Polub nas na Facebooku
Czytasz: Co dla organizmu oznacza osteodystrofia nerkowa? Przebieg i objawy choroby
menu
Polub nas na Facebooku

Co dla organizmu oznacza osteodystrofia nerkowa? Przebieg i objawy choroby

Nerki

Fot: Hiroshi Watanabe / gettyimages.com

Osteodystrofia nerkowa to choroba wywołująca zmiany kostne u osób z przewlekłą niewydolnością nerek, której przyczyną są zaburzenia gospodarki wapniowo-fosforanowej. Objawy choroby potrafią być dokuczliwe, jak świąd skóry, a także bolesne, jak złamanie patologiczne kości.

Za nieprawidłowy system zarządzania elektrolitami prowadzący do zmian w morfologii kości odpowiedzialny jest podwyższony poziom parathormonu (PTH). Osteodystrofia nerkowa zwykle stanowi źródło dalszych powikłań zdrowotnych, np. na tle sercowo-naczyniowym oraz psychicznym, obniżających ogólną jakość życia.

Osteodystrofia nerkowa

Osteodystrofia nerkowa, tzw. krzywica nerkowa, oznacza zmiany morfologii kości powstałe w wyniku zaburzenia gospodarki wapniowo-fosforanowej organizmu. Schorzenie rozwija się u osób obciążonych zaawansowanym stadium przewlekłej choroby nerek i jest następstwem zachodzących wówczas procesów tworzenia się odwapnień i ubytków tkanki kostnej. Wywołane jest wysokim parathormonem (PTH) – enzymem produkowanym w przytarczycach. Choroba tego typu jest powodem wielu powikłań, wywołuje np. złamanie patologiczne kości, a w związku z zaburzonym systemem elektrolitowym leczenie urazów jest utrudnione i przebiega powoli. Postępujące schorzenie sprzyja również większej śmiertelności z przyczyn patologii sercowo-naczyniowych oraz ogólnemu obniżeniu kondycji psychofizycznej.

Nadmiar parathormonu – skutki

W przebiegu przewlekłej choroby nerek na wysoki poziom parathormonu, który odpowiedzialny jest za równowagę gospodarki elektrolitowej, wpływa wiele procesów. Zaburzenie jednego z nich powoduje podwyższenie parathormonu, na skutek czego dochodzi do postępującego upośledzenia wydalania z moczem fosforanu. Stymulowany wzrost wydzielania enzymu, trzykrotnie przekraczający powszechne normy, rozpoczyna kaskadę zmian metabolicznych, w dużej mierze zależnych od siebie. Wówczas rozpoczyna się tzw. trzeciorzędowa nadczynność przytarczyc, obniżająca z kolei stężenie wapnia w organizmie. Tego typu mechanizmy sprzyjają hipokalcemii, powodując dalszy przyrost wydzielania parathormonu. Postępujące ubytki wapniowo-fosforanowe warunkują ilość produkowanego i uwalnianego PTH. Wysoki parathormon ostatecznie skutkuje odwapnieniem tkanki kostnej, a także częściowym zwapnieniem układu sercowo-naczyniowego, głównie tętnic i zastawek serca.

Zobacz film i dowiedz się jak dbać o nerki:

Zobacz film: Profilaktyka chorób nerek Źródło: 36,6

Wysoki parathormon – objawy

W zależności od stopnia nadmiaru parathormonu osteodystrofia może przyjąć kilka rodzajów, wyróżniających się specyficzny przebiegiem, m.in.:

  • osteodystrofia nerkowa z przyspieszonym metabolizmem kostnym charakteryzuje się wzmożonym rozpadem kości z niską podatnością na odbudowę ubytków;
  • osteodystrofia nerkowa ze zwolnionym metabolizmem kostnym – zachodzi zmniejszona produkcja i mineralizacja tkanki, utrudniająca odbudowę;
  • osteodystrofia nerkowa mieszana, czyli połączenie postaci przyspieszonej ze spowolnioną;
  • postać wywołana Beta-2-mikroglobuliną, czyli białkiem odkładającym się w przestrzeniach międzystawowych u pacjentów poddawanych wieloletniemu dializowaniu, będąca dodatkowo przyczyną schorzeń kostno-stawowych, np. zespołu cieśni kanału nadgarstka.

Czytaj także: Dializy a koronawirus. O czym chorzy na nerki muszą pamiętać?

Kliniczne objawy osteodystrofii nerkowej

Nadczynność przytarczyc i wysoki poziom parathormonu przebiegają bezobjawowo, jednak na skutek zazębiania się obu zjawisk dochodzi do szeregu nieprzyjemnych konsekwencji, które zaczynają rozwijać się w IV etapie przewlekłej choroby nerek. Objawy osteodystrofii nerkowej obejmują wówczas przede wszystkim:

  • zmiany i dolegliwości układu kostno-stawowego, głównie: bóle i deformacje kości i stawów, uszkodzenia ścięgien oraz osłabienie mięśni szczególnie proksymalnych części kończyn, a zwapnienia w tkankach miękkich powodują wyczuwalne przez skórę guzy i nierówności kończyn. Tego typu zmiany zwiększają ryzyko powikłań, prowadzą zwykle do złamań patologicznych i stanów zapalnych, z kolei zmiany zwyrodnieniowe i włókniste jam szpikowych sprzyjają niedokrwistości, czyli zespołowi objawów powstałych w wyniku obniżenia norm hemoglobiny i erytrocytów;
  • świąd i przeczosy skórne, czyli powierzchniowy linijny ubytek w skórze;
  • objaw czerwonych oczu, zaburzenia widzenia, nawracające zapalenia spojówek.

Osteodystrofia nerek jest również współodpowiedzialna za zmiany w układzie sercowo-naczyniowym, powodując głównie:

  • zwapnienia błony wewnętrznej tętnic i naczyń wieńcowych oraz zastawek serca;
  • zwapnienia małych naczyń tętniczych skóry i tkanki podskórnej, tzw. kalcyfilaksję, czyli zwapniającą arteriolopatię mocznicową, występującą u pacjentów ze schyłkową postacią niewydolności nerek. Schorzenie prowadzi do niedokrwienia zaopatrywanego obszaru.

Osteodystrofia nerkowa dodatkowo sprzyja postępowi przewlekłej niewydolności nerek, osłabia i wpływa na pogorszenie jakości życia. Skuteczne postępowanie z chorobą obejmuje profilaktykę, wczesną diagnostykę i podjęcie intensywnego leczenia zaburzeń gospodarki wapniowo-fosforanowej.

Bibliografia:

  1. Pawlikowski M., „Zaburzenia hormonalne”, PZWL, Warszawa 2003;
  2. Szczeklik A., „Choroby wewnętrzne”, Medycyna Praktyczna, Kraków 2005;
  3. Szczeklik A., „Interna Szczeklika”, Medycyna Praktyczna, Kraków 2017.
Czy artykuł okazał się pomocny?
Tak Nie
0
0
Polecamy
Cukrzyca.
Rodzaje, objawy, powikłania.
Jak wygląda życie z cukrzycą?
Cukrzyca. Rodzaje, objawy, powikłania. Jak wygląda życie z cukrzycą? Dzień Dobry TVN
Nadmiar magnezu - przyczyny, objawy i leczenie
Nadmiar magnezu - przyczyny, objawy i leczenie Dzień Dobry TVN
Krzywica hipofosfatemiczna, czyli choroba uwarunkowana mutacją genetyczną – objawy, przebieg choroby
Krzywica hipofosfatemiczna, czyli choroba uwarunkowana mutacją genetyczną – objawy, przebieg choroby TVN zdrowie
Osteoskleroza kości – objawy, przebieg choroby, sposoby leczenia
Osteoskleroza kości – objawy, przebieg choroby, sposoby leczenia TVN zdrowie
Komentarze (0)
Nie przegap
Postaw kręgosłup na nogi. Co zrobić, aby plecy przestały boleć?
Postaw kręgosłup na nogi. Co zrobić, aby plecy przestały boleć? Materiał sponsorowany
Pierwsza pomoc przy zespole suchego oka
Pierwsza pomoc przy zespole suchego oka Materiał sponsorowany
Jak chronić skórę przed słońcem?
Jak chronić skórę przed słońcem?
"Taki trening jest bardziej treściwy i konkretny" - zapytaliśmy eksperta, dlaczego warto postawić na trening online?
"Taki trening jest bardziej treściwy i konkretny" - zapytaliśmy eksperta, dlaczego warto postawić na trening online?
Zioła na menopauzę – które łagodzą nieprzyjemne objawy przekwitania?
Zioła na menopauzę – które łagodzą nieprzyjemne objawy przekwitania?
Ocet spirytusowy- właściwości i zastosowanie. Do czego można go użyć?
Ocet spirytusowy- właściwości i zastosowanie. Do czego można go użyć?