Polub nas na Facebooku
Czytasz: Czym jest rumień fotochemiczny? Przyczyny pojawienia się na skórze
menu
Polub nas na Facebooku

Czym jest rumień fotochemiczny? Przyczyny pojawienia się na skórze

Mężczyzna siedzi na łóżku na plechach widoczny rumień fotochemiczny

Fot. nycowl / Getty Images

Rumień fotochemiczny to odczyn na skórze, który występuje w odpowiedzi na działanie promieni nadfioletowych. Objawia się miejscowym zaczerwienieniem będącym wynikiem rozszerzania się naczyń krwionośnych. Pojawia się zwykle po kilku godzinach od ekspozycji skóry na promieniowanie.

Promieniowanie nadfioletowe jest wykorzystywane w terapii niektórych chorób dermatologicznych (między innymi bielactwa i łuszczycy), krzywicy, osteoporozy, odleżyn oraz do łagodzenia dolegliwości w bólach mięśni. W leczeniu stosuje się naturalne promieniowanie, czyli kąpiele słoneczne lub sztuczne, które jest generowane przez specjalne lampy. Promieniowanie nadfioletowe wywołuje efekty fotochemiczne. Jednym z nich jest rumień fotochemiczny. Należy pamiętać, że dla organizmu człowieka szkodliwy może być zarówno niedostatek, jak i nadmiar promieniowania nadfioletowego.

Co to jest rumień fotochemiczny?

Rumień fotochemiczny jest zaczerwienieniem skóry, które powstaje w wyniku ekspozycji na promieniowanie ultrafioletowe. Jego działanie powoduje rozszerzenie naczyń krwionośnych, co objawia się jako miejscowy odczyn. Pierwsze symptomy pojawiają się po około 6 godzinach od ekspozycji i osiągają swoje maksimum w ciągu 24 godzin. Po tym czasie następuje faza ustępowania rumienia, która może trwać nawet kilka dni. W efekcie dochodzi do tworzenia się pigmentu w skórze.

Promieniowanie ultrafioletowe (UV) jest jednym z typów promieniowania słonecznego. Ma postać niewidzialnej dla człowieka fali o długości, która mieści się w zakresie od 100 do 400 nm. Jego poszczególne zakresy mają różne właściwości i wpływ na ludzki organizm. Co ważne, żaden z nich nie wywołuje wrażenia cieplnego. Wyróżnia się 3 rodzaje promieniowania UV:

  • UVA – długość fali wynosi 315–400 nm; dociera ono do najgłębszych warstw skóry, jednak wykazuje najsłabsze działanie fotochemiczne i rzadko wywołuje rumień fotochemiczny, natomiast powoduje pigmentację skóry na skutek utleniania melaniny;
  • UVB – długość fali wynosi 280–315 nm; promienie wnikają jedynie w naskórek i wyzwalają produkcję witaminy D3, natomiast ich nadmiar prowadzi do powstania rumienia fotochemicznego i oparzeń skóry; ten rodzaj promieniowania powoduje syntezę związków rakotwórczych w skórze;
  • UVC – długość fali wynosi 100–280 nm; jest ono uważane za najbardziej szkodliwe, jednak jego większość jest pochłaniana przez ziemską atmosferę.

20% promieni nadfioletowych jest pochłaniane przez naskórek, 50% przez warstwy skóry, co wywołuje odczyny fotochemiczne, głównie rumień fotochemiczny. Pozostała część promieniowania ulega odbiciu.

Jak powstaje rumień fotochemiczny?

Mechanizm powstawania rumienia fotochemicznego składa się z dwóch etapów. Początkowo komórki naskórka pochłaniają energię promieniowania UV. W efekcie dochodzi do denaturacji ich białek. Następnie uszkodzone komórki zaczynają wydzielać substancje, które działają na naczynia krwionośne. Głównym z nich jest histamina. Przenika ona do warstwy skóry właściwej, gdzie powoduje rozszerzenie naczyń włosowatych i zwiększenie ich przepuszczalności. Po kilku godzinach pojawia się rumień fotochemiczny, czyli charakterystyczne zaczerwienienie skóry w miejscach, które były wystawione na promieniowanie.

Polecamy: Zastosowanie promieniowania ultrafioletowego (UV) w kosmetologii – rodzaje promieniowania UV, fototerapia i zastosowanie promieniowania w lampach do paznokci

Jak łagodzić poparzenia słoneczne? Dowiesz się tego z naszego filmu:

Zobacz film: Jak łagodzić poparzenia słoneczne? Źródło: 36,6.

Co wpływa na intensywność rumienia fotochemicznego?

Rumień fotochemiczny może mieć różny poziom intensywności oraz czas trwania. Obie cechy zależą od:

  • czasu trwania promieniowania,
  • długości fali promieniowania UV,
  • źródła promieniowania,
  • intensywności promieniowania,
  • kąta padania fali na skórę,
  • okolicy ciała, która była wystawiona na promieniowanie,
  • odległości skóry od źródła promieniowania,
  • wrażliwości skóry,
  • grubości naskórka,
  • karnacji,
  • wieku (małe dzieci są bardziej narażone niż osoby dorosłe),
  • pory roku,
  • przyjmowanych leków.

Rumień fotochemiczny a oparzenia słoneczne

Na pierwszy rzut oka rumień fotochemiczny może przypominać oparzenie słoneczne. Podobnie jak ono objawia się zaczerwienieniem, a przy dużej dawce promieniowania może pojawić się podrażnienie skóry, ból, martwica, owrzodzenia i pęcherze surowicze. Różnica polega na tym, że rumień fotochemiczny pojawia się dopiero po kilku godzinach od ekspozycji na promienie UV, natomiast oparzenie można zaobserwować już w trakcie długotrwałej ekspozycji na światło słoneczne.

Rumień fotochemiczny a opalenizna

W procesie powstawania rumienia fotochemicznego pod wpływem promieniowania UVA i UVB dochodzi do przekształcania się związków chemicznych zawartych w skórze, a w efekcie do utleniania melaniny i powstania brunatnego pigmentu. Kiedy rumień fotochemiczny ustępuje, w jego miejscu pozostaje ciemniejsze zabarwienie naskórka. Intensywność opalenizny zależy od nagromadzenia barwnika (melaniny) w skórze, długości fali promieniowania oraz wrażliwości osobniczej na jego działanie.

Bibliografia:

  1. T. Mika, Fizykoterapia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1996.
Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
1
0
Polecamy
Hirudoterapia - leczenie pijawkami. Pijawki lecznicze - na co pomagają? Czy leczenie żylaków pijawkami to dobry pomysł?
Hirudoterapia - leczenie pijawkami. Pijawki lecznicze - na co pomagają? Czy leczenie żylaków pijawkami to dobry pomysł? Dzień Dobry TVN
Trądzik grudkowy - u dorosłych, podskórny, maść. Jak leczyć trądzik grudkowy?
Trądzik grudkowy - u dorosłych, podskórny, maść. Jak leczyć trądzik grudkowy? Dzień Dobry TVN
Zastosowanie promieniowania ultrafioletowego (UV) w kosmetologii – rodzaje promieniowania UV, fototerapia i zastosowanie promieniowania w lampach do paznokci 
Zastosowanie promieniowania ultrafioletowego (UV) w kosmetologii – rodzaje promieniowania UV, fototerapia i zastosowanie promieniowania w lampach do paznokci  TVN zdrowie
Czym jest fotostarzenie? Objawy i sposoby zapobiegania fotostarzeniu się skóry
Czym jest fotostarzenie? Objawy i sposoby zapobiegania fotostarzeniu się skóry TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Ból po wyrwaniu zęba – ile trwa? Jak go złagodzić?
Ból po wyrwaniu zęba – ile trwa? Jak go złagodzić?
Siemię lniane -  właściwości lecznicze. Jak przygotować i pić siemię?
Siemię lniane -  właściwości lecznicze. Jak przygotować i pić siemię?
MCV w morfologii – normy, podwyższone i obniżone stężenie
MCV w morfologii – normy, podwyższone i obniżone stężenie