Polub nas na Facebooku
Czytasz: Co to jest kwercetyna? Właściwości i działanie kwercetyny w lecznictwie i nie tylko
menu
Polub nas na Facebooku

Co to jest kwercetyna? Właściwości i działanie kwercetyny w lecznictwie i nie tylko

Kwercytyna - wzór.

Fot. Zerbor / Getty Images

Kwercetyna nie jest produkowana przez ludzki organizm. Badacze donoszą, że związek ten jest potrzebny do utrzymania optymalnego zdrowia. Wykazuje działanie przeciwutleniające, przeciwalergiczne, antyhistaminowe, hipotensyjne, przeciwzapalne, immunomodulacyjne i przeciwzakrzepowe.

Kwercetyna jest jednym z flawonoidów najliczniej reprezentowanym w świecie roślin. Dzięki szerokiemu spektrum działania leczniczego uważana jest za panaceum. Coraz częściej stosuje się ją w profilaktyce i terapii chorób cywilizacyjnych, w tym nadciśnienia tętniczego, cukrzycy czy alergii. Jako silny przeciwutleniacz chroni komórki przed szkodliwym działaniem wolnych rodników. Hamuje namnażanie komórek w obrębie nowotworu, poprawia nastrój, niweluje skutki zmęczenia i wspomaga kontrolę masy ciała.

Co to jest kwercetyna?

Kwercetyna (z łac. quercetum) to organiczny, wielopierścieniowy związek aromatyczny roślinnego pochodzenia, o wzorze sumarycznym C15H10O7. Ma postać żółtych, bezwonnych, igiełkowatych kryształów. Jest to pigment naturalnie występujący w tkankach roślinnych. Jest najbardziej rozpowszechnionym flawonoidem w produktach spożywanych przez człowieka. Zalecane dzienne spożycie kwercetyny wynosi 25 mg.

Kwercetyna – właściwości i działanie w lecznictwie

Kwercetyna wykazuje działanie przeciwzapalne (hamuje produkcję cyklooksygenaz – związków odpowiedzialnych za napędzanie odpowiedzi zapalnej organizmu), przeciwzakrzepowe, antynowotworowe (uniemożliwia formowanie guzów nowotworowych lub przyczynia się do zmniejszenia już istniejących), przeciwgrzybicze i przeciwbakteryjne.

Hamuje sklejanie się płytek krwi i wpływa rozkurczająco na komórki mięśni gładkich, w konsekwencji czego umożliwia regulację ciśnienia tętniczego krwi. Zmniejsza ryzyko wystąpienia choroby wieńcowej serca i udaru mózgu. Uszczelnia naczynia krwionośne i zmniejsza ich przepuszczalność. Wspomaga leczenie żylaków i niweluje kruchość naczyń krwionośnych.

Kwercetyna wspomaga wchłanianie witaminy C. Blokuje reduktazę aldozową – enzym predysponujący do powstania zaćmy. Chroni oczy przed szkodliwym promieniowaniem UV. Hamuje rozwój cukrzycy typu 2, polipów jelita i łuszczycy. Kwercetyna, ze względu na swoje właściwości, wskazana jest do stosowania w okresie wymagającym wspomagania odporności organizmu.

Kwercetyna może blokować replikację wirusów w komórkach, m.in. Herpes simplex odpowiadającego za opryszczkę. Badacze donoszą, że zmniejsza także aktywność hialuronidazy (enzym ułatwiający rozprzestrzenianie się obcych substancji i drobnoustrojów w organizmie). Kontroluje poziom sorbitolu, który w nadmiarze uszkadza układ nerwowy i nerki. Kwercetyna wspomaga kontrolę masy tkanki tłuszczowej. Hamuje adipogenezę (tworzenie komórek tłuszczowych) i pobudza proces spalania tkanki tłuszczowej.

Przeciwutleniające właściwości kwercetyny

Jednym z najbardziej pozytywnych aspektów kwercetyny są właściwości antyoksydacyjne wzmożone przez obecność wiązania podwójnego w pierścieniu C. Kwercetyna zapobiega nadmiernemu utlenianiu lipidów i białek na skutek szkodliwego działania wolnych rodników i innych reaktywnych form tlenu. Likwidując wolne rodniki, neutralizuje ich szkodliwe działanie na organizm człowieka, takie jak przyspieszenie procesów starzenia się skóry i wzrost ryzyka miażdżycy czy chorób nowotworowych. Działanie przeciwutleniające kwercetyny chroni przed utlenianiem frakcji lipoprotein o niskiej gęstości LDL w osoczu, doprowadza zaś do wzrostu stężenia lipoprotein o wysokiej gęstości HDL.

Antyalergiczne działanie kwercetyny

Kwercetyna stanowi składnik niektórych preparatów używanych w leczeniu alergii. Hamuje działanie enzymów biorących udział w produkcji leukotrienów (lipidy związane z układem immunologicznym uczestniczące w mechanizmach odpornościowych i procesach zapalnych związanych z astmą i alergicznym nieżytem nosa) i prostaglandyn (regulatory procesów fizjologicznych). Hamuje uwalnianie histaminy. Zmniejsza częstotliwość ataków astmy.

Pozamedyczne zastosowanie kwercetyny

Kwercetynę wykorzystuje się do barwienia bawełny na brązowo-czerwony, pomarańczowy lub oliwkowo-czarny kolor. Służy też jako odczynnik w analizie chemicznej. Kwercetyna używana jest w kosmetyce do produkcji środków do pielęgnacji włosów, a zwłaszcza szamponów przeciwłupieżowych, preparatów o działaniu przeciwtrądzikowym i kremów nawilżających. Aktywność antyoksydacyjna kwercetyny znalazła zastosowanie w preparatach zapewniających ochronę przeciwsłoneczną oraz kosmetykach przeciwstarzeniowych i przeciwzmarszczkowych.

Kwercetyna – występowanie

Kwercetyna występuje w kwiatach głogu, czarnego bzu i kasztanowca oraz zielu śledziennicy, dziurawca, estragonu i czerwca. Jej źródłem są: cebula, ciemne winogrona, jabłka, truskawki, seler, kalafior, jarmuż, czarna porzeczka, pomarańcze, brokuły, szpinak, kapusta, wiśnie, czereśnie, pomidory, brukselka, szpinak, grejpfruty, kokos, żurawina, kapary i fasola. Zawierają ją skrzyp, ruta, dziurawiec i rumianek. Można ją też znaleźć w produktach pochodzenia roślinnego, takich jak herbata, soki owocowe, wino, propolis i miód.

Kwercetyna dostępna jest w formie preparatów do suplementowania. Mają one zazwyczaj postać kapsułek. Zalecana dzienna porcja to 1 kapsułka przyjmowana w trakcie posiłku i popita dużą ilością wody. Opakowanie 60 kapsułek kosztuje około 90 zł.

Czym różnią się suplementy diety od leków? Jak powinno się je przyjmować? Odpowiedź na filmie:

Zobacz film: Czym są suplementy diety? Suplementy a leki. Źródło: W dobrym stylu

Przeciwwskazania do suplementacji kwercetyny

Producenci suplementów z kwercetyną nie zalecają stosowania ich u dzieci i w przypadku nadwrażliwości na ten związek. Kwercetyna niewskazana jest dla kobiet w ciąży, karmiących piersią czy planujących ciążę.

Kwercetyna – skutki uboczne

Nadmiernie przyjmowana kwercetyna może powodować skutki uboczne, takie jak zaburzenia rytmu serca, wzrost ciśnienia tętniczego krwi i zmniejszone wchłanianie substancji czynnych leków.

Bibliografia:

1. Kohlmunzer S., Farmakognozja. Podręcznik dla studentów farmacji, Warszawa, PZWL, 1998.

2. Kobylińska A., Janas K.M., Kwercetyna, ważny flawonoid w życiu roślin, „Kosmos. Problemy nauk biologicznych”, 2015, 64(1), s. 113-127.

3. Mieszkowski J., Pałys A., Budzisz E., Kwercetyna – struktura, funkcje, zastosowanie kliniczne, „Farmacja Polska”, 2011, 67(1), s. 18-24.

4. Kobylińska A., Janas K.M., Prozdrowotna rola kwercetyny obecnej w diecie człowieka, „Postępy Higieny i Medycyny Doświadczalnej”, 2015, 69, s. 51-62.

Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
12
1
Polecamy
Korzeń łopianu - podstawowe informacje. Niefarmakologiczna metoda leczenia, korzeń łopianu zastosowanie. Jak spożywać korzeń łopianu?
Korzeń łopianu - podstawowe informacje. Niefarmakologiczna metoda leczenia, korzeń łopianu zastosowanie. Jak spożywać korzeń łopianu? Dzień Dobry TVN
Sok z aloesu – dla zdrowia i urody. Jak przygotować i dawkować sok z aloesu?
Sok z aloesu – dla zdrowia i urody. Jak przygotować i dawkować sok z aloesu? Dzień Dobry TVN
Czym są katechiny i jaki mają wpływ na zdrowie? Czy warto je dostarczać do organizmu?
Czym są katechiny i jaki mają wpływ na zdrowie? Czy warto je dostarczać do organizmu? TVN zdrowie
Flawonoidy i ich zastosowanie w profilaktyce i terapii chorób oraz w kosmetyce
Flawonoidy i ich zastosowanie w profilaktyce i terapii chorób oraz w kosmetyce TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Seks oralny – czym jest stosunek oralny? Najlepsze pozycje w seksie oralnym
Seks oralny – czym jest stosunek oralny? Najlepsze pozycje w seksie oralnym
Czym jest detektor tętna płodu i jak działa? Od kiedy można go używać?
Czym jest detektor tętna płodu i jak działa? Od kiedy można go używać?
Pierwszy rok w przedszkolu? Zobacz, jak uchronić dziecko przed infekcjami
Pierwszy rok w przedszkolu? Zobacz, jak uchronić dziecko przed infekcjami Materiał sponsorowany
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Co to jest stłuczenie? Jakie są jego objawy? Jak długo boli?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Krostki na penisie – skąd biorą się czerwone lub białe krostki na penisie?
Sok z kiszonego buraka - właściwości stosowanie przepis
Sok z kiszonego buraka - właściwości stosowanie przepis