Polub nas na Facebooku
Czytasz: Dysplazja stawu biodrowego u niemowlaka – sposoby leczenia
menu
Polub nas na Facebooku

Dysplazja stawu biodrowego u niemowlaka – sposoby leczenia

Kobieta z małym dzieckiem

Fot: DonnaDiavolo /  gettyimages.com

Dysplazja stawów biodrowych diagnozowana jest zwykle po upływie 6. tygodnia życia. Wczesne i kompleksowe leczenie sprzyja odwróceniu nieprawidłowych zmian struktur stawowych i ogranicza wystąpienie powikłań związanych z zaburzeniem biomechaniki i dynamiki chodu w przyszłości.

Dysplazja bioder u niemowlaka to wada wrodzona, o wieloczynnikowej etiologii, której istotą jest niedorozwój panewki stawu biodrowego. Rokowania co do wyleczenia choroby maleją wraz z postępem wieku pacjenta. Rehabilitację zaburzonych struktur stawu można planować już w trakcie życia płodowego dziecka. Warto zapewnić mu po porodzie m.in. odpowiedni zestaw pieluch, ortez ortopedycznych i przygotować program ćwiczeń ruchowych.

Dysplazja stawu biodrowego u niemowlaka

Dysplazja stawów biodrowych u niemowląt to wada wrodzona o wieloczynnikowej etiologii, charakteryzująca się niedorozwojem panewki stawowej, deformacją i przesunięciem głowy kości udowej oraz zwyrodnieniem innych struktur okołostawowych składających się na budowę stawu biodrowego. Podejrzenie wystąpienia schorzenia można stwierdzić już w trakcie badań prenatalnych na podstawie obserwacji ułożenia płodu. Potwierdzenie choroby zwykle staje się możliwe po upływie 6 tygodni życia dziecka w trakcie bilansu rozwojowego u ortopedy, podczas badań obrazowych i testów funkcjonalnych. Dysplazja bioderek u niemowląt prowadzi do stopniowego wysuwania się głowy kości udowej z panewki i oddalania się powierzchni stawowych. Zaburza rozwój prawidłowej biomechaniki stawu i wzorca chodu. Rokowania co do wyleczenia choroby maleją wraz z postępem wieku pacjenta. Dlatego wczesna i kompleksowa rehabilitacja dysplazji stawu biodrowego w znacznym stopniu warunkuje funkcjonalność motoryczną zajętej kończyny dolnej w przyszłości.

Doboru metod leczniczych i oceny skuteczności terapii schorzenia dokonuje się według klasyfikacji Grafa. Cztery stopnie dysplazji stawu biodrowego u niemowląt określają zaawansowanie zmian w linii dachu chrzęstno-kostnego oraz brzegu kostnego i kątów zawartych między tymi elementami.

Klasyfikacja Grafa przedstawia się następująco:

  • I stopień oznacza prawidłowo ukształtowany staw biodrowy, gdzie kąt α ⩾ 60°, a β > 55°;
  • II stopień oznacza występy kostne i inne cechy dysplazji bez decentracji głowy kości udowej, gdzie kąt α waha się od 43 do 59°, a β > 55°;
  • III stopień wskazuje na niedorozwój stawu biodrowego, gdzie kąt α < 43°,a β > 77°;
  • IV stopień to ciężka postać dysplazji bioderek z licznymi zwyrodnieniami i deformacjami struktur stawowych, ze stopniami przemieszczenia jak w III typie zmian.

Dysplazja stawu biodrowego u niemowląt – objawy

Objawy dysplazji bioderek u niemowlaków zależą od stopnia zaawansowania choroby. Na obraz schorzenia składa się głównie:

  • asymetria fałdów udowych i pośladkowych oraz warg sromowych u dziewczynek;
  • większa wartość pomiaru obwodowego pośladkowego po zajętej stronie, czyli uwypuklenie i deformacja biodra;
  • różnica długości kończyn;
  • ograniczenie odwodzenia i rotacji na zewnątrz kończyny;
  • objaw przeskakiwania (Ortolaniego), czyli wyczuwalne i słyszalne przeskakiwanie głowy kości udowej podczas nacisku na zgięte udo przy maksymalnym odwiedzeniu;
  • objaw wyważania (Barlowa), czyli wyczuwalne przemieszczenie głowy kości udowej poza panewkę podczas manewru kończyną.

Jak jest zbudowany układ kostny? Dowiesz się tego z filmu:

Zobacz film: Budowa i funkcje układu kostnego Źródło: 36,6

Leczenie dysplazji stawu biodrowego niemowląt

Rehabilitacja dysplazji stawu biodrowego u niemowlaka powinna rozpocząć się możliwie wcześnie. Pierwszym krokiem jest zaniechanie owijania dziecka w becik i krępowania jego kończyn dolnych. Istotą leczenia schorzenia tego typu jest ustawienie ud w odwiedzeniu, zgięciu i rotacji wewnętrznej możliwie długo w ciągu doby. W tym celu zaleca się:

  • szerokie pieluchowanie dziecka, utrzymujące nogi w pozycji tzw. żabki; tego typu zabieg uskutecznia się poprzez złożenie w prostokąt dwóch pieluch tetrowych i nałożenie trzeciej w kształcie trójkąta na pozostałe. Konstrukcję można również założyć na pieluchę jednorazową;
  • układanie dziecka na brzuchu po 6. tygodniu życia;
  • specjalistyczne ortezy ortopedyczne, czyli aparaty utrzymujące kończyny dolne w odpowiedniej pozycji, zapewniające jednocześnie swobodę ruchów dystalnych części kończyn dolnych. W tym celu najczęściej zaleca się poduszkę Frejki, szelki Pavlika, szynę Koszli oraz pajacyk Gruzy.

Ponadto zachowawcze leczenie dysplazji bioderek niemowląt, polegające na prawidłowym ustawieniu elementów stawu i utrzymaniu ich w stałej pozycji przez odpowiednio długi czas, przewiduje:

  • ręczną repozycję struktur w znieczuleniu ogólnym oraz ustabilizowanie efektu zabiegu w opatrunku gipsowym przez 4–6 tygodni;
  • wyciągi, w trakcie których pacjent poddawany jest dodatkowo ćwiczeniom indywidualnym w łóżku.

W przypadku oporności tkanek stawu biodrowego na metody leczenia nieinwazyjnego dalsza terapia zachowawcza nie jest wskazana ze względu na ryzyko uszkodzenia stawu i pogłębienie zmian zwyrodnieniowych. Ostatecznym sposobem na dysplazję bioderek jest operacja chirurgiczna korygująca anomalie stawu i fizjoterapia pooperacyjna.

Zobacz film: Dystocja barkowa, czyli niewspółmierność porodowa – postępowanie

Biblioterapia:

1. Kruczyński J., „Ortopedia i rehabilitacja. Wybrane zagadnienia z zakresu chorób i urazów narządu ruchu dla studentów i lekarzy”, PZWL, Warszawa 2015.

2. Nawrotny J., „Zarys rehabilitacji w dysfunkcjach narządu ruchu”, AWF, Katowice 1990.

3. Marciniak W. „Wiktora Degi ortopedia i rehabilitacja”, PZWL, Warszawa 2003.

4. Zembaty A., „Kinezyterapia”, Kasper, Kraków 2002.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
50
5
Polecamy
Dysplazja stawu biodrowego – jak się objawia u dzieci i dorosłych? 
Dysplazja stawu biodrowego – jak się objawia u dzieci i dorosłych?  TVN zdrowie
Konflikt udowo-panewkowy.
Poznaj najlepsze metody leczenia
Konflikt udowo-panewkowy. Poznaj najlepsze metody leczenia TVN zdrowie
Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt 
Łojotokowe zapalenie skóry u niemowląt  Dzień Dobry TVN
Ginekomastia = zabieg?
Czy są inne sposoby na usuwanie ginekomastii?
Ginekomastia = zabieg? Czy są inne sposoby na usuwanie ginekomastii? Dzień Dobry TVN
Komentarze (0)
Nie przegap
Suszone morele – pyszna przekąska na zdrowe serce, kości i żołądek. Dlaczego warto je jeść po chorobie?
Suszone morele – pyszna przekąska na zdrowe serce, kości i żołądek. Dlaczego warto je jeść po chorobie?
Atrofia jąder - czym jest? Jakie są przyczyny?
Atrofia jąder - czym jest? Jakie są przyczyny?
COVID-19. Jak sprawdzić, że przeszło się zakażenie koronawirusem?
COVID-19. Jak sprawdzić, że przeszło się zakażenie koronawirusem?
Niskorosłość - jakie są przyczyny? Jak wygląda leczenie?
Niskorosłość - jakie są przyczyny? Jak wygląda leczenie?
Szczepionka na COVID-19 od Pfizera różni się od wielu szczepionek. Co zawiera? Kiedy będzie dostępna w Polsce?
Szczepionka na COVID-19 od Pfizera różni się od wielu szczepionek. Co zawiera? Kiedy będzie dostępna w Polsce?
Co to jest bikram joga? Jakie korzyści płyną z uprawiania tzw. gorącej jogi?
Co to jest bikram joga? Jakie korzyści płyną z uprawiania tzw. gorącej jogi?