Polub nas na Facebooku
Czytasz: Martwica kolana - jakie są objawy? Metody leczenia
menu
Polub nas na Facebooku

Martwica kolana - jakie są objawy? Metody leczenia

pixelfit/getty images

Martwica kolana to choroba charakteryzująca się postępującym procesem nekrozy – guzowatości kości piszczelowej, czyli miejsca współtworzącego staw kolanowy. Pierwszym objawem jest ból. Schorzenie wymaga leczenia, choć objawy ustępują samoistnie, zwykle w ciągu 24 miesięcy.

Martwica stawu kolanowego rozwija się zwykle u nastoletnich, aktywnych sportowo chłopców, uprawiających dyscypliny, w których dominują skoki, kopnięcia i bieganie. Choroba może występować jedno- lub dwustronnie i zwykle wymaga ograniczenia albo zaprzestania treningów fizycznych. Proces leczenia uzupełniany jest o fizjo- i farmakoterapię.

Co to jest martwica kolana?

Martwica kolana to choroba charakteryzująca się postępującym procesem nekrozy, czyli ciągiem zmian morfologicznych zachodzących po śmierci komórki, w okolicy guzowatości kości piszczelowej (miejsca współtworzącego staw kolanowy) na skutek wieloczynnikowej etiologii. Schorzenie rozwija się zwykle przed zakończeniem wzrostu kośćca u nastoletnich chłopców aktywnych sportowo, uprawiających dyscypliny, w których dominują skoki, bieganie i kopnięcia, m.in. football amerykański, piłka nożna, koszykówka czy łyżwiarstwo figurowe. Martwica w kolanie może występować jedno- lub obustronnie. Choroba stanowi źródło wielu dolegliwości bólowych i innych objawów somatycznych, utrudniających, a nawet uniemożliwiających, treningi sportowe. Przypadłość wymaga leczenia, choć zwykle w ciągu 12–24 miesięcy objawy ustępują samoistnie. W celu złagodzenia dolegliwości, skrócenia czasu leczenia i przyspieszenia powrotu do aktywności zaleca się rehabilitację zachowawczą, uwzględniającą wiele metod fizjoterapeutycznych, w tym fizyko- i kinezyterapię.

Jałowa martwica guzowatości kości piszczelowej kolana

Martwica kolana u dzieci ma podłoże mechaniczne, traumatyczne i aseptyczne. Za przyczynę schorzenia uznaje się zaburzenia w ukrwieniu jądra kostnienia kości, powstałe na skutek przewlekłych mikrourazów niedojrzałej chrząstki. Zjawisko, wywołane długotrwałymi napięciami przenoszonymi z mięśnia czworogłowego na więzadło rzepki i jego przyczep na guzowatości kości piszczelowej, prowadzi do awulsji, czyli oderwania fragmentu chrzęstno-kostnego z pierwotnego miejsca. Martwy, odseparowany odłamek może ulec resorpcji, a ubytek po nim zostaje odbudowany lub poddany zwyrodnieniu. Inną możliwością jest skostnienie. Wówczas martwy odłamek odpowiada za obecność nowego wolnego ciała w kolanie i stanowi znaczącą przeszkodę w funkcjonowaniu motorycznym pozostałych struktur stawu kolanowego. Martwica kości kolana klasyfikowana jest w trzech typach, w zależności od stopnia uszkodzenia jądra kostnienia i chrząstki oraz umiejscowienia w stosunku do więzadła rzepki.

Choroba może rozwinąć się również u osób starszych (powyżej 60. roku życia). Określana jest wówczas jako idiopatyczna. Na skutek postępujących zmian degeneracyjnych w kolanie dochodzi do pęknięć, złamań oraz zgnieceń górnej części kości piszczelowej, deformacji powierzchni stawowych oraz zwyrodnień kolana. Martwica chrzęstno-kostna kolana w tej grupie wiekowej manifestuje się zbliżonymi objawami do tych u młodzieży.

Martwica kolana – objawy

Jałowa martwica kolana w początkowym etapie manifestuje się poprzez obrzęk kaletki podrzepkowej, widoczny w dolnej części kolana (na przedniej powierzchni podudzia) i tkliwością palpacyjną guzowatości piszczeli. Ponadto pojawia się bolesny stan zapalny więzadła rzepki. Objawy martwicy kolana narastają stopniowo, w miarę postępu zniszczeń tkanki chrzęstno-kostnej. Ostry ból, który nasila się podczas wysiłku i ucisku, ustępuje w czasie wypoczynku, a później obciąża nieustannie, świadczy o zaawansowanych zmianach. Dodatkowo występuje uczucie pełności i ciężkości stawu. W późniejszym etapie choroby dochodzi do osłabienia siły mięśniowej kończyny dolnej. Nieleczona i postępująca martwica kolana grozi trwałą deformacją oraz zablokowaniem stawu przez wolny odłamek kostny, a także upośledzeniem chodzenia na skutek zaburzonej biomechaniki stawu kolanowego.

Martwica kolana – leczenie

Leczenie martwicy kolana bazuje głównie na rehabilitacji. Ostre stany bólowe mogą być łagodzone środkami przeciwbólowymi i przeciwzapalnymi. We wczesnej fazie choroby, czyli w okresie, kiedy nie doszło do skostnienia i absorpcji odłamu oraz deformacji guzowatości piszczeli, terapia polega na zminimalizowaniu aktywności sportowej. Ponadto usprawnianie kondycji stawu obejmuje:

  • ortezy wspierające mechanikę kolana;
  • kinesiotaping dystalnej części przyczepu więzadła rzepki, czyli dynamiczne oklejanie, usprawniające miejscowe krążenie krwi i limfy, zmniejszające obrzęki oraz uczucie dyskomfortu;
  • schładzanie kolana w miejscu stanu zapalnego.

Po ustąpieniu zapalenia poleca się wprowadzić kinezyterapię, czyli leczenie ruchem. Przebieg martwicy kości kolana można złagodzić również poprzez masaż, ćwiczenia rozciągające i ekscentryczne oraz mobilizację rzepki. Trwałe skostnienia w obrębie stawu kolanowego wymagają operacyjnego usunięcia i blisko trzymiesięcznej rehabilitacji pooperacyjnej.

Zobacz film: Jak dbać o stawy?

źródło: x-news

Bibliografia:

1. Gaździk T., „Ortopedia i traumatologia” tom 1, PZWL, Warszawa 2009;

2. Wysokińska A., „Rehabilitacja po buroskopowym leczeniu choroby Osgood-Schlattera – doniesienie wstępne”, Ortopedia, Traumatologia, Rehabilitacja, Medsportpress, 2007; 4 (6); vol. 9.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
65
6
Polecamy
Osteochondroza młodzieńcza kolana – mechanizm powstania, przebieg i objawy schorzenia
Osteochondroza młodzieńcza kolana – mechanizm powstania, przebieg i objawy schorzenia TVN zdrowie
Hipermobilność stawów – jak się objawia i jak ją leczyć?
Hipermobilność stawów – jak się objawia i jak ją leczyć? Dzień Dobry TVN
Zespół pasma biodrowo-piszczelowego (ITBS):
przyczyny, objawy, sposoby leczenia
Zespół pasma biodrowo-piszczelowego (ITBS): przyczyny, objawy, sposoby leczenia TVN zdrowie
Jak rozpoznać i leczyć zespół przewlekłego zmęczenia?
Jak rozpoznać i leczyć zespół przewlekłego zmęczenia? Dzień Dobry TVN
Komentarze (0)
Nie przegap
Koronawirus - jak skutecznie obniżać gorączkę i uniknąć przedawkowania leków?
Koronawirus - jak skutecznie obniżać gorączkę i uniknąć przedawkowania leków?
Na czym polega operacja jaskry? Jak wygląda rekonwalescencja?
Na czym polega operacja jaskry? Jak wygląda rekonwalescencja?
Koronawirus na torbach, wózkach sklepowych, ubraniach - czy jest dla nas groźny?
Koronawirus na torbach, wózkach sklepowych, ubraniach - czy jest dla nas groźny?
Forsycja - działa ochronnie na wzrok i wątrobę. Jakie właściwości mają kwiaty forsycji?
Forsycja - działa ochronnie na wzrok i wątrobę. Jakie właściwości mają kwiaty forsycji?
Jakie są objawy padaczki u niemowlaka? Kiedy udać się do lekarza?
Jakie są objawy padaczki u niemowlaka? Kiedy udać się do lekarza?
Tyramina – amina, na którą trzeba uważać. W jakich produktach występuje?
Tyramina – amina, na którą trzeba uważać. W jakich produktach występuje?