Polub nas na Facebooku
Czytasz: Cząber – co to jest, jakie ma właściwości lecznicze i gdzie znajduje zastosowanie

Cząber – co to jest, jakie ma właściwości lecznicze i gdzie znajduje zastosowanie

Zainteresował Cię ten artykuł?
NAN

Fot: Angela / fotolia.com

Cząber to roślina, która jednocześnie może być aromatyczną przyprawą, remedium na pracę układu pokarmowego, a także środkiem tonizującym, antyseptycznym, dezynfekującym i przeciwbólowym. Poznaj najważniejsze właściwości cząbru.

Cząber pochodzi z rejonów Morza Śródziemnego i Morza Czarnego. Dzisiaj uprawiany jest w wielu rejonach na świecie, między innymi w Europie środkowej, południowej i zachodniej Azji, Ameryce Północnej i południowej Azji. Osiąga 30 – 40 centymetrów wysokości. Cząber jako przyprawa stosowany jest od ponad 2000 lat. Niegdyś pełnił funkcję pieprzu, nadając potrawom pikantny smak (był jego tańszym odpowiednikiem). Cząber leczniczo stosowany jest od wieków. Już w starożytnym Rzymie wykorzystywano go jako lekarstwo na choroby płuc, żołądka i pęcherza. W epoce średniowiecza i odrodzenia zyskał popularność, jako lekarstwo na bóle głowy i choroby układu pokarmowego. Używano go do zwalczania pasożytów jelit, a także do poprawy pamięci. Podpowiadamy, jakie właściwości lecznicze i zastosowanie ma dzisiaj.

Cząber – właściwości

Istnieją różne odmiany cząbru, a do najpopularniejszych należy cząber ogrodowy i górski (nazywany także zimowym lub włoskim). Oba rodzaje rośliny mają podobne działanie i zastosowanie, jednak cząber górski zawiera więcej olejku eterycznego, ma bardziej intensywny, korzenny i pikantny aromat. Niestety jest spotykany dużo rzadziej niż cząber ogrodowy.

Cząber wykorzystywany jest jako przyprawa w postaci suszonego ziela (z którego wykonuje się też lecznicze napary) lub jako świeże liście. Najwięcej substancji czynnych znajduje się w olejku eterycznym z części nadziemnych cząbru. Głównymi składnikami olejku są:

  • tymol,
  • karwakrol,
  • monoterpeny monocykliczne, takie jak p-cymen i γ-terpinen,
  • fenole, np. kwas rozmarynowy i kwas kawowy.

Dzięki zawartości powyższych składników cząber wykazuje między innymi działanie przeciwbakteryjne. Wyciąg z cząbru może pomagać zwalczać nawet 23 szczepy baterii, takich jak:

  • Bacillus cereus – wywołująca zatrucie pokarmowe (wymioty i biegunkę), a czasem zapalenie płuc, opon mózgowych czy gałki ocznej,
  • Klebsiella pneumoniae – odpowiedzialna za zapalenie płuc,
  • Pseudomonas aeruginosa – wywołująca infekcje skóry i tkanek miękkich, zakażenia układu oddechowego, pokarmowego, dróg moczowych, ucha środkowego, zatok,
  • P. fluorescens – powodująca zakażenia dróg moczowych i oddechowych czy zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych,
  • dwoinka zapalenia płuc,
  • salmonella,
  • Enterococcus faecalis – wywołująca zakażenia układu moczowego, prostaty i najądrzy.

Wyciąg z cząbru działa również przeciwgrzybiczo. Pomaga zwalczyć do 15 gatunków grzybów chorobotwórczych, takich jak:

  • Candida albicans – infekcja wywołana tym grzybem może powodować zaparcia, wzdęcia, nudności, biegunkę, problemy trawienne, zapalenie zatok, katar sienny, trudności z oddychaniem, czasem również zaburzenia pamięci i problemy z koncentracją,
  • Aspergillus flavus – przyczynia się do zakażeń płuc i oskrzeli, może powodować zapalenie przewodu słuchowego,
  • Trichophyton rubrum – wywołuje grzybicę paznokci,
  • T. mentagrophyles – przyczynia się do powstawania grzybicy stóp i dłoni.

Poza wymienionymi wyżej właściwościami przeciwgrzybicznymi i przeciwbakteryjnymi cząber działa również przeciwzapalnie i przeciwbólowo. Pomaga w zwalczaniu następujących dolegliwości:

  • wzdęcia, niestrawność, zapalenia przewodu pokarmowego,
  • kaszel, zatkany nos,
  • ukąszenia owadów (przynosi ulgę w łagodzeniu objawów ukąszeń),
  • stany zapalne skóry (łagodzi objawy),
  • przetłuszczająca się skóra (stosowany zewnętrznie działa ściągająco).

Cząber – zastosowanie

Cząber może być wykorzystywany na wiele sposobów – dodawany do dań, spożywany w postaci leczniczych naparów lub zewnętrznych okładów. Wykorzystywany jest zarówno w formie suszonej, jak i świeżej. Ma właściwości wiatropędne, dlatego polecany jest jako dodatek do dań z roślinami strączkowymi (które wywołują wzdęcia). Dodawany jest często do konserwowania ogórków, kapusty czy karczochów. Jest popularny także jako przyprawa do serów, mięs, ziemniaków, ryb, zup o mało intensywnym smaku (np. ziemniaczana, grochówka, krupnik), a także do tłustych potrwa i zawiesistych sosów.

Cząber można nabyć również w postaci olejku (np. w aptece) i pić 2 – 3 razy dziennie po 3 – 5 kropli (zmieszanych z miodem) podczas wystąpienia objawów takich jak biegunka, nieżyt przewodu pokarmowego, nerwica żołądka, osłabienie organizmu czy wzdęcia.

Przepis na leczniczy napar z cząbru

Łyżkę suszonego lub świeżego ziela zalej szklanką wrzącej wody. Mieszankę przykryj i odczekaj 25 minut (maksymalnie 30 – po tym czasie składniki aktywne cennego olejku zaczną się ulatniać).

Napar możesz pić 2 lub 3 razy dziennie po około 200 ml albo 4 razy dziennie po 100 – 150 ml. Możesz osłodzić go miodem lub odrobiną syropu klonowego. Tym samym płynem (bez dodatków słodzących!) możesz kilka razy dziennie przemywać niewielkie rany i skórę zmienioną chorobowo w przypadku wystąpienia grzybicy. W leczeniu gardła, afty i drożdżycy należy naparem płukać jamę ustną i gardło 3 – 4 razy dziennie.

Zobacz film: Zdrowe nawyki żywieniowe. Źródło: Dzień Dobry TVN

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
4
0
Komentarze (0)
Nie przegap
Nadciśnienie tętnicze a zaburzenia erekcji - czy to ma związek? Wszystko, co musicie wiedzieć o nadciśnieniu
Nadciśnienie tętnicze a zaburzenia erekcji - czy to ma związek? Wszystko, co musicie wiedzieć o nadciśnieniu
Pudding chia – składniki i przepis. Wartość odżywcza i właściwości nasion chia
Pudding chia – składniki i przepis. Wartość odżywcza i właściwości nasion chia
Ejakulacja – damskie wytryski, brak wytrysku, ejakulacja przedwczesna
Ejakulacja – damskie wytryski, brak wytrysku, ejakulacja przedwczesna
Apteczka samochodowa – czy jest obowiązkowym wyposażeniem auta?
Apteczka samochodowa – czy jest obowiązkowym wyposażeniem auta?
Medycyna podróży. Wszystko, co musisz wiedzieć przed wyjazdem na wakacje
Medycyna podróży. Wszystko, co musisz wiedzieć przed wyjazdem na wakacje
Nowa choroba psychiczna na liście WHO. W Polsce chorych jest ponad 2 miliony!
Nowa choroba psychiczna na liście WHO. W Polsce chorych jest ponad 2 miliony!