Polub nas na Facebooku
Czytasz: Okulista – na czym polega jego praca? Jakie leczy choroby?
menu
Polub nas na Facebooku

Okulista – na czym polega jego praca? Jakie leczy choroby?

okulista

ER Productions Limited/getty images

Lekarz okulista jest specjalistą w zakresie leczenia chorób oka i jego aparatu pomocniczego – powiek, spojówek, narządu łzowego, mięśni zewnętrznych. Zajmuje się również operacyjnym leczeniem niektórych schorzeń i wad refrakcji.

Stereotyp okulisty przepisującego krople i dobierającego okulary już dawno nie jest aktualny. Okuliści posługują się w swojej pracy najnowocześniejszym sprzętem medycznym, który nie tylko umożliwia wykonanie pełnej diagnostyki chorób oka, ale również leczenie ich pod mikroskopem skomplikowanymi metodami.

Kim jest lekarz okulista?

Lekarz okulista ukończył specjalizację w zakresie okulistyki. Zgodnie z obowiązującym do niedawna systemem szkolenia specjalizacja jest dwustopniowa. Po zakończeniu pierwszej części szkolenia i zdaniu egzaminu można było posługiwać się tytułem „lekarz okulista”, a po spełnieniu wymagań programu drugiego stopnia – „specjalista okulista”. Dziś tytuł taki uzyskuje się po zakończeniu jednostopniowego, dłuższego szkolenia według wymagań określonych przez Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego.

Okulista w swojej pracy współpracuje z innymi wykształconymi pracownikami. Optometrysta ukończył odpowiednie studia magisterskie, ma szeroką wiedzę na temat anatomii, fizjologii oka, optyki wzroku i badania okulistycznego. Specjalizuje się w diagnostyce wad refrakcji i ich korygowaniu. Wspiera również okulistę w leczeniu różnych schorzeń – np. prowadząc ćwiczenia pleoptyczne i ortoptyczne w terapii choroby zezowej.

Optyk, w odróżnieniu od lekarza okulisty i optometrysty, nie diagnozuje pacjenta (wykonuje jedynie proste badania, np. autorefraktometrem). Na podstawie recept dobiera konkretne soczewki okularowe i kontaktowe, obrabia i dopasowuje szkła optyczne do wybranych oprawek.

Wizyta u okulisty

Wizyta u okulisty może zostać zaplanowana po uzyskaniu przez pacjenta skierowania od lekarza podstawowej opieki zdrowotnej. W trakcie badania zbierany jest wywiad – dotyczący chorób oczu, problemów z widzeniem, przewlekłych lub przebytych schorzeń ogólnych. Okulista wykonuje podstawowe badanie okulistyczne. W ramach niego ocenie podlegają:

  • ostrość wzroku do dali,
  • ostrość wzroku do bliży,
  • przedni odcinek oka (badanie w lampie szczelinowej),
  • dno oka (siatkówka),
  • pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego (najczęściej metodą bezkontaktową).

Badanie często rutynowo uzupełnia się o szczegółową ocenę tarczy nerwu wzrokowego metodą skaningu laserowego oraz o badanie pola widzenia.

Kiedy trzeba udać się do okulisty?

Osoby dorosłe powinny badanie okulistyczne wykonywać regularnie raz do roku. Pozwoli to na wczesne rozpoznanie ewentualnych chorób i wdrożenie leczenia. Mogą też zostać wykryte nierozpoznane wcześniej wady refrakcji. Ludzie szybko adaptują się do swoich ograniczeń i nie łączą pojawiających się bólów głowy czy objawów podrażnienia spojówek z niewielkimi zaburzeniami widzenia.

Wady wzroku i stany zapalne czy ból oczu to typowe, ale nie jedyne powody skierowania do okulisty. Konsultacja tego specjalisty jest niezwykle cenna również w przypadku innych chorób. Pomaga ocenić zaawansowanie nadciśnienia tętniczego czy choroby ośrodkowego układu nerwowego. Okulista często diagnozuje i leczy powikłania cukrzycy, która może doprowadzić nawet do utraty wzroku.

Czytaj takżeBadania wzroku: badanie ostrości wzroku, komputerowe badanie wzroku, badanie ciśnienia wewnątrzgałkowego

Praca okulisty dziecięcego

Okulista dziecięcy zajmuje się diagnostyką wad wzroku i chorób oka u dzieci i niemowląt. Praca ta ma specyficzny charakter, gdyż mali pacjenci nie zawsze zdają sobie sprawę z wagi badania, a zakres ich współpracy bywa bardzo ograniczony. Niekiedy konieczne jest nawet znieczulenie ogólne dziecka.

Specyficzny jest też zakres schorzeń: częstymi rozpoznaniami są np. choroba zezowa, wady refrakcji, wrodzone retinopatie. Leczy się je, w zależności od stanu chorego, metodami zachowawczymi (farmakoterapia, ćwiczenia) albo operacyjnie.

Chirurgia okulistyczna

Jedną z głównych metod terapeutycznych w okulistyce są operacje chirurgiczne. W przypadku chorób siatkówki częstymi procedurami są zabiegi laserowe. W jaskrze wykonuje się podobnym urządzeniem otwarcie kąta przesączania i irydotomię, co redukuje ciśnienie wewnątrzgałkowe. W okulistyce dziecięcej wskazaniem do operacji są: choroba zezowa (poprzez plastykę mięśni poruszających gałką oczną uzyskuje się poprawę jej ustawienia) i zabiegi w tylnym segmencie oka.

Najczęstszym zabiegiem wykonywanym przez chirurga okulistę jest operacja zaćmy – zmętnienia soczewki. Aby zachować prawidłową funkcję oka, w miejsce zmienionej chorobowo soczewki wszczepia się sztuczną o odpowiednio dobranej wartości. Chirurg okulista operuje pod mikroskopem i wykorzystuje różne (np. laserowe, ultradźwiękowe, mechaniczne) narzędzia mikrochirurgiczne. Skalę postępu wiedzy medycznej i technologii obrazuje fakt, że przed trzydziestoma laty do operacji zaćmy niezbędne było nacięcie ściany gałki ocznej na długości 11–12 mm, a dziś jedynie 1,5–2,2 mm.

Bardzo rozwiniętymi dziedzinami zabiegowymi okulistyki są:

  • chirurgia tylnego odcinka oka (witreoretinalna),
  • chirurgia refrakcyjna pozwalająca (głównie metodami laserowymi) usuwać wady wzroku (astygmatyzm, krótkowzroczność, nadwzroczność).

Zobacz film: Jak utrzymać wzrok w dobrej formie?

źródło: cover Video

    Bibliografia:

    1. H.M. Niżankowska, Podstawy okulistyki, Wrocław 2000.
    2. 2. J. Kanski, B. Bowling, Kanski – Okulistyka kliniczna, red. J. Szaflik, Wrocław 2017.
    Czy artykuł okazał się pomocny?
    Tak Nie
    68
    6
    Polecamy
    Badanie dna oka – na czym polega, wskazania u dzieci i kobiet w ciąży
    Badanie dna oka – na czym polega, wskazania u dzieci i kobiet w ciąży TVN zdrowie
    Zdrowe oczy.
Te badania odpowiedzą, czy twój wzrok potrzebuje korekcji lub  leczenia
    Zdrowe oczy. Te badania odpowiedzą, czy twój wzrok potrzebuje korekcji lub  leczenia TVN zdrowie
    Atak kamicy nerkowej - ból porównywalny do porodowego.
Jak leczyć chorobę?
    Atak kamicy nerkowej - ból porównywalny do porodowego. Jak leczyć chorobę? Dzień Dobry TVN
    Lekarze dali mu tylko kilka lat życia.
Czym jest choroba NBIA, z którą walczy Adaś?
    Lekarze dali mu tylko kilka lat życia. Czym jest choroba NBIA, z którą walczy Adaś? Dzień Dobry TVN
    Komentarze (0)
    Nie przegap
    Leki obniżające poziom cholesterolu mogą chronić przed rakiem
    Leki obniżające poziom cholesterolu mogą chronić przed rakiem
    Co jest przyczyną nieświeżego oddechu?
    Co jest przyczyną nieświeżego oddechu?
    Morsowanie. Zimne kąpiele nie tylko hartują, ale mogą też chronić przed demencją
    Morsowanie. Zimne kąpiele nie tylko hartują, ale mogą też chronić przed demencją
    Kasztany jadalne  - jakie mają właściwości i co można z nich przygotować?
    Kasztany jadalne  - jakie mają właściwości i co można z nich przygotować?
    Złote mleko z kurkumą - pomoże zwalczyć infekcję, zmniejszy problemy ze snem i depresją
    Złote mleko z kurkumą - pomoże zwalczyć infekcję, zmniejszy problemy ze snem i depresją
    Codzienne picie mleka może zwiększyć ryzyko raka piersi nawet o 50 proc.
    Codzienne picie mleka może zwiększyć ryzyko raka piersi nawet o 50 proc.