Polub nas na Facebooku
Czytasz: Depresja u dzieci i młodzieży – przyczyny, objawy, leczenie

Depresja u dzieci i młodzieży – przyczyny, objawy, leczenie

Zainteresował Cię ten artykuł?
Depresja u dziecka

Fot: monkeybusinessimages / gettyimages.com

Depresja u dzieci i młodzieży to coraz powszechniejsze zjawisko. Często trudno ją zdiagnozować, gdyż objawy mogą znacznie różnić się od obserwowanych w późniejszym wieku. Nie należy jednak lekceważyć żadnych symptomów, ponieważ konsekwencje choroby mogą być dużo poważniejsze niż u dorosłych.

Depresja to zaburzenie psychiczne charakteryzujące się długotrwałym obniżeniem nastroju oraz połączonymi z nim objawami psychicznymi i somatycznymi. Współcześnie choroba stała się problemem cywilizacyjnym, dotykając coraz więcej osób dorosłych. Przez wiele lat sądzono, że zaburzenie to nie występuje u dzieci i młodzieży. Według obecnego stanu wiedzy na depresję cierpi 1% przedszkolaków, 2% uczniów do 12. roku życia i co piąty nastolatek.

Depresja u dzieci i młodzieży – problemy diagnostyczne

Symptomy depresji dziecięcej bywają niecharakterystyczne i przypominają przejawy innych zaburzeń psychicznych lub dolegliwości somatycznych. Diagnozę utrudnia także fakt, że depresja u dzieci i młodzieży najczęściej współwystępuje z innymi problemami – zaburzeniami lękowymi, ADHD, anoreksją, używaniem środków psychoaktywnych. Łatwo pomylić ją także z zachowaniami i emocjami charakterystycznymi dla okresu pokwitania, które z wiekiem ustępują samoistnie.

Należy pamiętać, że najmłodsi nie tylko nie są w stanie samodzielnie zadbać o siebie, ale też najczęściej nie potrafią adekwatnie zwerbalizować swoich problemów i stanów emocjonalnych. Dlatego opiekunowie powinni często rozmawiać z dzieckiem o jego samopoczuciu i zachowywać czujność, jeśli przez dłuższy okres ma problemy z codziennym funkcjonowaniem w domu, szkole czy w grupie rówieśniczej.

Jak rozpoznać depresję u dziecka? Dowiesz się tego z naszego filmu

Zobacz film: Depresja u dziecka - jak ją rozpoznać? Źródło: Dzień Dobry TVN.

Objawy depresji u dzieci i młodzieży

Najczęściej spotykane objawy depresji u młodzieży i dzieci to:

  • obniżenie nastroju, które – choć może przybierać formę smutku i apatii – najczęściej przejawia się drażliwością, złością, wrogością wobec otoczenia,
  • uogólniony lęk,
  • spadek aktywności – niechęć do podejmowania codziennych obowiązków, odmawianie chodzenia do szkoły, a nawet porannego wstawania, zaniedbanie higieny osobistej,
  • pesymistyczny obraz rzeczywistości, negatywna samoocena, nadmierne poczucie winy, nadwrażliwość na krytykę,
  • utrata zdolności radowania się, znudzenie, zaprzestanie ulubionych aktywności, ograniczenie zainteresowań i kontaktów z rówieśnikami,
  • zaburzenia aktywności psychoruchowej – spowolnienie lub nadmierne pobudzenie, czynności kompulsywne (np. obgryzanie paznokci),
  • trudności z koncentracją, zapamiętywaniem, pogorszenie wyników w nauce,
  • nieprzestrzeganie zasad (wagary, ucieczki z domu), podejmowanie nieprzemyślanych, ryzykownych działań, stosowanie substancji psychoaktywnych,
  • dolegliwości somatyczne (np. bóle głowy, kołatania serca, nocne moczenie) niewynikające z innej choroby,
  • działania autoagresywne (np. samookaleczenia), myśli lub próby samobójcze.

Czy depresja to już problem społeczny? Zobacz nasz film i poznaj opinię eksperta

Zobacz film: Depresja jako problem społeczny. Źródło: Dzień Dobry TVN.

Przyczyny depresji u dzieci i młodzieży

Depresja dziecięca może rozwinąć się na skutek uwarunkowań genetycznych, hormonalnych lub zaburzeń neuroprzekaźnictwa. Najczęściej jednak u jej podłoża znajdują się czynniki środowiskowe, takie jak:

  • dysfunkcyjne więzi z opiekunami (brak wsparcia, zainteresowania lub nadmierna kontrola, psychiczne lub fizyczne wykorzystywanie, nieobecność jednego z rodziców spowodowana np. rozwodem),
  • trudna sytuacja rodzinna (choroby, konflikty, uzależnienia, przemoc, problemy materialne, społeczna izolacja rodziny),
  • traumatyczne wydarzenia (śmierć członka rodziny, przemoc w szkole),
  • nadmierne obarczenie stresem lub odpowiedzialnością,
  • odrzucenie przez grupę rówieśniczą, zawody miłosne,
  • niepowodzenia w nauce lub innych dziedzinach aktywności.

W okresie dojrzewania na samopoczucie nastolatka wpływają dodatkowo:

  • zmiany hormonalne,
  • problemy z akceptacją zmieniającego się ciała,
  • dylematy związane z określeniem własnej tożsamości i systemu wartości,
  • pierwsze samodzielne wybory, podejmowanie nowych ról społecznych.

Kryzys ten nazywany jest często depresją młodzieńczą. Uznaje się go za normalny etap rozwoju. Może on jednak pogłębić istniejące już zaburzenia depresyjne lub – w przypadku występowania innych czynników sprzyjających depresji – stać się ich początkiem.

Zobacz nasz film i dowiedz się jakie są pierwsze objawy depresji

Zobacz film: Jakie są pierwsze objawy depresji? Źródło: 36,6.

Leczenie depresji u dzieci i młodzieży

Dziecięca postać depresji zwiększa ryzyko wystąpienia podobnych zaburzeń w przyszłości i może mieć szereg negatywnych, trudnych do odwrócenia skutków. Wpływa na jakość funkcjonowania młodego człowieka w późniejszym, dorosłym życiu, np. jego umiejętność budowania relacji czy szanse na zawodowy rozwój. Często prowadzi do chorób somatycznych, a nawet samobójstwa. Dlatego bezwzględnie wymaga leczenia.

Dziecku w depresji pomóc powinno przede wszystkim najbliższe otoczenie – rodzina, nauczyciele. Ich rolą jest okazanie choremu zainteresowania, zrozumienia, wsparcia, zapewnienie mu optymalnych warunków dalszego rozwoju.

Drugim krokiem jest psychoterapia. Wybór jej metod następuje po konsultacji psychologicznej lub psychiatrycznej i uzależniony jest od konkretnej sytuacji. Specjalista może zaproponować zajęcia indywidualne lub grupowe, prowadzone w nurcie poznawczo- behawioralnym lub psychodynamicznym. Zazwyczaj kładzie przy tym nacisk na zaangażowanie w terapię najbliższej rodziny chorego.

Ze względu na niedojrzałość ośrodkowego układu nerwowego farmakoterapię u młodych pacjentów rozważa się w ostatniej kolejności. Wskazana jest w przypadku nasilenia objawów utrudniających codzienne funkcjonowanie lub uniemożliwiających podjęcie innych oddziaływań terapeutycznych. Zaleca się ją także w przypadku zagrożenia zdrowia lub życia chorego (objawów psychotycznych, autoagresji, prób samobójczych). Najczęściej stosowanymi w tej grupie wiekowej pacjentów lekami przeciwdepresyjnymi są preparaty z grupy inhibitorów zwrotnego wychwytu serotoniny.

Leczenie depresji dzieci i młodzieży odbywa się zwykle w poradniach zdrowia psychicznego lub ośrodkach dziennego pobytu. Niekiedy jednak niezbędna jest hospitalizacja na dziecięcych oddziałach psychiatrycznych.

Zobacz nasz film i dowiedz się na czym polega leczenie depresji

Zobacz film: Jak leczyć depresję? Źródło: Dzień Dobry TVN.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
1
0
Więcej na temat
Bezsenność - przyczyny, leczenie i sprawdzone sposoby
Bezsenność - przyczyny, leczenie i sprawdzone sposoby
Skąd się bierze choroba afektywna dwubiegunowa? Objawy ChAD
Skąd się bierze choroba afektywna dwubiegunowa? Objawy ChAD
Objawy i przyczyny cyklofrenii - jak leczyć chorobę afektywną?
Objawy i przyczyny cyklofrenii - jak leczyć chorobę afektywną?
Epizod psychotyczny – objawy, przyczyny, postępowanie
Epizod psychotyczny – objawy, przyczyny, postępowanie
Komentarze (1)
BasiaG62
17-letnia córka moich znajomych ma depresję. Dziewczyna zupełnie się załamała, po śmierci babci. Była z nią bardzo związana. Teraz jest pod opieką lekarza, ale ciągle nie jest w najlepszej formie. Rodzice nie wiedzą jak jeszcze mogą jej pomóc. Nie życzę nikomu oglądania dziecka w takim stanie. To straszna tragedia!
Czytaj całość
Nie przegap
Odra u dzieci, niemowląt i dorosłych – objawy, przebieg i powikłania
Odra u dzieci, niemowląt i dorosłych – objawy, przebieg i powikłania
Plamki Koplika – jeden z pierwszych objawów w przebiegu odry
Plamki Koplika – jeden z pierwszych objawów w przebiegu odry
Z czego składa się smog i dlaczego jest niebezpieczny? 
Z czego składa się smog i dlaczego jest niebezpieczny? 
Domowe sposoby na duszący kaszel. Przyczyny duszącego kaszlu
Domowe sposoby na duszący kaszel. Przyczyny duszącego kaszlu
Ból gardła – przyczyny, rodzaje i objawy, leczenie
Ból gardła – przyczyny, rodzaje i objawy, leczenie
Kawa z masłem – jakie ma właściwości? Jak przygotować kawę z masłem?
Kawa z masłem – jakie ma właściwości? Jak przygotować kawę z masłem?