Polub nas na Facebooku
Czytasz: Sanacja jamy ustnej – definicja, wskazania i korzyści 
menu
Polub nas na Facebooku

Sanacja jamy ustnej – definicja, wskazania i korzyści 

młoda uśmiechnięta kobieta zasłania dłonią usta.

Fot. Jose Luis Pelaez Inc / Getty Images

Sanacja jamy ustnej to stomatologiczne postępowanie lecznicze. Jego celem jest usunięcie wszystkich ognisk zapalnych w obrębie zębów i przyzębia, które mogą być przyczyną wtórnych infekcji okolicznych tkanek lub odległych narządów.

Sanacja jamy ustnej odgrywa ważną rolę w profilaktyce zakażeń w przypadku planowanej ciąży lub zabiegu operacyjnego. To postępowanie lecznicze ma również istotny wpływ na przebieg niektórych przewlekłych chorób.

Czym jest sanacja jamy ustnej?

Sanacja jamy ustnej to działanie stomatologa, które zmierza do wyleczenia wszystkich schorzeń zębów, dziąseł i otaczających tkanek. Postępowanie to przywraca stan fizjologiczny u osób, które z różnych względów nie były objęte regularną opieką stomatologiczną. Nie dotyczy pacjentów, którzy regularnie poddawali się kontroli stomatologicznej i czyszczeniu kamienia nazębnego.

Sanacja jamy ustnej obejmuje kilka etapów. Pierwszym z nich jest usuwanie zmian próchniczych, leczenie ubytków, a tam, gdzie jest to niezbędne – wdrożenie leczenia kanałowego. W jego ramach usuwane są najbardziej niebezpieczne ogniska zapalne, które mogą być źródłem niekorzystnych odczynów ze strony układu odpornościowego lub źródłem wtórnych infekcji obejmujących nawet odległe narządy. W uzasadnionych przypadkach lekarz może podjąć decyzję o usunięciu (ekstrakcji) zęba lub jego pozostałości.

Kolejnym etapem sanacji jamy ustnej jest usuwanie kamienia nazębnego i leczenie paradontozy, w przebiegu której mogą powstawać lokalne, ropne zmiany. Działanie to pozwala na dłuższe utrzymanie stanu sanacji jamy ustnej, gdyż odkładający się kamień nazębny przyspiesza powstawanie ubytków i nasilenie zmian chorobowych przyzębia.

Zobacz film i sprawdź jak prawidłowo dbać o zęby:

Zobacz film: Jak prawidłowo dbać o zęby? Źródło: Stylowy Magazyn.

Mechanizm powstawania wtórnych schorzeń w przypadku braku sanacji jamy ustnej

Lekarze często zwracają pacjentom uwagę na konieczność wykonania sanacji jamy ustnej, a od przeprowadzenia tego zabiegu uzależniają zakwalifikowanie chorego do zabiegu chirurgicznego w trybie planowym. Wynika to z dwóch podstawowych przyczyn. Pierwszą z nich jest możliwość reakcji układu odpornościowego na toczący się w obrębie zęba, przywierzchołkowo czy w przyzębiu, proces zapalny. Zwiększona reaktywność białych ciałek krwi może spowodować wtórne odczyny autoimmunologiczne (skierowane przeciw własnym komórkom) w obrębie innych tkanek. Powoduje to zaostrzenie przebiegu niektórych przewlekłych chorób, takich jak np. łuszczyca, toczeń rumieniowaty trzewny, choroba reumatyczna. Może też dochodzić do nieswoistych reakcji w postaci np. przewlekłego zapalenia tęczówki, ciała rzęskowego czy twardówki oka.

Drugim poważnym niebezpieczeństwem jest możliwość rozprzestrzeniania się infekcji towarzyszących zaawansowanej próchnicy, ropniom okołozębowym czy zakażeniom w obrębie kieszonek dziąsłowych. Takie procesy zapalne mogą trwać bardzo długo i stanowią swego rodzaju bombę z opóźnionym zapłonem. Sytuacja zmienia się, gdy odporność organizmu zmniejsza się albo gdy jest on poddawany długotrwałemu stresowi z jakiegokolwiek powodu. Wtedy bakterie z ogniska zapalnego mogą rozprzestrzeniać się w okolicznych tkankach, powodując np. zapalenie kości żuchwy czy szczęki.

Trafiające do krwi drobnoustroje, np. z ropnia okołozębowego, mogą być przyczyną poważnych chorób, wśród których wymienia się m.in.:

  • zapalenie wsierdzia,
  • zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu,
  • zapalenia kości,
  • powstawanie ropni w tkankach miękkich (np. w wątrobie, płucach, mózgu, nerkach),
  • zakażenia i opóźnienie gojenia ran pooperacyjnych.

Duże znaczenie ma fakt, że bakterie takie łatwiej przenikają do miejsc, gdzie toczy się już jakiś proces zapalny lub gdzie dochodzi do zastoju płynów. W ten sposób powstają np. infekcje w przebiegu kamicy dróg żółciowych lub moczowych, zapalenia pęcherza moczowego przy utrudnieniach w odpływie moczu. Zakażeniu może ulec płyn pojawiający się w jamie opłucnej czy w osierdziu. U kobiet łatwiej rozwija się np. zapalenie przydatków, gdyż z krwią dociera do nich czynnik zakaźny – bakterie.

Sanacja jamy ustnej względna i bezwzględna

Sanację jamy ustnej można wykonywać profilaktycznie, aby zapobiec ewentualnym przyszłym powikłaniom. Wówczas odbywa się ona stopniowo, w ramach podstawowej opieki stomatologicznej. Szczególnym wskazaniem do takiej, określanej jako względna, sanacji może być na przykład planowanie ciąży (która wpływa na układ odpornościowy i powoduje duże obciążenie organizmu).

W niektórych sytuacjach, gdy chory jest w ciężkim stanie, a ognisko okołozębowe mogłoby być przyczyną zagrożenia zdrowia i życia chorego, wykonuje się szybką, tzw. bezwzględną sanację jamy ustnej. Podczas jednego lub kilku zabiegów usuwa się wszystkie ogniska zapalne. U bardzo zaniedbanych pacjentów wykonuje się niekiedy ekstrakcję nawet kilkunastu zębów nienadających się do leczenia. Zabieg sanacji jamy ustnej może być wtedy przeprowadzony w znieczuleniu ogólnym.

Wskazaniem do bezwzględnej sanacji jamy ustnej są np.:

  • zapalenie wsierdzia,
  • konieczność wykonania rozległego zabiegu operacyjnego,
  • ciężka choroba obniżająca odporność,
  • stosowanie leków immunosupresyjnych albo dużych dawek sterydów,
  • zaostrzenie przewlekłych procesów zapalnych albo rozsiane ropnie o nieznanym źródle pochodzenia.
Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
380
35
Polecamy
Leczenie raka. Jakie są sposoby leczenia nowotworu?
Leczenie raka. Jakie są sposoby leczenia nowotworu? Dzień Dobry TVN
Ginekomastia = zabieg? Czy są inne sposoby na usuwanie ginekomastii?
Ginekomastia = zabieg? Czy są inne sposoby na usuwanie ginekomastii? Dzień Dobry TVN
Kieszonka dziąsłowa – przyczyny, objawy i leczenie. Jak prawidłowo czyścić kieszonki dziąsłowe?
Kieszonka dziąsłowa – przyczyny, objawy i leczenie. Jak prawidłowo czyścić kieszonki dziąsłowe? TVN zdrowie
Czym jest periodontologia? Choroby przyzębia i ich leczenie
Czym jest periodontologia? Choroby przyzębia i ich leczenie TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Pierwszy rok w przedszkolu? Zobacz, jak uchronić dziecko przed infekcjami
Pierwszy rok w przedszkolu? Zobacz, jak uchronić dziecko przed infekcjami Materiał sponsorowany
Seks oralny – czym jest stosunek oralny? Najlepsze pozycje w seksie oralnym
Seks oralny – czym jest stosunek oralny? Najlepsze pozycje w seksie oralnym
Czym jest detektor tętna płodu i jak działa? Od kiedy można go używać?
Czym jest detektor tętna płodu i jak działa? Od kiedy można go używać?
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Sok z kiszonego buraka - właściwości stosowanie przepis
Sok z kiszonego buraka - właściwości stosowanie przepis
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?