Polub nas na Facebooku
Czytasz: Korzeń mniszka lekarskiego – właściwości, zastosowanie i skład. Jak go przygotować?

Korzeń mniszka lekarskiego – właściwości, zastosowanie i skład. Jak go przygotować?

korzeń mniszka lekarskiego

Fot. Madeleine_Steinbach / Getty Images

Korzeń mniszka lekarskiego można z powodzeniem stosować w licznych dolegliwościach. Wykorzystywany jest przy bólach żołądkowych, na odchudzanie oraz w leczeniu schorzeń wątroby i układu moczowego.

Mniszek lekarski powszechnie występuje na terenie całego kraju. W zielarstwie wykorzystuje się przede wszystkim jego korzeń. To w nim znajduje się najwięcej substancji biologicznie aktywnych, które odpowiadają za jego właściwości lecznicze. Pierwsze wzmianki o terapeutycznym działaniu mniszka lekarskiego datuje się na przełom X i XI wieku.

Korzeń mniszka lekarskiego – budowa i skład

Mniszek lekarski, powszechnie zwany także dmuchawcem, mniszkiem pospolitym lub mleczem, to bardzo pospolita bylina, uznawana przez liczne grono osób za chwast. Jednakże roślina ta, a zwłaszcza korzeń mniszka (Taraxaci radix), posiada wiele właściwości leczniczych. Korzeń główny ma 2–3 cm średnicy i 1–2 m długości. Korzenie boczne wyrastają w dwóch rzędach w formie spirali, która schodzi do ziemi zgodnie z ruchem wskazówek zegara.

Korzeń mniszka lekarskiego zawiera wiele cennych substancji, takich jak: fitosterole, sole potasu, żelaza, magnezu, wapnia, fosforu, miedzi, molibdenu, cynku i krzemu, trójterpeny, błonnik, gorycze (najcenniejszą jest laktukopiryna), fitosterole, wielocukry (pektyna i inulina), żywice, kwas foliowy (folacyna), garbniki, prowitamina A, witaminy C, E oraz z grupy B, flawonoidy (kwercetyna), karotenoidy, polifenolokwasy (kwas chlorogenowy, cykoriowy, kawowy, kaftarowy), trójterpeny (taraksasterol, tarakserol), woski, kumaryny, gumy, aminokwasy i kwas cerotynowy.

Jak przygotować korzeń mniszka lekarskiego?

Z przeznaczeniem do celów leczniczych korzeń mniszka zbiera się w okresie jesiennym albo wczesną wiosną. Należy go dokładnie umyć, po czym kroi się go wzdłuż na paski. Suszy się go w zacienionym i przewiewnym miejscu. Różne są zdania co do temperatury, jakiej należy użyć do tego celu. Jak zatem suszyć korzeń mniszka lekarskiego? Zdaniem jednych zalecana jest temperatura otoczenia, zaś w opinii innych proces ten powinien odbywać się w suszarni, w temperaturze 40–50°C.

Polecamy wam przekonać się, jakie zioła miały zastosowanie w medycynie staropolskiej: 

Zobacz film; Medycyna staropolska - zioła lecznicze. Źródło: W dobrym stylu

Korzeń mniszka – właściwości lecznicze

Korzeń mniszka lekarskiego posiada liczne właściwości lecznicze. Jest to doskonały środek żółciopędny i łagodzący bóle wątrobowe. Ułatwia procesy trawienia, likwiduje nadmierną fermentację w przewodzie pokarmowym, działa rozwalniająco i przeczyszczająco. Popularne jest zastosowanie korzenia mniszka na odchudzanie. Działa też moczopędne, antyoksydacyjnie, hipolipidemicznie, przeciwskurczowo i przeciwzapalnie w obrębie dróg moczowych. Stosuje się go w schorzeniach nerek, pęcherza i moczowodów, otyłości, niestrawności i przy wzdęciach. Ułatwia przepływ żółci do dwunastnicy. Stabilizuje pracę komórek wątrobowych.

Korzeń mniszka lekarskiego ma zastosowanie przy przeziębieniu, grypie, anginie i innych chorobach połączonych z kaszlem, zwłaszcza z uporczywym i suchym. Stosowany jest w zapaleniu oskrzeli, zaleganiu w nich flegmy, jako środek powlekający i regenerujący przesuszone oraz uszkodzone przez infekcje błony śluzowe dróg oddechowych.

Zalecany jest jako środek uspokajający i w leczeniu nerwic. Wpływa na obniżenie poziomu cukru we krwi, dlatego jest cennym środkiem pomocniczym w leczeniu cukrzycy i w nieżytach przewodu pokarmowego. Chroni przed neuropatią cukrzycową. Działa detoksykująco, a także łagodzi bóle reumatyczne i artretyczne.

Bierze udział w procesie krwiotworzenia. Pomaga w walce z anemią. Działa bakteriostatycznie na prątki gruźlicy płuc. Przyczynia się do szybszej regeneracji uszkodzonych tkanek w płucach. Wpływa na organizm ogólnie biostymulująco i wzmacnia układ odpornościowy. Wykazuje działanie przeciwskurczowe, przeciwalergiczne i przeciwgorączkowe. Badania wykazały także, że korzeń mniszka lekarskiego działa na raka, a zwłaszcza nowotwór skóry i białaczkę.

Stosuje się go jako środek kosmetyczny do pielęgnacji oczu i mycia twarzy. Wykazuje działanie ściągające, dzięki czemu stanowi częsty składnik produktów do pielęgnacji skóry tłustej i trądzikowej oraz do przetłuszczających się włosów. Wykorzystywany jest zwłaszcza do produkcji mleczek do ciała i płynów do kąpieli.

Jak spożywać korzeń mniszka lekarskiego?

Istnieje kilka propozycji spożycia korzenia mniszka lekarskiego. Pierwszą z nich jest odwar, który powinno się pić w proporcjach l łyżeczka suszu na 1 szklankę wody. Po zagotowaniu odstawia się go pod przykryciem na 2–3 minuty i spożywa 3 razy dziennie po 1/2 szklanki. Kolejną jest herbata. Korzeń i ziele mniszka lekarskiego gotuje się przez 15 minut w 1 l wody. Tak przygotowany napój należy pić po szklance dziennie.

Popularne jest także połączenie ziela morszczynu, korzenia mniszka, kłącza perzu, ziela krwawnika, ziela bratka polnego, kory kruszyny i kwiatu lipy. Do przyrządzenia odwaru potrzebna jest l łyżka ziół i 350 ml gorącej wody. Mieszankę należy gotować przez 3–5 min i pić 2 razy dziennie po l szklance, po posiłkach. Zestaw tych ziół działa rozwalniająco, poprawia trawienie i przemianę materii oraz usprawnia pracę gruczołów wydzielania wewnętrznego. Z kolei podczas żółtaczki, przy schorzeniach wątroby i śledziony zalecana jest mieszanka: 50 g korzenia mniszka lekarskiego, 50 g przetacznika, 25 g marzanki wonnej i 25 g kwiatów podróżnika. Łyżkę stołową ziół należy zalać 250 ml wrzątku i odstawić na kilka minut do zaparzenia. Zaleca się spożywanie 2 szklanek herbaty dziennie.

Przy jakich dolegliwościach warto pamiętać o ziołach? Odpowiedź na filmie: 

Zobacz film: Zioła - przy jakich dolegliwościach warto o nich pamiętać? Źródło: Stylowy Magazyn

Bibliografia:

1. Gier L.J., Burress R.M., Anatomy of Taraxacum Officinale 'Weber', „Transactions of the Kansas Academy of Science”, 1942, 45, s. 94–97.

2. Leśnicka M., Zielska, zioła i ziółka, Gdańsk, Tower Press, 2000.

3. Treben M., Apteka Pana Boga. Porady i praktyka stosowania ziół leczniczych, Warszawa, Ex Libris, 2015.

4. Cairns G., Korzeń mniszka lekarskiego lekiem na raka, „Nexus”, 2007, 14(2), s. 25-29.

5. Wielgosz T., Wielka księga ziół polskich, Poznań, Publicat S.A., 2008.

6. Paluch A., Świat roślin w tradycyjnych praktykach wsi polskiej, Wrocław, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 1984.

7. Tymrakiewicz W., Atlas chwastów, Warszawa, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1962.

8. Lis B., Grabek-Lejko D., Mniszek lekarski (Taraxacum officinale) – potencjalne właściwości prozdrowotne, „Nauka. Przyroda. Technologie”, 2016, 10(3), s. 1–15.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
76
3
Polecamy
Fiołek trójbarwny – dlaczego warto go stosować?
Fiołek trójbarwny – dlaczego warto go stosować? Dzień Dobry TVN
Rzepik pospolity – właściwości lecznicze popularnej rośliny. Kiedy warto stosować ziele rzepiku?
Rzepik pospolity – właściwości lecznicze popularnej rośliny. Kiedy warto stosować ziele rzepiku? Dzień Dobry TVN
Cykoria podróżnik – właściwości lecznicze i zastosowanie. Przykładowe przepisy
Cykoria podróżnik – właściwości lecznicze i zastosowanie. Przykładowe przepisy TVN zdrowie
Perz – właściwości, działanie i skład
Perz – właściwości, działanie i skład TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Czy temperatura prania ma znaczenie?
Czy temperatura prania ma znaczenie? Materiał sponsorowany
Jak ułatwić sobie sprzątanie? Zobacz nasz poradnik
Jak ułatwić sobie sprzątanie? Zobacz nasz poradnik Materiał sponsorowany
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Wysoki puls: co oznacza i kiedy występuje?
Wysoki puls: co oznacza i kiedy występuje?
Syrop z mięty na zimę – jakie ma właściwości? Jak go przygotować?
Syrop z mięty na zimę – jakie ma właściwości? Jak go przygotować?
O czym może świadczyć zgrubienie za uchem?
O czym może świadczyć zgrubienie za uchem?