Polub nas na Facebooku
Czytasz: Co to są zatoki sitowe? Zapalenie zatok sitowych – objawy i leczenie
menu
Polub nas na Facebooku

Co to są zatoki sitowe? Zapalenie zatok sitowych – objawy i leczenie

Smutna kobieta trzyma się za głowę. Odczuwa ból głowy.

Fot. Ghislain & Marie David de Los / Getty Images

Zapalenie zatok sitowych częściej rozwija się u dzieci niż u dorosłych. Czasami wystarczy leczenie domowe, stosowanie inhalacji i leków obkurczających błonę śluzową nosa, a niekiedy konieczne jest wdrożenie antybiotyku, szczególnie ze względu na sąsiedztwo zatok sitowych z nerwem wzrokowym.

Zatoki sitowe rozwijają się już w okresie niemowlęcym, stopniowo udrażniają się i rozwijają aż do dorosłości. Są to nieregularne jamki pomiędzy oczodołem a nasadą nosa. Są wysłane błoną śluzową. Osiągają objętość około 2 cm3. Uchodzą do przewodu nosowego środkowego i górnego. Zapalenie zatok sitowych jest bardzo niebezpieczne, ponieważ od kanału nerwu wzrokowego oddziela te zatoki jedynie cieniutka blaszka kostna. Wobec tego zapalenie zatok sitowych może w konsekwencji doprowadzić do zapalenia nerwu wzrokowego i uszkodzenia wzroku. Zapalenie zatok sitowych daje takie objawy, jak ból u nasady nosa i łzawienie. W leczeniu pomocne bywają zarówno domowe sposoby, np. inhalacje czy płukanki, jak również stosowanie antybiotyków.

Zatoki sitowe – czemu służą?

Zatoki sitowe wraz z zatokami czołowymi, szczękowymi, klinowymi tworzą zespół zatok przynosowych, czyli przestrzeni w twarzoczaszce w okolicach nosa. Do funkcji zatok, w tym zatok sitowych, zalicza się m.in. ogrzewanie i nawilżanie powietrza, udział w odczuwaniu węchu, wydawanie dźwięków mowy, a także funkcje ochronne. Zatoki sitowe są parzyste, znajdują się pomiędzy nasadą nosa a oczodołem. Przednie komórki sitowe uchodzą do środkowego przewodu nosowego, natomiast tylne do przewodu nosowego tylnego.

W jaki sposób odróżnić zwykły katar od zapalenia zatok? Zobaczcie na filmie:

Zobacz film: Jak zbudowane są zatoki? Jak leczyć ich zapalenie? Źródło: 36,6

Dlaczego rozwija się zapalenie zatok?

Do izolowanego zapalenia zatok sitowych dochodzi rzadko. Najczęściej zapalenie zatok sitowych współistnieje z zapaleniem innych zatok przynosowych. Zapalenie zatok przynosowych może wystąpić w każdym wieku. Na ogół rozpoznaje się je u dorosłych. Zdecydowanie częściej również zapalenie zatok wywołane jest przez wirusy niż przez bakterie. Z kolei na zapalenie zatok sitowych zwykle cierpią dzieci. Patogeny dostają się do zatok przynosowych drogą wstępującą przez nos. Błona śluzowa wyściełająca jamę nosową ma wykształcone mechanizmy obronne, które chronią przed rozwojem zakażenia zatok przynosowych. Czasami jednak mechanizm oczyszczania nosa z patogenów jest niewydolny i bakterie lub wirusy dostają się do zatok. Rzadko dochodzi do zakażenia drogą krwi.

Objawy zapalenia zatok sitowych

Objawy zapalenia zatok sitowych obejmują przede wszystkim:

  • zatkany nos, a wobec tego również nosową mowę, problemy z oddychaniem przez nos,
  • wydzielinę z nosa (żółtawą, białą lub przezroczystą przy zakażeniu wirusowym, a żółtozieloną, ropną przy zapaleniu bakteryjnym),
  • ból głowy lokalizujący się u nasady nosa, nasilający się przy pochylaniu głowy do przodu czy schylaniu się,
  • ból w okolicy oczodołu,
  • wzrost temperatury ciała,
  • obrzęk w okolicy wewnętrznego kącika oka i policzków,
  • łzawienie oczu.

Zapalenie zatok sitowych dzieli się na ostre, podostre i przewlekłe. Odróżnia je czas trwania i nasilenie objawów. Ostre zapalenie zatok sitowych trwa do 4 tygodni, podostre do 12, a przewlekłe powyżej 12. Zapalenie trwające około tygodnia, o niezbyt nasilonych objawach klinicznych, najczęściej jest zapaleniem wirusowym. Zapalenie utrzymujące się powyżej tygodnia częściej bywa zakażeniem na tle bakteryjnym, wymagającym antybiotykoterapii.

Jak rozpoznać zapalenie zatok sitowych?

Najczęściej rozpoznanie stawia się na podstawie objawów klinicznych. Czasami można rozszerzyć diagnostykę o badania dodatkowe, jak morfologia krwi z rozmazem, a także poziom wskaźników zapalnych, jak odczyn Biernackiego (OB) czy poziom białka C-reaktywnego (CRP). Niekiedy konieczne jest wykonanie tomografii komputerowej głowy lub rezonansu magnetycznego, jeśli objawy stają się dla lekarza niepokojące.

Zatoki sitowe – jak leczyć?

Leczenie zatok sitowych najczęściej jest objawowe, szczególnie jeśli objawy wskazują na zakażenie wirusowe. W przypadku pojawienia się wysokiej gorączki, ropnej wydzieliny z zatok i nasilonego bólu głowy z zaburzeniami wzroku lekarz może wysunąć podejrzenie ropnego zapalenia zatok i wdrożyć leczenie antybiotykami. Stosuje się wtedy najczęściej amoksycylinę, azytromycynę lub klarytromycynę.

W leczeniu objawowym sięga się po gotowe apteczne spraye do nosa na bazie soli morskiej czy ksylometazoliny, które obkurczają śluzówkę nosa i ułatwiają oddychanie. Domowe leczenie obejmuje również stosowanie inhalacji z użyciem soli fizjologicznej, rumianku, olejków eterycznych, jak olejek eukaliptusowy czy mentolowy.

W przypadku częstych, nawracających zapaleń zatok sitowych należy skonsultować się z laryngologiem, by wykluczyć konieczność operacji korekcyjnej przegrody nosowej. Większość populacji ma skrzywioną przegrodę nosową, która nie wymaga korekcji. Jednak w sytuacji, kiedy zapalenia zatok nawracają, warto pomyśleć o zabiegu korekcyjnym przegrody nosowej.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
14
2
Polecamy
Objawy chorych zatok – zróżnicowanie symptomów w zależności od rodzaju zatok
Objawy chorych zatok – zróżnicowanie symptomów w zależności od rodzaju zatok Dzień Dobry TVN
Przyczyny oraz sposoby leczenia opryszczki u niemowląt
Przyczyny oraz sposoby leczenia opryszczki u niemowląt Dzień Dobry TVN
Zatoki przynosowe – objawy i leczenie chorób zatok
Zatoki przynosowe – objawy i leczenie chorób zatok TVN zdrowie
Zapalenie “zatok” (komórek) sitowych – objawy i sposoby leczenia
Zapalenie “zatok” (komórek) sitowych – objawy i sposoby leczenia TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Alzheimer w młodym wieku - przyczyny, pierwsze objawy i kolejne etapy choroby
Alzheimer w młodym wieku - przyczyny, pierwsze objawy i kolejne etapy choroby
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Neutrocyty – normy, nadmiar i niedobór komórek układu odpornościowego
Ból po wyrwaniu zęba – ile trwa? Jak go złagodzić?
Ból po wyrwaniu zęba – ile trwa? Jak go złagodzić?
MCV w morfologii – normy, podwyższone i obniżone stężenie
MCV w morfologii – normy, podwyższone i obniżone stężenie