziecko nie uczyło się chodzić zbyt szybko, a stopniowo zdobywało tę umiejętność. Ważne jest również utrzymanie prawidłowej wagi ciała dziecka – gdy jest zbyt duża, należy ją zredukować. Pomóc powinna również suplementacja witaminy D, nie należy jednak podawać nadmiernych dawek – może to zaszkodzić nerkom i wątrobie. Dziecko nie powinno też podejmować nadmiernego wysiłku ani znosić zbyt dużych obciążeń – szczególnie w pozycji stojącej. Niewskazane jest siedzenie ze skrzyżowanymi nogami.

Zobacz także: Stopa końsko-szpotawa u dorosłych i noworodków – ćwiczenia, leczenie, rehabilitacja

Kolana szpotawe – ćwiczenia korekcyjne

U dzieci w wieku przedszkolnym całkowita korekcja szpotawości kolan nie jest już możliwa. Zalecane leczenie jest zależne od przyczyn i zaawansowania wady. Stosuje się w nim gimnastykę korekcyjną, masaż klasyczny i terapię manualną.

Ćwiczenia korekcyjne pomagają wzmocnić rozciągnięte mięśnie, rozluźnić mięśnie przykurczone i nauczyć prawidłowego ustawiania kończyn podczas stania i chodzenia.

Zobacz także: Artroskopia kolana – rehabilitacja, rekonwalescencja, ćwiczenia, powikłania, opuchlizna

Przykładowe ćwiczenia na szpotawe kolana:

  • Siad ugięty podparty, stopy rozstawione. Naprzemienne skręty ugiętych nóg do wewnątrz, zakończone równoczesnym dotknięciem kolanami podłoża.
  • Siad ugięty podparty, między nogami gumowa piłka. Zgniatanie piłki kolanami.
  • Leżenie przodem na ławeczce, ramiona wyciągnięte, chwyt za obrzeże ławki, nogi poza nią. Nożyce przy pełnym wyproście w stawach biodrowych i kolanowych.
  • Siedzenie na ławeczce, między kolanami woreczek. Próba wyprostowania nóg.
  • Leżenie w rozkroku. Złączenie kolan przez ugięcie ich do wewnątrz, stopy na zewnątrz.
  • Leżenie tyłem, między nogami woreczek. Rysowanie kółek w lewą i w prawą stronę.
  • Stanie w lekkim rozkroku, kolana ugięte. Zbliżenie kolan do siebie przez naciskanie dłońmi na boczne okolice stawów.
  • Siad skulony, ręce w bok zgięte w stawie łokciowym, woreczek między kolanami. Opad tułowia w tył, tak by nie upuścić woreczka.
  • Stanie tyłem do ściany. Unoszenie nogi zgiętej w kolanie w górę, na skos przez nogę przeciwną.
  • Oparcie rąk o skrzynię, nogi na materacu, kolana związane, woreczek między kostkami. Podskoki, tak by nie upuścić woreczka,
  • Siad prosty, między nogami piłka ściśnięta kostkami nad podłożem, tułów odchylony od pionu. Skręty w lewo i w prawo.

Oprócz tego pomocne jest także stosowanie niektórych pozycji. Jest to siad płotkarski, stanie w rozkroku oraz pozycja, w której stopy są skręcone na zewnątrz. Niewskazane jest natomiast stanie ze skrzyżowanymi nogami, wspomniany wcześniej siad skrzyżny, siad ugięty z szeroko ustawionymi kolanami i pozycja, w której stopy są skręcone do wewnątrz.

Szpotawe kolana operacja

W cięższych przypadkach, gdy gimnastyka i masaże nie dają pożądanych skutków, konieczna może być terapia z wykorzystaniem aparatów ortopedycznych. Jeżeli i to nie pomoże, a dolegliwości bardzo utrudniają choremu funkcjonowanie, wykonuje się zabieg chirurgiczny – osteotomię kolana szpotawego. Polega ona na przecięciu kości piszczelowej, tak by przywrócić prawidłową oś kończyny. Przeciętą kość zespalana jest tytanową płytką.

Zobacz film: Jak dbać o kręgosłup? Źródło: 36,6

Bibliografia:

  • Teresa Całka-Lizis, Repetytorium z postępowania korekcyjnego, Kraków, AWF Kraków
Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
27
2
Komentarze (0)
Nie przegap
Najlepsze zioła na wątrobę – oczyszczające, regenerujące, wspomagające
Najlepsze zioła na wątrobę – oczyszczające, regenerujące, wspomagające
WBC, czyli white blood cells – rodzaje, badanie, normy
WBC, czyli white blood cells – rodzaje, badanie, normy
Zespół Gerstmanna – przyczyny i objawy zespołu tętnicy kątowej
Zespół Gerstmanna – przyczyny i objawy zespołu tętnicy kątowej
Transferyna: co oznacza niski lub podwyższony poziom w badaniu?
Transferyna: co oznacza niski lub podwyższony poziom w badaniu?
Zapalenie gardła w ciąży – przyczyny i sposoby leczenia
Zapalenie gardła w ciąży – przyczyny i sposoby leczenia
Zobacz zapis czatu z ekspertem, fizjoterapeutką Katarzyną Krzysztoszek, specjalizującą się w terapii uroginekologicznej
Zobacz zapis czatu z ekspertem, fizjoterapeutką Katarzyną Krzysztoszek, specjalizującą się w terapii uroginekologicznej