Polub nas na Facebooku
Czytasz: Co to jest heparyna? Kiedy stosuje się zastrzyki przeciwzakrzepowe?

Co to jest heparyna? Kiedy stosuje się zastrzyki przeciwzakrzepowe?

Zainteresował Cię ten artykuł?
zastrzyk

Fot.: pairhandmade / stock.adobe.com

Heparyna jest lekarstwem zapobiegającym powstawaniu zakrzepów żylnych. Jest stosowana zazwyczaj w przypadkach, kiedy daną osobę po operacji kończyny dolnej czeka długie unieruchomienie. Znajduje się w składzie niektórych środków dostępnych bez recepty.

Heparyna jest substancją naturalnie wytwarzaną przez komórki ludzkiego organizmu. Zapobiega powstawaniu zatorów w żyłach, a przez to chroni przed ciężką chorobą, jaką jest zakrzepica. Jako lek występuje w postaci zastrzyków.

Heparyna – co to jest?

Heparyna stanowi jeden z organicznych związków chemicznych. Naturalnie wytwarza ją ludzki organizm w makrofagach, komórkach śródbłonka naczyń oraz w tzw. komórkach tucznych. Znajdują się one m.in. w wątrobie, płucach, jelitach oraz sercu. Pozwala na to, aby krew nie ulegała procesowi krzepnięcia. Heparyna działa hamująco na wszystkich etapach procesu krzepnięcia krwi, zwłaszcza w fazie przejścia protrombiny w trombinę, poprzez aktywację antytrombiny obniżającej działanie trombiny na fibrynogen. Dzięki temu zapobiega krzepnięciu, a ponadto pozwala obniżyć poziom cholesterolu i lipidów we krwi, ponieważ aktywuje lipazę lipoproteinową. Większe stężenie heparyny jest w stanie uniemożliwić przyleganie trombocytów, czyli tzw. płytek krwi, do powierzchni ścian naczyń krwionośnych.

Związek ten znalazł swoje zastosowanie w lecznictwie jako wyodrębniony lek w latach 30. ubiegłego stulecia. Obecnie stosowany jest najczęściej w formie zastrzyków, jednak heparyna występuje także w postaci żelu lub maści, które dostępne są w ogólnej sprzedaży za pośrednictwem aptek. W formie tabletek przyjmowanych doustnie nie wchłania się z przewodu pokarmowego.

Heparyna – działanie

Heparyna pozwala zapobiegać powstawaniu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. Są na nią narażone szczególnie osoby poddawane ortopedycznym zabiegom chirurgicznym, ale również zabiegom w chirurgii ogólnej i onkologicznej.

Umiarkowanie narażeni na żylną chorobę zakrzepowo-zatorową są pacjenci m.in. po zabiegach chirurgicznych w obrębie jamy brzusznej – im również należy podawać heparynę. Środek ten pomocny jest także w przypadku osób unieruchomionych z powodu ostrych schorzeń, takich jak ostra niewydolność serca, ostra niewydolność oddechowa, a także zmagających się z ciężkimi infekcjami i zaostrzeniem chorób reumatycznych powodujących immobilizację.

Heparynę powinny stosować również osoby cierpiące na zakrzepicę żył głębokich powikłaną bądź niepowikłaną zatorowością płucną.

Heparyna – zastrzyki przeciwzakrzepowe

Po operacjach kończyn dolnych, które mają to do siebie, że zapewniają chorej osobie długotrwałe unieruchomienie, lekarz prowadzący najczęściej przepisuje leki takie jak heparyna, a konkretnie – zastrzyki przeciwzakrzepowe. Są one niezbędne w pooperacyjnej terapii leczniczej, ponieważ w okresie długotrwałego pozostawania w jednej pozycji i braku korzystania z funkcjonalności operowanej kończyny może w niej dojść do powstania skrzepów krwi, które będą się mnożyć i powodować zatory. W konsekwencji organizm może nie poradzić sobie z tym procesem, a w wyniku nagromadzenia się skrzepów możliwe jest nie tylko zachorowanie na zakrzepicę, ale także całkowite obumarcie danej kończyny. To z kolei prowadzi do amputacji, ponieważ najczęściej nie da się jej przywrócić do sprawności.

Heparyna będąca w składzie zastrzyków przeciwzakrzepowych jest zatem substancją bardzo pomocną, jednak trzeba przyjmować ją stosunkowo długo. W zależności od rodzaju zabiegu i stopnia unieruchomienia lekarz może przepisać zastrzyki przeciwzakrzepowe na tydzień, miesiąc, 2 miesiące, a nawet dłużej. Nie jest to przy tym tani środek leczniczy, ale istnieje możliwość skorzystania z częściowej refundacji.

Heparyna w postaci zastrzyków przeciwzakrzepowych jest przeznaczona do samodzielnego wstrzykiwania. Jest umieszczona w jednorazowych, sterylnie zapakowanych strzykawkach z odpowiednią dozą preparatu. Należy ją wstrzykiwać o stałych porach i w równych odstępach czasu, najczęściej raz dziennie. Przed wykonaniem zastrzyku należy obowiązkowo umyć ręce wodą z mydłem. Aby dokonać iniekcji, należy złapać fałd skóry po lewej bądź prawej stronie pępka, oczyścić go wacikiem nasączonym spirytusem salicylowym, a następnie wbić igłę prostopadle do jego powierzchni i wtłaczać substancję aż do końca, dopóki tłoczek strzykawki nie stawia oporu. Następnie należy wyjąć igłę i przyłożyć z powrotem wacik ze spirytusem. Nie należy rozmasowywać miejsca iniekcji.

Heparyna – skutki uboczne i przeciwwskazania

Heparyna w formie maści lub żelu może spowodować skutki uboczne w postaci reakcji alergicznych, takich jak świąd czy pokrzywka, a jej zbyt długie stosowanie może przyczynić się do martwicy skóry. Środki z heparyną przepisywane przez lekarza mogą powodować krwawienia lub nawet martwicę skóry w obrębie wstrzykiwania, a wydłużone przyjmowanie leku może przyczynić się do osteoporozy. Nie powinny go używać osoby chore na nowotwór przewodu pokarmowego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego i chorobę wrzodową żołądka oraz dwunastnicy, a także cierpiące z powodu skazy krwotocznej.

Zobacz film: Operacja wycięcia nerki wraz z czopem żylnym. Źródło: 36,6


Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
127
12
Komentarze (0)
Nie przegap
Quiz: Co wiesz o odchudzaniu i zdrowej diecie?
Quiz: Co wiesz o odchudzaniu i zdrowej diecie?
Bakterie Listeria w mrożonych warzywach. Niektóre partie produktu wycofane ze sprzedaży
Bakterie Listeria w mrożonych warzywach. Niektóre partie produktu wycofane ze sprzedaży
Choroby ucha zewnętrznego, środkowego i wewnętrznego – objawy
Choroby ucha zewnętrznego, środkowego i wewnętrznego – objawy
Ból brzucha u dzieci – jakie są jego najczęstsze przyczyny?
Ból brzucha u dzieci – jakie są jego najczęstsze przyczyny?
Ile trwa prawidłowy stosunek seksualny?
Ile trwa prawidłowy stosunek seksualny?
Czy osiedlowa piaskownica jest niebezpieczna dla zdrowia dziecka?
Czy osiedlowa piaskownica jest niebezpieczna dla zdrowia dziecka? Reklama