Polub nas na Facebooku
Czytasz: Gdzie jest wątroba? Jak rozpoznać stan chorobowy?
menu
Polub nas na Facebooku

Gdzie jest wątroba? Jak rozpoznać stan chorobowy?

NAN

Fot: fotolia.com

Wątroba jest nie tylko największym narządem w organizmie człowieka, ale również jednym z najważniejszych. Jest odpowiedzialna m.in. za oczyszczanie organizmu z toksyn i wytwarzanie niektórych białek. Uczestniczy też między innymi w procesach trawienia i termoregulacji.

Ponieważ wątroba bierze udział w wielu kluczowych dla organizmu procesach, jest szczególnie narażona na uszkodzenia, również te trwałe. Niestety wiele chorób wątroby, w początkowym stadium rozwija się bezobjawowo, co nie sprzyja wczesnej diagnozie i utrudnia możliwość podjęcia leczenia.

Gdzie jest wątroba i dlaczego jest tak wyjątkowa?

Wątroba znajduje się po prawej stronie nadbrzusza, poniżej przepony i graniczy z jelitami i żołądkiem. Na 95% jej masy składają się komórki wątrobowe, czyli hepatocyty. Krew doprowadzana jest do niej szerokimi naczyniami i znajdują się w niej drogi żółciowe. Jej masa u dorosłego mężczyzny może osiągać do 2,5 kg, mieszcząc w danym momencie około 15% krwi całego organizmu.

Wątroba jest tak skomplikowanym organem, że nadal nie wyjaśniono wszystkich mechanizmów zachodzących w jej strukturach. Pomimo że z anatomicznego punktu widzenia zaliczana jest do układu pokarmowego, pełni funkcje ogólnoustrojowe.

Ma ogromne zdolności do regeneracji i nawet w przypadku usunięcia jej dużej części, na przykład na skutek zabiegu chirurgicznego, jest w stanie odbudować brakujące struktury. Nie oznacza to jednak, że wątroba nie ulega nieodwracalnym uszkodzeniom. Jednym z groźniejszych dla jej funkcjonowania schorzeniem jest tzw. marskość.

Wątroba – funkcje

W wątrobie zachodzi przede wszystkim detoksykacja, czyli unieszkodliwienie substancji zewnętrznych i wewnętrznych w procesach biochemicznych. Na tym tle może dojść do poważnych uszkodzeń narządu, który nie zawsze jest w stanie zneutralizować duże ilości toksyn.

Wątroba wspiera układ immunologiczny, ponieważ w jej strukturach odbywa się aktywacja funkcji obronnych organizmu. Pełni ważną rolę w procesie termoregulacji – krew, która z niej wypływa, jest aż o stopień cieplejsza, niż ta do niej wpływająca. Bierze udział w procesie metabolizowania tłuszczów – zachodzą w niej procesy przekształcania węglowodanów i białek w tłuszcze. Odpowiada także za metabolizm bilirubiny (produkt rozpadu czerwonych krwinek) i procesy związane z magazynowaniem, produkowania glukozy i węglowodanów, które są uwalniane w zależności od zapotrzebowania energetycznego organizmu.

Zobacz film: Budowa wątroby. Źródło: 36,6


Czy wątroba może boleć?

Wątroba nie ma unerwienia czuciowego, więc nie może powodować bólu. Mimo to osoby chore skarżą się na ból odczuwany z prawej strony pod żebrami (prawe podżebrze). Jest to w rzeczywistości ból powstający na skutek podrażnienia i rozciągnięcia pokrywającej wątrobę błony surowiczej przez powiększony narząd. Innym ogniskiem bólu mogą być drogi żółciowe (w przypadku wystąpienia stanu zapalnego).

Powiększenie wątroby może nastąpić na skutek:

  • stłuczenia,
  • zapalenia,
  • niewydolności serca, która powoduje zastój krwi,
  • zakrzepicy żył wątrobowych (tzw. zespół Budda-Chiariego),
  • chorób hematologicznych,
  • nowotworów wątroby i nowotworów złośliwych z przerzutami.

Wątroba – objawy, które powinny wzbudzić niepokój

Objawem powiązanym bezpośrednio z chorobami wątroby i dróg żółciowych jest żółtaczka. Pod wpływem gromadzenia znacznych ilości bilirubiny następuje zabarwienie twardówek, błon śluzowych i skóry na żółto. Możliwymi przyczynami żółtaczki są: marskość wątroby, uszkodzenie toksynami, zapalenie wirusowe, a także kamica żółciowa czy nowotwory dróg żółciowych.

Objawami, które można powiązać z wątrobą, ale wymagają one poszerzonej diagnostyki, są dolegliwości ze strony układu pokarmowego, jak: bóle brzucha z towarzyszącymi nudnościami i wymiotami, brak apetytu, a nawet awersja do pokarmów, zwłaszcza tłustych.

Jeżeli widać i czuć w dotyku (pod palcami), że wątroba jest powiększona i wystaje wręcz spod prawego łuku żebrowego, jest to stan określany w medycynie hepatomegalią. Następuje na skutek stanów zapalnych, mononukleozy, uszkodzenia wątroby przez leki, marskości żółciowej (w przypadku marskości wątroby mamy do czynienia z pomniejszeniem jej rozmiarów) czy zespołu Budda-Chiariego. Choroby wątroby wymagają potwierdzenia badaniami laboratoryjnymi.

Jak długo regeneruje się wątroba?

Wątroba posiada zdolność regeneracji. Nawet w przypadku usunięcia 75% jej struktury, po kilkunastu tygodniach może już wrócić do swoich pierwotnych rozmiarów. Warunkiem regeneracji wątroby (poza przyjmowaniem odpowiednich środków farmakologicznych) jest właściwa dieta wykluczająca produkty tłuste i przetworzone, czyli tzw. fast foody oraz ograniczająca spożywanie alkoholu i kawy. Wskazane jest jedzenie dużej ilości owoców i warzyw (zwłaszcza szpinaku i buraków) oraz picie minimum 2 litrów wody dziennie.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
59
2
Polecamy
Regeneracja wątroby – kiedy jest potrzebna, ile trwa i co ją wspomaga?
Regeneracja wątroby – kiedy jest potrzebna, ile trwa i co ją wspomaga? TVN zdrowie
Hepatocyty – komórki wątrobowe – funkcje i choroby
Hepatocyty – komórki wątrobowe – funkcje i choroby TVN zdrowie
Podwyższony cholesterol - wróg czy przyjaciel?
Cholesterol LDL i HDL, wysoki poziom cholesterolu - przyczyny i objawy
Podwyższony cholesterol - wróg czy przyjaciel? Cholesterol LDL i HDL, wysoki poziom cholesterolu - przyczyny i objawy Dzień Dobry TVN
Czy antybiotyki są niebezpieczne?
Lekarz:
"Nie można ich stosować bez uzasadnienia"
Czy antybiotyki są niebezpieczne? Lekarz: "Nie można ich stosować bez uzasadnienia" Dzień Dobry TVN
Komentarze (0)
Nie przegap
Postaw kręgosłup na nogi. Co zrobić, aby plecy przestały boleć?
Postaw kręgosłup na nogi. Co zrobić, aby plecy przestały boleć? Materiał sponsorowany
Pierwsza pomoc przy zespole suchego oka
Pierwsza pomoc przy zespole suchego oka Materiał sponsorowany
Jak chronić skórę przed słońcem?
Jak chronić skórę przed słońcem?
"Taki trening jest bardziej treściwy i konkretny" - zapytaliśmy eksperta, dlaczego warto postawić na trening online?
"Taki trening jest bardziej treściwy i konkretny" - zapytaliśmy eksperta, dlaczego warto postawić na trening online?
Zioła na menopauzę – które łagodzą nieprzyjemne objawy przekwitania?
Zioła na menopauzę – które łagodzą nieprzyjemne objawy przekwitania?
Ocet spirytusowy- właściwości i zastosowanie. Do czego można go użyć?
Ocet spirytusowy- właściwości i zastosowanie. Do czego można go użyć?