Polub nas na Facebooku
Czytasz: Rodzaje plwociny i właściwa diagnostyka chorób układu oddechowego

Rodzaje plwociny i właściwa diagnostyka chorób układu oddechowego

Kobieta, która wydmuchuje nos

Fot: chombosan / gettyimages.com

Plwocina jest efektem zmian chorobowych zachodzących w układzie oddechowym. Na podstawie jej różnych właściwości wyróżnia się jej kilka rodzajów. Każdy typ plwociny wymaga wykonania badań w celu postawienia trafnej diagnozy.

Wystąpienie plwociny powinno wzbudzić niepokój. Najczęściej ten stan świadczy o rozwijającej się w układzie oddechowym człowieka chorobie. Nie powinno się jednak popadać w panikę lecz udać do lekarza po pomoc w celu właściwej diagnostyki.

Czym jest plwocina?

Plwocina, nazywana również flegmą (łac. sputum), jest wykrztuszana z dróg oddechowych. W jej skład wchodzi wydzielina pochodząca z jamy nosowej, krtani, zalegająca w oskrzelach i gardle. W celu postawienia właściwej diagnozy lekarskiej niezbędna jest wiedza na temat wyglądu plwociny. W przypadku wystąpienia chorób płuc flegma może zawierać ropę, krew oraz różnego rodzaju drobnoustroje chorobotwórcze.

Zazwyczaj wydzielaniu plwociny towarzyszy uciążliwy (mokry lub wilgotny) kaszel. Mówi się wówczas o odkrztuszaniu plwociny. Składa się ona ze śluzu, złuszczonych komórek nabłonka, granulocytów oraz elementów patologicznych, m.in. ropy lub krwi.

Rodzaje plwociny a przyczyny jej występowania

Istnieje wiele rodzajów plwociny. W zależności od jej formy, gęstości, zapachu i koloru jej obecność może świadczyć o różnorodnych stanach chorobowych.

Najczęściej spotykane rodzaje plwociny to:

  • ciągnąca się (występuje w przypadku astmy),
  • pienisto-krwista (w ten sposób objawia się obrzęk płuc),
  • przezroczysta z domieszką żyłek krwi (może być jednym z objawów raka płuc),
  • wodnisto-śluzowata (typowy objaw dla gruczolakoraka – rzadkiego typu raka płuc),
  • jasnoczerwona (występuje w przypadku zawału płuc),
  • brązowa (w ten sposób objawia się ropienie płuc),
  • rdzawa (występuje podczas zapalenia płuc),
  • krwista (główny objaw wąglikowego zapalenia płuc),
  • galaretowata, z domieszką ropy oraz krwi (może świadczyć o ropnym zapaleniu płuc, raku lub grypie).

Szczególnie groźne może okazać się występowanie ropnej (zielonej lub żółtej) wydzieliny. Plwocina ta sygnalizuje, że istnieje bardzo duże prawdopodobieństwo, że w oskrzelach lub zatokach przynosowych pojawiły się niebezpieczne bakterie. Częstokroć towarzyszy jej gorączka, bóle mięśni, rzadziej bóle głowy i świszczący oddech. W przypadku braku powyższych dolegliwości można wykluczyć ostry przebieg infekcji dróg oddechowych. Ropna plwocina może pojawić się również u osób chorych na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP).

Plwocina z domieszką krwi, nazywana krwiopluciem, jest groźna i wymaga natychmiastowej konsultacji z lekarzem. Świadczy o rozwijającym się stanie chorobowym w obrębie dróg oddechowych. Może być objawem towarzyszącym zapaleniu oskrzeli, rozstrzeniu oskrzeli, rakowi płuc, gruźlicy lub bakteryjnemu zapaleniu płuc.

Biała plwocina, najczęściej pojawiająca się rano po przebudzeniu, o ile nie towarzyszą jej żadne inne dolegliwości od strony dróg oddechowych, nie wymaga leczenia.

Oprócz powyższych rodzajów flegmy można się spotkać również z tzw. plwociną trzywarstwową. Jak sama nazwa wskazuje, składa się ona z trzech warstw – pierwszej stanowiącej połączenie ropy ze złuszczonym nabłonkiem, drugiej żółto-zielonej i trzeciej wodnistej, zwieńczonej śluzowo-ropną pienistą treścią. Tego rodzaju plwocina może świadczyć o rozszerzeniu oskrzeli lub o zapaleniu, które wywołały bakterie beztlenowe. Trzywarstwowa flegma charakteryzuje się także nieprzyjemnym słodkawym zapachem.

Plwocina – podłoże alergiczne

Choroby dróg oddechowych, którym towarzyszy plwocina (m.in. astma, zapalenie oskrzeli), zazwyczaj mają podłoże alergiczne. Substancje, które wdycha człowiek, mogą powodować podrażnienia dróg oddechowych. Może się to wiązać również z powstawaniem jednej z chorób uznawanych za zawodową – pylicy. Jest ona najczęściej diagnozowana u piekarzy mających kontakt z mąką oraz górników wdychających pył węglowy.

Podłoże alergiczne chorób dróg oddechowym może także wystąpić po długoletnim kontakcie z gumą arabską, zbożami i paszami, różnego rodzaju szkodliwymi pyłami oraz kurzem.

Właściwa diagnostyka w przypadku występowania plwociny

Badania plwociny są wskazane zwłaszcza w przypadku podejrzenia występowania zmian chorobowych w układzie oddechowym. Diagnostykę rozpoczyna się od pobrania flegmy. Następnie poddaje się ją badaniom pod kątem rodzaju komórek (badanie cytologiczne) i bakterii (badanie mikrobiologiczne). Posiew plwociny pozwala uzyskać antybiogramy. Te z kolei umożliwiają właściwe dobranie leków.

Badanie plwociny w kierunku gruźlicy opiera się na analizie mikroskopowej flegmy. Konieczne jest także wykonanie posiewu plwociny w kierunku prątków.,

Zobacz film: Przyczyny powstawania kataru. Źródło: DeFacto

Bibliografia:

1. Michałowska-Mitczuk D., Rozpoznanie gruźlicy, „Nowa Medycyna”, 4/2000

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
58
8
Polecamy
Bezobjawowa chrypka u niemowlaka - poznaj jej przyczyny i sposoby leczenia
Bezobjawowa chrypka u niemowlaka - poznaj jej przyczyny i sposoby leczenia Dzień Dobry TVN
Co to jest rzeżączka? Jak ją zdiagnozować i wyleczyć?
Co to jest rzeżączka? Jak ją zdiagnozować i wyleczyć? Dzień Dobry TVN
Oskrzela – funkcje, zapalenia oskrzeli, budowa
Oskrzela – funkcje, zapalenia oskrzeli, budowa TVN zdrowie
Lekarz pulmonolog – kim jest i czym się zajmuje?
Lekarz pulmonolog – kim jest i czym się zajmuje? TVN zdrowie
Komentarze (1)
Nie przegap
Co gwarantuje Karta Praw Pacjenta?
Co gwarantuje Karta Praw Pacjenta? Materiał sponsorowany
Czy temperatura prania ma znaczenie?
Czy temperatura prania ma znaczenie? Materiał sponsorowany
Jak ułatwić sobie sprzątanie? Zobacz nasz poradnik
Jak ułatwić sobie sprzątanie? Zobacz nasz poradnik Materiał sponsorowany
Syrop z mięty na zimę – jakie ma właściwości? Jak go przygotować?
Syrop z mięty na zimę – jakie ma właściwości? Jak go przygotować?
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Uczulenie na komary – jakie są objawy? Jak zmniejszyć opuchliznę?
Uczulenie na komary – jakie są objawy? Jak zmniejszyć opuchliznę?