Polub nas na Facebooku
Czytasz: Objawy i przyczyny toksoplazmozy w ciąży. Jakie leczenie podjąć i jak interpretować wyniki badań?
menu
Polub nas na Facebooku

Objawy i przyczyny toksoplazmozy w ciąży. Jakie leczenie podjąć i jak interpretować wyniki badań?

NAN

Fot: scaliger / stock.adobe.com

Toksoplazmoza to pasożytnicza choroba wywołana pierwotniakiem Toxoplasma gondii. W grupie podwyższonego ryzyka zachorowania na toksoplazmozę znajdują się osoby cierpiące na zaburzenia funkcji układu immunologicznego i kobiety w ciąży. Źródłem pierwotniaka odpowiadającego za rozwój choroby są zarażone nim zwierzęta (koty - jako żywiciel ostateczny). Pierwotniak zanieczyszczać może niepasteryzowane mleko, surowe mięso, owoce i warzywa.

Toksoplazmozą nazywamy chorobę pasożytniczą, którą wywołuje pierwotniak Toxoplasma gondii . W przypadku, gdy do zarażenia pierwotniakiem doszło przed zajściem w ciążę (co najmniej 4-5 miesięcy), choroba nie stanowi zagrożenia dla płodu. Układ odpornościowy, zapamiętując pierwotniaka, broni się przed nim i uniemożliwia ponowne zakażenie. W sytuacji, gdy ciężarna nie przebyła wcześniej toksoplazmozy, zakażenie podczas ciąży może doprowadzić do zapalenia łożyska i przedostania się pasożytów do płodu. Prawdopodobieństwo przeniknięcia pierwotniaka do dziecka rośnie z zaawansowaniem ciąży. Odpowiednio dla poszczególnych etapów ciąży wynosi: 25% w pierwszym, 50% w drugim, 65% w trzecim trymestrze.

Konsekwencje toksoplazmozy

Toksoplazmoza może prowadzić do poronienia samoistnego, obumarcia wewnątrzmacicznego i porodu przedwczesnego (zwłaszcza w pierwszym trymestrze). U zakażonych prenatalnie płodów mogą pojawić się objawy kliniczne - zapalenie siatkówki, wodogłowie, zwapnienie śródmózgowia. Powyższa grupa zaburzeń nazywana jest triadą Sabina-Pinkertona. Konsekwencją toksoplazmozy mogą być: małopłytkowość, hipotrofia płodu (ograniczenie wzrostu, niska waga urodzeniowa), drgawki, jaskra, atonia mięśni, małoocze, głuchota, zaburzenia mowy, porażenie dziecięce, zez.

Toksoplazmoza w ciąży - objawy

Toksoplazmoza często przebiega bezobjawowo. W pozostałych przypadkach początkowemu etapowi choroby towarzyszą objawy, które wraz z rozwojem choroby ulegają nasileniu:

  • osłabienie organizmu,
  • bóle stawowo-mięśniowe,
  • powiększenie i zapalenie węzłów chłonnych,
  • grypopodobne objawy,
  • bóle i zawroty głowy,
  • objawy neurologiczne,
  • podwyższenie temperatury ciała,
  • nadmierne pocenie się,
  • wysypka, rumień, żółtaczka.

W ostrej fazie choroby następuje powiększenie wątroby i śledziony, bóle brzucha, zapalenie mięśnia sercowego i płuc.

Toksoplazmoza w ciąży - przyczyny

Główną drogą zakażenia toksoplazmozą przez ciężarne jest zarażenie bezpośrednio od chorego kota - przez kontakt z jego odchodami i śliną. Pierwotniak przedostaje się do organizmu drogą pokarmową. Wśród zanieczyszczonych pokarmów znaleźć się mogą warzywa, owoce, surowe mięso. Istnieje możliwość zarażenia przez uszkodzoną skórę.

Toksoplazmoza w ciąży - leczenie i zapobieganie

Celem leczenia toksoplazmozy jest niedopuszczenie, by pierwotniak przedostał się przez łożysko. U ciężarnych stosuje się farmakoterapię opartą na lekach przeciwpasożytniczych, zmniejszających ryzyko przejścia zakażenia na płód. Najczęściej stosowanym środkiem jest spiramycyna, przyjmowana przez cały okres trwania ciąży.

Infekcję u płodu sprawdza się, przeprowadzając badanie genetyczne (wykrywa materiał genetyczny pasożyta w płynie owodniowym, mózgowo-rdzeniowym), histopatologiczne, obrazowe (USG genetyczne, rezonans magnetyczny, tomografia komputerowa oraz próby biologiczne. Przez rok po urodzeniu należy sprawdzać u dziecka poziom przeciwciał IgG i IgM oraz przeprowadzać badanie USG wątroby, badanie słuchu i wzroku.

Zakażenia toksoplazmozą można uniknąć stosując się do poniższych zaleceń:

  • spożywać gotowane mięso, nie jeść mięsa surowego, wędzonego, grillowanego, marynowanego;
  • dokładnie myć owoce i warzywa przed jedzeniem;
  • dbać o higienę własną (często myć ręce) i zachowywać zasady higieny przy przygotowywaniu posiłków, dokładnie czyścić przedmioty mające kontakt z żywnością (myć ciepłą wodą z dodatkiem detergentu);
  • unikać kontaktu z kocimi odchodami i śliną, w miarę możliwości ograniczyć przebywanie ze zwierzęciem;
  • nie pić mleka prosto od krowy;
  • podczas prac ogrodowych zakładać gumowe rękawice, by uniknąć bezpośredniego kontaktu z ziemią i znajdującymi się w niej możliwymi nieczystościami;
  • wykonać badania serologiczne na obecność przeciwciał przed ciążą i na jej początku.

Toksoplazmoza w ciąży - wyniki badań

Toksoplazmozę diagnozuje się dość prosto. Przeprowadza się laboratoryjne badanie krwi w kierunku występowania przeciwciał klasy IgG i IgM. Na ich podstawie można określić czy kobieta przeszła toksoplazmozę czy właśnie na nią zachorowała. Sposób interpretacji wyników badań na toksoplazmozę:

  • IgM (-) i IgG (-) - kobieta nie przechodziła jeszcze infekcji; całkowity brak odporności; konieczne systematyczne badania kontrolne co 3 miesiące i ścisła profilaktyka toksoplazmozy;
  • IgM (-) i IgG (+) - kobieta w przeszłości przechodziła infekcję; w sytuacji, gdy wartość przeciwciała IgG będzie znacznie podwyższona, konieczne jest powtórzenie badania po 3 tygodniach; przy wzroście wartości konieczne kolejne kontrole i rozpoczęcie terapii;
  • IgM (+) i IgG (-) - wynik nieswoisty; może oznaczać świeżą infekcję i konieczność podjęcia leczenia lub reakcję immunologiczną; konieczne powtórzenie badań po 3 tygodniach;
  • IgM (+) i IgG (+) - kobieta niedawno przechodziła infekcję lub dopiero co zachorowała; potrzebne leczenie.

Lekarze zalecają dodatkowe badania krwi w kierunku tzw. awidności, czyli wieku przeciwciał. Jeśli infekcja jest świeża, mówimy o niskiej awidności, gdy do zakażenia doszło wcześniej, awidność jest wysoka.

Zobacz film: Badania w czasie ciąży. Źródło: 36,6

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
1
0
Polecamy
Czym grozi toksoplazmoza w ciąży?
Poznaj niepokojące objawy i dowiedz się, jak wygląda leczenie
Czym grozi toksoplazmoza w ciąży? Poznaj niepokojące objawy i dowiedz się, jak wygląda leczenie Dzień Dobry TVN
Jakie objawy ma toksoplazmoza w ciąży?
Zachowaj czujność i rozpoznaj sygnały, które mogą świadczyć o chorobie
Jakie objawy ma toksoplazmoza w ciąży? Zachowaj czujność i rozpoznaj sygnały, które mogą świadczyć o chorobie Dzień Dobry TVN
Cytomegalia w ciąży – jak można zarazić się CMV?
Cytomegalia w ciąży – jak można zarazić się CMV? TVN zdrowie
Różyczka w ciąży – objawy i przyczyny.
Czy różyczka ciężarnych stanowi zagrożenie dla płodu?
Różyczka w ciąży – objawy i przyczyny. Czy różyczka ciężarnych stanowi zagrożenie dla płodu? TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Leki obniżające poziom cholesterolu mogą chronić przed rakiem
Leki obniżające poziom cholesterolu mogą chronić przed rakiem
Co jest przyczyną nieświeżego oddechu?
Co jest przyczyną nieświeżego oddechu?
Morsowanie. Zimne kąpiele nie tylko hartują, ale mogą też chronić przed demencją
Morsowanie. Zimne kąpiele nie tylko hartują, ale mogą też chronić przed demencją
Kasztany jadalne  - jakie mają właściwości i co można z nich przygotować?
Kasztany jadalne  - jakie mają właściwości i co można z nich przygotować?
Złote mleko z kurkumą - pomoże zwalczyć infekcję, zmniejszy problemy ze snem i depresją
Złote mleko z kurkumą - pomoże zwalczyć infekcję, zmniejszy problemy ze snem i depresją
Codzienne picie mleka może zwiększyć ryzyko raka piersi nawet o 50 proc.
Codzienne picie mleka może zwiększyć ryzyko raka piersi nawet o 50 proc.