Polub nas na Facebooku
Czytasz: Retikulocyty – norma, co oznacza ich nadmiar i niski poziom

Retikulocyty – norma, co oznacza ich nadmiar i niski poziom

Zainteresował Cię ten artykuł?
próbka krwi

Fot.: Andrew Brookes / Getty Images

Retikulocyty to niedojrzała postać czerwonych krwinek, czyli erytrocytów powstających w szpiku kostnym. Wynik ich pomiaru jest bardzo ważnym wskaźnikiem pozwalającym na rozpoznanie wielu schorzeń, przede wszystkim niedokrwistości. Normy retykulocytów różnią się u kobiet i mężczyzn.

Retikulocyty to młode krwinki czerwone. W ciągu około czterech dni (70 godzin w szpiku kostnym, 45 godzin we krwi) dojrzewają do postaci właściwych i bardziej wydajnych erytrocytów, które odgrywają istotną rolę w organizmie – ich zadaniem jest wiązanie tlenu oraz dostarczanie go tkankom, a także transport dwutlenku węgla z tkanek do płuc.

Retikulocyty zostały odkryte już w 1890 r. przez niemieckiego bakteriologa i chemika Paula Ehrlicha. Badanie ich poziomu, a także interpretacja jego odchylenia od normy pozwala na rozpoznanie wielu problemów zdrowotnych, przede wszystkim niedokrwistości spowodowanej niedoborem żelaza.

Retikulocyty – norma

Badanie poziomu retikulocytów jest wskazane zwłaszcza u osób, u których podejrzewana jest niedokrwistość, we wszystkich rodzajach:

  • wywołana niedoborem żelaza;
  • towarzysząca chorobom przewlekłym;
  • megaloblastyczna (jej przyczyną jest niedobór witaminy B12);
  • spowodowana utratą krwi;
  • hemolityczna (rozwijająca się w wyniku zbyt szybkiego niszczenia krwinek czerwonych);
  • syderoblastyczna (spowodowana wadliwym metabolizmem żelaza);
  • aplastyczna (wywołana zaburzeniem prawidłowego działania komórek macierzystych w szpiku kostnym).

Wskazaniem do określenia liczby retikulocytów, stanowiącej dobry marker aktywności szpiku, jest również prowadzona terapia związana z suplementacją żelaza, witaminy B12 i kwasu foliowego. Badanie należy przeprowadzić podczas stosowania erytropoetyny oraz transplantacji komórek macierzystych. Zalecane jest również u noworodków i pacjentów oddziałów pediatrycznych.

Norma retikulocytów zależy od płci i wieku, jednak ich normalny poziom powinien zawierać się w przedziale 0,5–1,5% oraz 20 000–100 000 na mikrolitr.

Badanie poziomu retikulocytów

Retikulocyty zawierają w cytoplazmie skupiska wolnych rybosomów, które w obrazie mikroskopowym widoczne są w formie fioletowych ziarenek i niteczek. Ustalenie ich liczby jest wiarygodne do 72 godzin po pobraniu próbki krwi.

W badaniu poziomu retikulocytów wykorzystuje się dwa sposoby oznaczania ich liczby we krwi: metodę manualną oraz oznaczenie za pomocą analizatorów hematologicznych. W przypadku pierwszej z nich stosuje się mikroskop oraz specjalny barwnik, zwykle błękit brylantowo- krezolowy. Retikulocyty wyróżniają się w wykonanym rozmazie granatowym kolorem ziarnistego i siateczkowatego materiału szukanych komórek. Dojrzałe krwinki czerwone barwią się na kolor niebieskawy.

Przy wykorzystaniu analizatorów hematologicznych można określić liczbę retikulocytów biorąc pod uwage kryterium ich wielkości i zdoloności pochłaniania, a także rozpraszania światła lampy analizatora. Dodatkowo również zdolności do emisji tego światła.

Retikulocyty – nadmiar

Nie wszystkie odchylenia od normy retikulocytów świadczą o nieprawidłowościach w funkcjonowaniu organizmu. Czasem wynikają z jego umiejętności dostosowywania się do zmieniających się warunków. Nadmiar retikulocytów często jest stwierdzany o noworodków czy osób przebywających przez dłuższy czas na dużych wysokościach, przekraczających 1900 m n.p.m.

Podwyższone retikulocyty świadczą o zwiększonej produkcji krwinek czerwonych przez szpik kostny, co może być konsekwencją znacznej utraty krwi, wywołanej np. krwotokiem po urazie czy oddaniem krwi przez honorowego dawcę. W takich sytuacjach retikulocyty są powyżej normy przez pewien czas, później zazwyczaj organizm wyrównuje ich liczbę.

Nadmiar niedojrzałych krwinek czerwonych występuje ponadto o osób z zespołem hemolitycznym wywołanym najczęściej zakażeniem bakterią Escherichia coli, powodującą m.in. hemolizę, czyli przechodzenie hemoglobiny do osocza krwi wywołane zniszczeniem erytrocytów. Zespół hemolityczny występuje głównie u niemowląt i małych dzieci, jest najczęstszą przyczyną ostrej niewydolności nerek.

Wzrost liczby retikulocytów może być konsekwencją przyjmowania preparatów z żelazem oraz witaminy B12. Niekiedy towarzyszy nowotworom, zwłaszcza u chorych z guzami wytwarzającymi tzw. czynnik erytropoetyczny i przerzutami do kości. Bywa spowodowany zatruciem toksynami.

Niedobór retikulocytów

Zbyt niski poziom retikulocytów zwykle świadczy o rozwijającej się niedokrwistości wynikającej z niedoboru żelaza albo witaminy B12, a także niedokrwistości aplastycznej lub hemolitycznej. Niedobór bywa spowodowany uszkodzeniem szpiku kostnego (np. wrodzoną aplazją układu czerwonokrwinkowego), leczeniem onkologicznym i przyjmowaniem cytostatyków, niewydolnością nerek czy skrajnym wyniszczeniem organizmu, będącym konsekwencją chorób ogólnoustrojowych, np. AIDS.

Zobacz film: Masz anemię? Zobacz co powinieneś jeść? Źródło: Bez recepty

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
17
4
Komentarze (0)
Nie przegap
Nadciśnienie tętnicze a zaburzenia erekcji - czy to ma związek? Wszystko, co musicie wiedzieć o nadciśnieniu
Nadciśnienie tętnicze a zaburzenia erekcji - czy to ma związek? Wszystko, co musicie wiedzieć o nadciśnieniu
Pudding chia – składniki i przepis. Wartość odżywcza i właściwości nasion chia
Pudding chia – składniki i przepis. Wartość odżywcza i właściwości nasion chia
Ejakulacja – damskie wytryski, brak wytrysku, ejakulacja przedwczesna
Ejakulacja – damskie wytryski, brak wytrysku, ejakulacja przedwczesna
Apteczka samochodowa – czy jest obowiązkowym wyposażeniem auta?
Apteczka samochodowa – czy jest obowiązkowym wyposażeniem auta?
Medycyna podróży. Wszystko, co musisz wiedzieć przed wyjazdem na wakacje
Medycyna podróży. Wszystko, co musisz wiedzieć przed wyjazdem na wakacje
Nowa choroba psychiczna na liście WHO. W Polsce chorych jest ponad 2 miliony!
Nowa choroba psychiczna na liście WHO. W Polsce chorych jest ponad 2 miliony!